Trong hệ thống nghi lễ của lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam, việc tổ chức tang lễ cho cán bộ, chiến sĩ khi từ trần hoặc anh dũng hy sinh không chỉ thể hiện sự tri ân sâu sắc của Đảng, Nhà nước và Ngành đối với những cống hiến to lớn, mà còn là nghi thức trang trọng bảo đảm tính kỷ cương, danh dự của người chiến sĩ Công an nhân dân. Căn cứ theo khoản 2 Điều 3 Thông tư 09/2026/TT-BCA của Bộ Công an, Lễ tang cấp cao trong Công an nhân dân là một trong những hình thức nghi lễ tang trọng thể bậc nhất, được quy định chặt chẽ về tiêu chuẩn chức danh, cấp bậc hàm và quy trình tiến hành.

Vậy cụ thể những cán bộ nào trong lực lượng Công an nhân dân khi hy sinh hoặc từ trần được tổ chức lễ tang theo nghi thức cấp cao? Trường hợp nào bị chuyển đổi hình thức nghi lễ tang do vi phạm kỷ luật? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết các quy định pháp lý mới nhất dưới đây.

1. Danh sách các chức danh, cấp bậc hàm được tổ chức Lễ tang cấp cao trong Công an nhân dân

Theo quy định tại khoản 1 Điều 7 Thông tư 09/2026/TT-BCA, cán bộ Công an khi hy sinh, từ trần được tổ chức Lễ tang cấp cao trong Công an nhân dân bao gồm các nhóm chức vụ, cấp bậc hàm và đối tượng có cống hiến đặc biệt (ngoại trừ các chức danh thuộc diện tổ chức Lễ Quốc tang hoặc Lễ tang cấp Nhà nước theo Nghị định 105/2012/NĐ-CP và Nghị định 237/2025/NĐ-CP), cụ thể bao gồm:

• Nhóm cán bộ cấp cao của Đảng và Bộ Công an: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng; Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng; Ủy viên Đảng ủy Công an Trung ương; Thứ trưởng Bộ Công an;
• Nhóm thủ trưởng các đơn vị trực thuộc và địa phương: Cục trưởng, Tư lệnh và các chức vụ tương đương trở lên; Giám đốc Công an tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Giám đốc Cảnh sát phòng cháy và chữa cháy;
• Nhóm sĩ quan cấp Tướng: Sĩ quan Công an nhân dân giữ cấp bậc hàm từ Thiếu tướng trở lên (bao gồm Thiếu tướng, Trung tướng, Thượng tướng, Đại tướng);
• Cán bộ thuộc diện Trung ương quản lý: Cán bộ thôi giữ chức vụ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng quản lý (trừ các trường hợp được quy định tổ chức Lễ Quốc tang hoặc Lễ tang cấp Nhà nước);
• Nhóm cán bộ tiền khởi nghĩa và lão thành cách mạng: Cán bộ hoạt động cách mạng trước ngày 01/01/1945 (lão thành cách mạng) hoặc cán bộ hoạt động ở chiến trường miền Nam suốt thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước (giai đoạn 1954 - 1975) đã được trao tặng Huân chương Độc lập hạng Nhất trở lên;
• Nhóm cán bộ đạt Giải thưởng Hồ Chí Minh và huân chương cao quý: Cán bộ được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh (giải thưởng dành cho cá nhân) và đồng thời được tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng Nhất trở lên;
• Nhóm Anh hùng lực lượng vũ trang, Anh hùng lao động: Cán bộ được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh (giải thưởng cá nhân) là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân hoặc Anh hùng Lao động.

2. Những trường hợp bị hạ nghi thức hoặc không áp dụng Lễ tang cấp cao do kỷ luật

Tính chuẩn mực và nghiêm minh của kỷ luật ngành Công an đòi hỏi việc tổ chức nghi thức tang lễ phải gắn liền với quá trình giữ gìn phẩm chất đạo đức, tư cách của người cán bộ. Do đó, Thông tư 09/2026/TT-BCA đã quy định rất rành mạch việc xử lý đối với các trường hợp bị thi hành kỷ luật:

• Đối với cán bộ đang công tác hoặc đang nghỉ chờ hưu: Nếu thuộc diện được tổ chức Lễ tang cấp cao nhưng đã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức cách chức (bao gồm cả việc bị cách chức vụ trong Đảng hoặc chức vụ chính quyền), thì khi từ trần hoặc hy sinh sẽ chỉ được tổ chức theo nghi thức lễ tang dành cho cán bộ Công an nghỉ hưu chứ không được áp dụng nghi thức Lễ tang cấp cao.
• Đối với cán bộ Công an đã nghỉ hưu: Trường hợp cán bộ đã nghỉ hưu thuộc các nhóm chức danh nêu trên nhưng đã bị thi hành kỷ luật bằng hình thức xóa tư cách chức vụ, chức danh (bao gồm cả chức vụ trong Đảng và chính quyền), thì lễ tang khi qua đời cũng sẽ chuyển sang tổ chức theo nghi thức lễ tang của cán bộ Công an nghỉ hưu thông thường.

Quy định này nhấn mạnh nguyên tắc bảo vệ sự tôn nghiêm của nghi lễ lực lượng vũ trang, bảo đảm rằng nghi thức Lễ tang cấp cao chỉ dành trọn vẹn cho những cá nhân giữ trọn danh dự và trọng trách đối với Tổ quốc và Ngành.

3. Ý nghĩa và hiệu lực thi hành của quy định mới về Lễ tang trong CAND

Văn bản pháp lý điều chỉnh toàn bộ nội dung này là Thông tư 09/2026/TT-BCA do Bộ trưởng Bộ Công an ban hành, chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 21/01/2026. Việc ban hành quy định này giúp chuẩn hóa toàn diện các nghi thức tang lễ trong lực lượng Công an nhân dân, đồng thời phân định minh bạch thẩm quyền, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị chủ trì tổ chức tang lễ, vừa đảm bảo tính trang nghiêm, tiết kiệm, vừa kế thừa và phát huy truyền thống đạo lý tốt đẹp của dân tộc Việt Nam.