Trong nỗ lực đẩy mạnh cải cách hành chính và tinh gọn bộ máy, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 39/NQ-CP ngày 11/06/2019. Đây được xem là một bước tiến quan trọng trong việc phân cấp, giao quyền tự chủ mạnh mẽ cho các địa phương và đơn vị sự nghiệp công lập.

Chính phủ đẩy mạnh phân cấp, giao quyền tự chủ cho các địa phương trong quản lý bộ máy (ảnh minh họa)

Đẩy mạnh phân cấp: Địa phương tự quyết định số lượng cấp phó

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất tại Nghị quyết 39/NQ-CP là việc Chính phủ giao Bộ Nội vụ hoàn thiện các dự thảo Nghị định về tổ chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh và cấp huyện. Theo đó, tinh thần chủ đạo là đẩy mạnh phân cấp và giao quyền tự chủ.

Cụ thể, các địa phương sẽ được trao quyền tự quyết định trong việc:

• Thiết lập tổ chức bộ máy các cơ quan chuyên môn phù hợp với đặc thù địa phương.
• Chủ động bố trí số lượng cấp phó dựa trên khung tiêu chí và điều kiện do Chính phủ quy định, thay vì áp dụng một cơ chế cứng nhắc như trước đây.

Việc này không chỉ giúp các địa phương linh hoạt hơn trong điều hành mà còn gắn trách nhiệm của người đứng đầu chính quyền địa phương với hiệu quả hoạt động của bộ máy. Tuy nhiên, Chính phủ cũng lưu ý việc sắp xếp phải đi đôi với điều chỉnh chức năng, nhiệm vụ để tránh tình trạng bỏ sót các mảng quản lý nhà nước quan trọng.

"Đẩy mạnh phân cấp, giao quyền tự chủ cho các địa phương trong việc quyết định tổ chức cơ quan chuyên môn, bố trí số lượng cấp phó dựa trên cơ sở khung, tiêu chí, điều kiện do Chính phủ quy định."

Thí điểm tự chủ toàn diện cho 3 trường đại học hàng đầu

Bên cạnh cải cách bộ máy hành chính, Nghị quyết 39/NQ-CP còn mở ra cơ chế đặc thù cho giáo dục đại học. Ba cơ sở giáo dục trọng điểm gồm: Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Kinh tế Quốc dân và Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh được phép thí điểm mở rộng quyền tự chủ trong giai đoạn 2019 – 2023.

Các trường đại học trọng điểm được thí điểm cơ chế tự chủ về nhân sự và lao động nước ngoài (ảnh minh họa)

Các nội dung thí điểm bao gồm những quy định mang tính đột phá về nhân sự:

• Kéo dài tuổi nghỉ hưu: Chủ tịch Hội đồng trường tại 3 trường này được thí điểm áp dụng tuổi nghỉ hưu cao hơn (không quá 65 tuổi đối với nam và 60 tuổi đối với nữ). Điều này giúp tận dụng trí tuệ và kinh nghiệm của các chuyên gia đầu ngành trong công tác quản trị đại học.
• Ưu đãi lao động nước ngoài: Người lao động nước ngoài đến giảng dạy và nghiên cứu tại các trường này sẽ không thuộc diện phải cấp giấy phép lao động, chỉ cần có xác nhận từ phía nhà trường. Quy định này giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao từ quốc tế.

Hướng tới Trung tâm phục vụ hành chính công hiện đại

Cũng tại phiên họp này, Chính phủ yêu cầu nghiên cứu và đề xuất các tiêu chí cụ thể để thành lập Trung tâm phục vụ hành chính công. Đây là mô hình nhằm tập trung đầu mối giải quyết thủ tục hành chính, giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ công một cách thuận tiện, minh bạch và nhanh chóng hơn.

Việc ban hành Nghị quyết 39/NQ-CP vào thời điểm tháng 6/2019 đã thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc tạo ra một bộ máy hành chính năng động, giảm bớt sự can thiệp trực tiếp từ Trung ương vào những vấn đề mang tính nội bộ của địa phương và đơn vị sự nghiệp.

Hệ thống Pháp luật