Tính đến chiều ngày 16/05/2020, Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 đã chính thức xác nhận thêm 4 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2, nâng tổng số ca mắc tại Việt Nam lên con số 318. Trong bối cảnh cả nước đang nỗ lực duy trì thành quả chống dịch sau giai đoạn giãn cách xã hội, sự xuất hiện của các ca bệnh mới, đặc biệt là trường hợp nhập cảnh trái phép qua đường mòn, lối mở, đã đặt ra những thách thức cực lớn về an ninh biên giới và thực thi pháp luật y tế.

Nhân viên y tế nỗ lực làm việc tại khu cách ly tập trung trong giai đoạn cao điểm tháng 5/2020 (ảnh minh họa)

Diễn biến phức tạp của các ca bệnh BN315 - BN318

Theo báo cáo chi tiết từ Bộ Y tế, các ca bệnh mới được ghi nhận tại nhiều địa phương với nguồn lây từ nước ngoài, cho thấy áp lực từ việc kiểm soát người nhập cảnh là vô cùng nặng nề:

• CA BỆNH 315 (BN315): Đây là trường hợp gây lo ngại nhất. Nam bệnh nhân 39 tuổi này đã nhập cảnh trái phép từ Campuchia qua đường mòn vào ngày 02/05. Sau khi về nhà người thân tại huyện Tân Châu, Tây Ninh, bệnh nhân mới ra trình báo và được đưa đi cách ly. Kết quả xét nghiệm lần 2 vào ngày 15/05 đã khẳng định bệnh nhân dương tính với SARS-CoV-2, đặt ra nguy cơ lây nhiễm cộng đồng rất cao do lịch trình di chuyển trước đó.
• CA BỆNH 316 (BN316): Nam thanh niên 19 tuổi, trở về từ Philippines trên chuyến bay QH9352 ngày 14/05. May mắn là bệnh nhân này đã được cách ly ngay sau khi nhập cảnh tại Cần Thơ và hiện đang được điều trị tích cực tại Đồng Tháp.
• CA BỆNH 317 và 318: Hai bệnh nhân này cùng trở về từ Liên bang Nga trên chuyến bay VN0062 ngày 13/05. Sau khi nhập cảnh tại sân bay Vân Đồn, cả hai đã được đưa về cách ly tập trung tại Thái Bình và có kết quả dương tính vào ngày 16/05.

Lực lượng chức năng tăng cường tuần tra, kiểm soát chặt chẽ các chốt biên giới để ngăn chặn hành vi nhập cảnh trái phép (ảnh minh họa)

Góc nhìn pháp lý: Hình phạt nào cho hành vi nhập cảnh trái phép và trốn cách ly?

Trường hợp của BN315 không chỉ là một vấn đề y tế mà còn là một vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Theo quy định tại Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007, việc khai báo y tế trung thực và chấp hành nghiêm túc các biện pháp cách ly là nghĩa vụ bắt buộc đối với mọi cá nhân khi nhập cảnh vào Việt Nam, đặc biệt là từ các vùng đang có dịch bệnh thuộc nhóm A.

Tại thời điểm tháng 5/2020, các hành vi vi phạm quy định về phòng chống dịch bệnh được điều chỉnh bởi Nghị định 176/2013/NĐ-CP. Cụ thể:

• Xử phạt hành chính: Hành vi không thực hiện biện pháp cách ly y tế, cưỡng chế cách ly y tế của cơ quan nhà nước có thẩm quyền có thể bị phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng theo quy định tại Điều 10 Nghị định 176/2013/NĐ-CP.
• Truy cứu trách nhiệm hình sự: Trong trường hợp hành vi nhập cảnh trái phép hoặc trốn cách ly làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho người khác, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội "Làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người" theo quy định tại Bộ luật Hình sự.

"Việc bảo vệ thành quả chống dịch không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng mà còn là nghĩa vụ pháp lý của mỗi công dân. Bất kỳ hành vi ích kỷ, coi thường pháp luật nào cũng có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường cho toàn xã hội."

Tăng cường tinh thần cảnh giác và trách nhiệm cộng đồng

Việc phát hiện kịp thời các ca bệnh và đưa đi cách ly ngay lập tức đã giúp Việt Nam kiểm soát tốt tình hình. Tuy nhiên, sự việc BN315 cho thấy sự chủ quan của một bộ phận người dân có thể phá hỏng mọi nỗ lực của cả hệ thống chính trị. Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần nâng cao tinh thần tự giác, kịp thời thông báo cho chính quyền địa phương khi phát hiện các trường hợp nhập cảnh không đúng quy định hoặc có dấu hiệu trốn tránh khai báo y tế.

Hiện tại, các đội phản ứng nhanh của Bộ Y tế đã có mặt tại các điểm nóng để hỗ trợ công tác điều trị và khoanh vùng dập dịch. Cuộc chiến chống Covid-19 vẫn còn rất cam go và đòi hỏi sự đồng lòng, tuân thủ tuyệt đối các quy định pháp luật của mỗi công dân để bảo vệ sức khỏe cộng đồng và ổn định kinh tế - xã hội.

Nguồn: Hệ Thống Pháp Luật (Tổng hợp)