Ngày 08/06/2018, Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư 54/2018/TT-BTC. Đây là văn bản pháp lý quan trọng hướng dẫn các bộ, cơ quan trung ương và địa phương trong việc xây dựng dự toán ngân sách Nhà nước (NSNN) năm 2019 và lập kế hoạch tài chính – ngân sách 03 năm giai đoạn 2019 - 2021.

Mục tiêu huy động ngân sách và kỳ vọng tăng trưởng thu nội địa

Theo tinh thần của Thông tư 54/2018/TT-BTC, Chính phủ đặt mục tiêu tỷ lệ huy động từ thuế, phí so với GDP năm 2019 phải đạt khoảng 21%. Đây là con số đầy thách thức, đòi hỏi sự nỗ lực từ tất cả các cấp chính quyền trong việc quản lý nguồn thu.

Đáng chú ý, dự toán thu nội địa năm 2019 bình quân chung cả nước được yêu cầu tăng tối thiểu từ 12% đến 14% so với đánh giá ước thực hiện năm 2018. Đối với hoạt động xuất nhập khẩu, mức tăng trưởng dự toán thu cũng phải đạt tối thiểu từ 4% đến 6%. Việc xác lập các chỉ tiêu này cho thấy quyết tâm của Nhà nước trong việc củng cố tiềm lực tài chính quốc gia dựa trên các nguồn thu bền vững.

Nguyên tắc xây dựng dự toán thu: Đảm bảo tính đúng, tính đủ

Việc lập dự toán thu không chỉ đơn thuần là đưa ra con số, mà phải dựa trên cơ sở dữ liệu thực tế về đối tượng nộp thuế. Thông tư 54/2018/TT-BTC nhấn mạnh các yêu cầu sau:

• Đối với thu nội địa: Phải rà soát kỹ lưỡng từng khoản thu, sắc thuế và lĩnh vực thu. Đặc biệt, dự toán thu tiền sử dụng đất và thuê đất phải căn cứ sát sao vào kế hoạch đấu giá quyền sử dụng đất đã được phê duyệt.
• Đối với dịch vụ công: Các khoản thu học phí, giá dịch vụ y tế dù không nằm trong chỉ tiêu giao dự toán thu, chi NSNN nhưng vẫn bắt buộc phải lập dự toán riêng và có phương án sử dụng minh bạch gửi cơ quan thẩm quyền.

Kỷ luật trong dự toán chi: Ưu tiên đầu tư phát triển và tiết kiệm chi thường xuyên

Trong bối cảnh nguồn lực có hạn, việc sắp xếp thứ tự ưu tiên trong chi đầu tư phát triển là cực kỳ quan trọng. Thông tư 54/2018/TT-BTC quy định rõ:

1. Ưu tiên hàng đầu là bố trí vốn đầy đủ cho các chương trình mục tiêu quốc gia.
2. Tiếp theo là đảm bảo vốn đối ứng cho các dự án sử dụng nguồn vốn ODA.
3. Các dự án khởi công mới chỉ được xem xét bố trí vốn sau khi đã đảm bảo nguồn cho các nhiệm vụ ưu tiên trên.

Về chi thường xuyên, Bộ Tài chính yêu cầu các đơn vị triệt để tiết kiệm. Cụ thể, cần hạn chế tối đa việc mua sắm xe ô tô công và các trang thiết bị đắt tiền không thực sự cấp thiết. Đồng thời, các hoạt động hội nghị, lễ hội, khởi công, khánh thành cũng phải được cắt giảm tối đa để tập trung nguồn lực cho các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội trọng tâm.

Thông tư 54/2018/TT-BTC có hiệu lực thi hành kể từ ngày 23/07/2018. Việc triển khai đúng các hướng dẫn tại Thông tư này sẽ góp phần quan trọng vào việc ổn định kinh tế vĩ mô và đảm bảo an ninh tài chính quốc gia trong giai đoạn tới.

Các đơn vị cần lưu ý mốc thời gian và các biểu mẫu đính kèm tại Thông tư 54/2018/TT-BTC để hoàn thiện hồ sơ dự toán đúng quy định.