Trong bối cảnh đẩy mạnh quản lý thuế đối với thương mại điện tử và kinh doanh trên nền tảng số, nhiều cá nhân không khỏi thắc mắc: Liệu cơ quan Thuế có quyền truy cập và kiểm tra tài khoản ngân hàng của mình hay không? Câu trả lời là CÓ, nhưng việc này phải tuân thủ các quy trình và điều kiện chặt chẽ theo quy định của pháp luật hiện hành.

Quyền hạn của cơ quan Thuế trong việc tiếp cận dữ liệu ngân hàng

Theo quy định tại khoản 2 Điều 98 Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan quản lý thuế có quyền yêu cầu các cơ quan, tổ chức, cá nhân cung cấp thông tin liên quan đến người nộp thuế để xác định chính xác nghĩa vụ thuế.

Cụ thể, các ngân hàng thương mại có trách nhiệm cung cấp nội dung giao dịch qua tài khoản, số dư tài khoản của người nộp thuế trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu chính thức. Điều này giúp cơ quan Thuế có căn cứ để thanh tra, kiểm tra và xác định liệu người nộp thuế có kê khai đầy đủ thu nhập hay không.

"Ngân hàng thương mại cung cấp nội dung giao dịch qua tài khoản, số dư tài khoản của người nộp thuế trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu của cơ quan quản lý thuế" - Trích điểm a khoản 2 Điều 98 Luật Quản lý thuế 2019.

Bên cạnh đó, các tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập cũng phải có trách nhiệm cung cấp thông tin về số tiền thuế đã khấu trừ của người nộp thuế khi có yêu cầu. Sự phối hợp liên ngành giữa cơ quan Thuế, Ngân hàng và Công an tạo nên một mạng lưới giám sát chặt chẽ, nhằm phòng chống các hành vi trốn thuế, gian lận tài chính.

Khi nào thông tin người nộp thuế bị công khai rộng rãi?

Không chỉ dừng lại ở việc kiểm tra nội bộ, trong một số trường hợp vi phạm nghiêm trọng, thông tin của người nộp thuế còn có thể bị công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng. khoản 1 Điều 29 Nghị định 126/2020/NĐ-CP đã quy định rõ các kịch bản dẫn đến việc này:

• Trốn thuế và gian lận: Các hành vi trốn thuế, tiếp tay cho trốn thuế hoặc sử dụng hóa đơn bất hợp pháp rồi bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh.
• Chậm nộp hồ sơ: Không nộp hồ sơ khai thuế sau 90 ngày kể từ ngày hết hạn theo quy định.
• Nợ thuế kéo dài: Quá 90 ngày kể từ ngày hết hạn nộp thuế mà người nộp thuế không tự nguyện chấp hành các quyết định hành chính.
• Chống đối thực thi công vụ: Có hành vi ngăn cản, chống đối công chức thuế, hải quan đang làm nhiệm vụ.
• Phát tán tài sản: Cá nhân, tổ chức không chấp hành quyết định thuế mà có dấu hiệu tẩu tán tài sản, bỏ trốn.

Thông tin được công khai thường bao gồm: Mã số thuế, tên đầy đủ, địa chỉ và lý do cụ thể dẫn đến việc bị bêu tên. Điều này không chỉ là hình thức xử phạt hành chính mà còn gây ảnh hưởng lớn đến uy tín và danh tiếng của cá nhân, doanh nghiệp trên thị trường.

Lời khuyên pháp lý để tránh rủi ro

Để đảm bảo an toàn pháp lý và tránh những rắc rối không đáng có với cơ quan Thuế, người dân và hộ kinh doanh cần chủ động thực hiện các bước sau:

1. Kê khai trung thực: Mọi nguồn thu nhập phát sinh, đặc biệt là từ kinh doanh online, cần được kê khai đầy đủ và đúng hạn.
2. Lưu trữ chứng từ: Giữ lại các hóa đơn, chứng từ giao dịch ngân hàng để đối chiếu khi cần thiết.
3. Cập nhật quy định: Thường xuyên theo dõi các thay đổi trong Luật Quản lý thuế 2019 và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Việc nắm vững quyền hạn của cơ quan chức năng giúp chúng ta chủ động hơn trong việc thực hiện nghĩa vụ công dân, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chính mình trong các giao dịch tài chính hàng ngày.