Ngày 07/08/2015, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị quyết 59/NQ-CP về việc triển khai thi hành Luật Doanh nghiệp 2014 và Luật Đầu tư 2014. Đây được xem là một bước đi quyết liệt nhằm cụ thể hóa quyền tự do kinh doanh của công dân, đồng thời dọn dẹp những rào cản hành chính vốn đã tồn tại bấy lâu nay.

"Khai tử" các điều kiện kinh doanh lỗi thời và bất hợp lý

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của Nghị quyết 59/NQ-CP là việc Chính phủ giao trách nhiệm cho Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát toàn diện các quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh. Mục tiêu là bãi bỏ ngay những điều kiện không cần thiết, không hợp lý, gây gánh nặng về chi phí và thời gian cho nhà đầu tư.

Theo tinh thần của Nghị quyết 19/NQ-CP, việc cải thiện môi trường kinh doanh không chỉ dừng lại ở việc cắt giảm thủ tục mà còn phải thay đổi tận gốc tư duy quản lý. Chính phủ yêu cầu:

"Giảm thiểu hình thức xin cấp phép, xác nhận hoặc chấp thuận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền để chuyển sang áp dụng hình thức ban hành tiêu chuẩn, điều kiện để nhà đầu tư tự đăng ký thực hiện và cơ quan quản lý tiến hành hậu kiểm."

Chuyển đổi từ "Tiền kiểm" sang "Hậu kiểm"

Việc chuyển đổi sang cơ chế hậu kiểm là một cuộc cách mạng trong quản lý hành chính. Thay vì phải chờ đợi sự phê duyệt từ cơ quan nhà nước trước khi bắt đầu kinh doanh, doanh nghiệp giờ đây được phép tự chủ hơn. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác hậu kiểm của các cơ quan chức năng để đảm bảo tính thượng tôn pháp luật.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đặc biệt lưu ý đến việc sửa đổi quy định về nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng. Bộ Khoa học và Công nghệ được giao nhiệm vụ hoàn thành việc này trong năm 2015 theo hướng tăng cường tính minh bạch, tránh tình trạng biến Việt Nam thành "bãi rác công nghệ" nhưng vẫn phải đảm bảo không gây khó khăn cho các dự án đầu tư thực chất.

Minh bạch hóa danh mục đầu tư nước ngoài

Để hỗ trợ các nhà đầu tư nước ngoài, Danh mục điều kiện đầu tư áp dụng đối với đối tượng này sẽ được hoàn thiện ngay trong tháng 08/2015. Danh mục này sẽ được công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đầu tư nước ngoài và Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Đây là nỗ lực nhằm xóa bỏ tình trạng "mù mờ" về thông tin, giúp nhà đầu tư dễ dàng tra cứu và thực hiện đúng quy định tại Điều 6 Luật Đầu tư 2014 về các ngành nghề cấm đầu tư và các ngành nghề kinh doanh có điều kiện.

Đối với 16 ngành, nghề theo Phụ lục 4 Luật Đầu tư 2014 mà hiện tại chưa có quy định cụ thể về điều kiện kinh doanh, các Bộ liên quan phải khẩn trương ban hành văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn trong tháng 12/2015. Điều này nhằm đảm bảo không có khoảng trống pháp lý gây lúng túng cho cả người dân và cán bộ thực thi.

Siết chặt kỷ cương ban hành văn bản hướng dẫn

Chính phủ thừa nhận việc chậm ban hành các văn bản quy định chi tiết đã gây ra những khó khăn nhất định trong thời gian qua. Do đó, Nghị quyết 59/NQ-CP ấn định thời hạn cuối cùng để ban hành các Nghị định hướng dẫn chi tiết Luật Doanh nghiệp 2014 và Luật Đầu tư 2014 là trước ngày 15/09/2015.

Đồng thời, một Tổ công tác thi hành Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư sẽ được thành lập trong tháng 08/2015. Tổ công tác này có nhiệm vụ giúp Thủ tướng Chính phủ theo dõi, giám sát và tháo gỡ kịp thời các vướng mắc phát sinh, đảm bảo tinh thần cải cách của các đạo luật mới được thực thi một cách nhất quán và hiệu quả nhất trên phạm vi cả nước.

Với những động thái quyết liệt này, cộng đồng doanh nghiệp đang kỳ vọng vào một môi trường kinh doanh thông thoáng, minh bạch và công bằng hơn, tạo đà cho sự phát triển kinh tế mạnh mẽ trong giai đoạn tới.