Cảnh báo về các biện pháp mạnh tay trong quản lý thuế từ năm 2026

Việc thực hiện nghĩa vụ thuế không chỉ là trách nhiệm mà còn là yếu tố sống còn đối với sự ổn định của doanh nghiệp. Với việc Luật Quản lý thuế 2025 chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, cơ quan thuế sẽ được trang bị những công cụ pháp lý mạnh mẽ hơn bao giờ hết để xử lý các trường hợp nợ đọng thuế.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 49 Luật Quản lý thuế 2025, có tới 8 biện pháp cưỡng chế có thể được áp dụng, tạo thành một hệ thống "gọng kìm" chặt chẽ đối với các đối tượng vi phạm.

1. Đánh vào dòng tiền: Trích tiền và phong tỏa tài khoản

Đây là biện pháp phổ biến và có tác động tức thì nhất. Cơ quan thuế có quyền yêu cầu các tổ chức tín dụng trích tiền trực tiếp từ tài khoản của người nộp thuế hoặc phong tỏa tài khoản để đảm bảo việc thi hành quyết định hành chính.

2. Khấu trừ trực tiếp từ thu nhập cá nhân

Đối với các cá nhân nợ thuế, pháp luật cho phép khấu trừ một phần tiền lương hoặc các khoản thu nhập ổn định khác. Điều này đảm bảo nguồn thu ngân sách được thu hồi dần dần nhưng chắc chắn.

3. Đình trệ hoạt động xuất nhập khẩu

Một trong những biện pháp gây áp lực lớn nhất đối với các doanh nghiệp thương mại là việc dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu. Khi hàng hóa bị kẹt tại cửa khẩu, thiệt hại về kinh tế có thể lớn hơn nhiều so với số tiền thuế nợ.

Hoạt động kiểm soát hàng hóa tại cảng biển có thể bị tạm dừng nếu doanh nghiệp nợ thuế (ảnh minh họa)

4. Vô hiệu hóa hoạt động kinh doanh qua hóa đơn

Việc ngừng sử dụng hóa đơn đồng nghĩa với việc doanh nghiệp không thể thực hiện các giao dịch bán hàng hợp pháp. Đây được coi là biện pháp "đóng băng" hoạt động kinh doanh của đối tượng bị cưỡng chế.

5. Thu hồi tài sản từ bên thứ ba

Trong trường hợp người nộp thuế tẩu tán hoặc gửi tài sản cho bên thứ ba, cơ quan thuế vẫn có quyền yêu cầu thu hồi các khoản tiền, tài sản này để thực hiện nghĩa vụ thuế.

6. Kê biên và bán đấu giá tài sản

Đây là biện pháp cưỡng chế tài sản mạnh tay nhất. Tài sản của người nộp thuế sẽ bị kê biên và tổ chức bán đấu giá công khai để lấy tiền nộp vào ngân sách Nhà nước.

7. Yêu cầu mở thủ tục phá sản

Ít ai ngờ rằng cơ quan thuế cũng có quyền nộp đơn yêu cầu áp dụng thủ tục phá sản đối với doanh nghiệp, hợp tác xã nợ thuế kéo dài. Đây là hồi chuông cảnh báo cuối cùng cho sự tồn tại của một thực thể kinh tế.

8. Tước bỏ quyền kinh doanh

Biện pháp cuối cùng và cũng là nghiêm khắc nhất là thu hồi các loại giấy phép kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy phép hành nghề. Điều này đồng nghĩa với việc chấm dứt hoàn toàn tư cách hoạt động của doanh nghiệp trên thị trường.

"Các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế chấm dứt hiệu lực kể từ khi số tiền thuế nợ được nộp đủ vào ngân sách nhà nước..." - Trích khoản 2 Điều 49 Luật Quản lý thuế 2025.

Để tránh rơi vào những tình huống pháp lý ngặt nghèo này, các doanh nghiệp cần chủ động rà soát nghĩa vụ thuế và thực hiện nộp đúng, nộp đủ theo quy định của pháp luật hiện hành.