Trong bối cảnh cải cách hành chính đang diễn ra mạnh mẽ, việc sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả là ưu tiên hàng đầu. Mới đây, Chính phủ đã ban hành quy định mới về biên chế và cơ cấu lãnh đạo tại các cơ quan chuyên môn các cấp, áp dụng cho giai đoạn từ năm 2026. Đây là những thông tin quan trọng mà mọi cán bộ, công chức cần nắm vững để chủ động trong công tác tổ chức cán bộ tại địa phương.

Cơ cấu biên chế tại các Sở ngành cấp tỉnh: Siết chặt tiêu chuẩn tối thiểu

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 45/2025/NĐ-CP, Sở là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, đóng vai trò "cánh tay nối dài" giúp quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực. Để đảm bảo hiệu quả vận hành, Điều 5 và Điều 6 của Nghị định này đã cụ thể hóa định mức biên chế công chức cho từng loại hình tổ chức:

• Phòng chuyên môn thuộc Sở: Tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, mỗi phòng phải có tối thiểu 07 biên chế. Đối với tỉnh loại I là 06 biên chế, và tỉnh loại II, III là 05 biên chế.
• Chi cục thuộc Sở: Phải đảm bảo tối thiểu 12 biên chế công chức mới được thành lập.
• Phòng thuộc Chi cục: Yêu cầu tối thiểu 05 biên chế công chức.

Việc quy định cứng số lượng biên chế tối thiểu nhằm tránh tình trạng manh mún, chia nhỏ tổ chức dẫn đến bộ máy cồng kềnh nhưng hoạt động kém hiệu quả.

Số lượng lãnh đạo cấp phó: Bài toán tinh gọn và linh hoạt

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của quy định mới chính là việc kiểm soát số lượng cấp phó. Không còn tình trạng "lạm phát" lãnh đạo, số lượng Phó Giám đốc Sở hiện nay được tính bình quân là 03 người trên mỗi Sở tại một đơn vị cấp tỉnh.

Các cơ quan chuyên môn cần rà soát lại định mức biên chế để phù hợp với quy định mới (ảnh minh họa)

Đối với cấp phòng thuộc Sở, số lượng Phó Trưởng phòng được phân định rõ dựa trên quy mô biên chế:

• Dưới 08-10 biên chế (tùy loại hình địa phương): Bố trí 01 Phó Trưởng phòng.
• Từ 08-14 biên chế: Bố trí không quá 02 Phó Trưởng phòng.
• Từ 15 biên chế trở lên: Được bố trí tối đa 03 Phó Trưởng phòng.

Quy định này tạo ra sự công bằng và minh bạch, giúp các địa phương dễ dàng thực hiện việc sắp xếp nhân sự mà không gây ra những tranh cãi nội bộ.

Quy định đối với cấp huyện: Thống nhất và sâu sát cơ sở

Tại cấp huyện, các Phòng chuyên môn đóng vai trò trực tiếp giải quyết các vấn đề của người dân và doanh nghiệp. Điều 11 Nghị định 45/2025/NĐ-CP khẳng định các phòng này chịu sự quản lý trực tiếp của UBND cấp huyện về biên chế và vị trí việc làm.

Về số lượng lãnh đạo, khoản 3 Điều 13 quy định bình quân mỗi phòng có 02 Phó Trưởng phòng. UBND cấp huyện có quyền linh hoạt điều tiết số lượng này giữa các phòng để đảm bảo những lĩnh vực trọng điểm, khối lượng công việc lớn có đủ nhân lực lãnh đạo điều hành.

"Bình quân mỗi phòng có 02 Phó Trưởng phòng. Căn cứ số lượng phòng chuyên môn được thành lập và tổng số lượng Phó Trưởng phòng, Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định cụ thể số lượng Phó Trưởng phòng của từng phòng chuyên môn cho phù hợp."

Việc nắm bắt kịp thời các quy định tại Nghị định 45/2025/NĐ-CP không chỉ giúp các cơ quan thực hiện đúng pháp luật mà còn là cơ sở để mỗi cán bộ, công chức định hướng vị trí việc làm và lộ trình phát triển nghề nghiệp trong tương lai.