Thay đổi giấy tờ do sáp nhập tỉnh, xã có mất phí không?

Theo tinh thần chỉ đạo mới nhất từ các cơ quan Trung ương, người dân không phải trả phí khi làm thủ tục thay đổi các loại giấy tờ tùy thân do sắp xếp đơn vị hành chính. Đây là một chính sách nhân văn nhằm hỗ trợ tối đa cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình tinh gọn bộ máy chính trị, giảm thiểu gánh nặng tài chính khi thực hiện các thủ tục hành chính bắt buộc.

Cụ thể, tại Công văn 43-CV/BCĐ của Ban Chỉ đạo Trung ương về thực hiện tổng kết Nghị quyết số 18, Đảng ủy Công an Trung ương được giao nhiệm vụ tham mưu các quy định theo hướng cung cấp dịch vụ công trực tuyến, dịch vụ số mà không thu phí, lệ phí đối với các tổ chức, cá nhân phải thay đổi giấy tờ do sắp xếp đơn vị hành chính. Thời hạn hoàn thành các hướng dẫn này được ấn định là trước ngày 30/6/2025.

Có bắt buộc phải đổi lại toàn bộ giấy tờ tùy thân ngay lập tức?

Đây là thắc mắc chung của rất nhiều người dân khi địa phương mình sinh sống nằm trong diện sáp nhập. Tuy nhiên, căn cứ theo quy định pháp luật hiện hành, việc đổi giấy tờ không mang tính bắt buộc nếu giấy tờ cũ vẫn còn thời hạn sử dụng.

Cụ thể, khoản 1 Điều 21 Nghị quyết 35/2023/UBTVQH15 quy định rõ:

"Các loại giấy tờ đã được cấp trước khi thực hiện sắp xếp theo đơn vị hành chính cũ nếu chưa hết thời hạn theo quy định thì vẫn được tiếp tục sử dụng."

Đặc biệt, Điều 10 Nghị quyết 190/2025/QH15 vừa được Quốc hội ban hành cũng nhấn mạnh nguyên tắc bảo vệ quyền lợi người dân:

"1. Văn bản, giấy tờ đã được cơ quan, chức danh có thẩm quyền ban hành, cấp trước khi sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước mà chưa hết hiệu lực hoặc chưa hết thời hạn sử dụng thì tiếp tục được áp dụng, sử dụng...
2. Không được yêu cầu tổ chức, cá nhân làm thủ tục cấp đổi giấy tờ đã được cơ quan, chức danh có thẩm quyền cấp trước khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước khi các giấy tờ này chưa hết thời hạn sử dụng..."

Như vậy, người dân hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng các giấy tờ hiện có cho đến khi hết hạn hoặc khi bản thân có nhu cầu chủ động thay đổi thông tin cho phù hợp với thực tế địa giới hành chính mới.

Đổi thẻ Căn cước sau sáp nhập: Có thể thực hiện ngay tại nhà?

Đối với những công dân có nhu cầu cập nhật thông tin địa chỉ mới trên thẻ Căn cước, điểm đ khoản 1 Điều 24 Luật Căn cước 2023 đã quy định đây là một trong những trường hợp được cấp đổi thẻ theo yêu cầu của người dân khi thông tin trên thẻ thay đổi do sắp xếp đơn vị hành chính.

Hiện nay, các cơ quan chức năng đang tích cực tham mưu để triển khai việc cấp đổi thẻ Căn cước theo phương thức dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Điều này đồng nghĩa với việc người dân có thể đăng ký đổi thẻ ngay tại nhà thông qua cổng dịch vụ công mà không cần phải trực tiếp đến cơ quan Công an. Hệ thống sẽ sử dụng dữ liệu sinh trắc học (ảnh khuôn mặt, vân tay, mống mắt) đã được thu nhận lần gần nhất để xử lý hồ sơ và trả kết quả qua đường bưu điện.

Riêng đối với hộ chiếu, khi có sự thay đổi về địa giới hành chính cấp huyện, xã, người dân cũng không cần phải điều chỉnh hay cập nhật thông tin ngay lập tức. Hộ chiếu đã cấp vẫn có giá trị sử dụng bình thường cho đến khi hết hạn ghi trên văn bản, giúp tiết kiệm thời gian và công sức cho công dân.