Ngày 02/03/2026, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 66/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Giáo dục 2019 (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 123/2025/QH15). Đây được xem là văn bản pháp lý quan trọng, tháo gỡ nhiều nút thắt trong việc vận hành các cơ sở giáo dục tư thục và đảm bảo quyền lợi cho người học có thành tích xuất sắc.

Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Nghị định 66/2026/NĐ-CP

Theo quy định tại Điều 1 Nghị định 66/2026/NĐ-CP, văn bản này tập trung vào ba nhóm nội dung cốt lõi bao gồm: quy trình chuyển đổi cơ sở giáo dục tư thục sang hoạt động không vì lợi nhuận; tiêu chuẩn và thủ tục bổ nhiệm cán bộ quản lý; và đặc biệt là các chính sách về học bổng khuyến khích học tập.

Đối tượng chịu sự tác động trực tiếp là các cơ sở giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân, từ bậc mầm non đến đại học, cùng các tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động đầu tư giáo dục tại Việt Nam.

Siết chặt quy trình chuyển đổi sang mô hình giáo dục không vì lợi nhuận

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của Nghị định lần này là việc cụ thể hóa lộ trình chuyển đổi mô hình hoạt động. Pháp luật Việt Nam luôn khuyến khích các nhà đầu tư hướng tới giá trị cộng đồng, tuy nhiên việc chuyển đổi cần đảm bảo tính minh bạch và bền vững.

Dẫn chiếu theo Điều 3, Điều 4 và Điều 5 Nghị định 66/2026/NĐ-CP, các điều kiện bắt buộc bao gồm:

• Sự đồng thuận cao: Phải có cam kết bằng văn bản của các nhà đầu tư đại diện cho ít nhất 75% tổng số vốn góp.
• Nguyên tắc tài chính: Nhà đầu tư cam kết không rút vốn, không hưởng lợi tức. Toàn bộ lợi nhuận tích lũy hàng năm phải được tái đầu tư để phát triển cơ sở vật chất và chất lượng đào tạo.
• Thủ tục hành chính: Thời hạn giải quyết hồ sơ đã được rút ngắn đáng kể, chỉ còn 13 ngày làm việc kể từ khi cơ quan có thẩm quyền nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Quy định mới về bổ nhiệm cán bộ quản lý cơ sở giáo dục

Nhằm nâng cao năng lực quản trị, Điều 6 Nghị định 66/2026/NĐ-CP đã đưa ra những quy định khắt khe hơn nhưng cũng linh hoạt hơn cho khối dân lập và tư thục. Việc bổ nhiệm các vị trí chủ chốt như Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng giờ đây không chỉ dựa trên năng lực chuyên môn mà còn phải thông qua Hội đồng trường với sự nhất trí của đa số các nhà đầu tư lớn.

Điều này giúp đảm bảo sự thống nhất giữa định hướng chiến lược của nhà đầu tư và năng lực điều hành thực tế của ban giám hiệu, tránh những xung đột nội bộ có thể ảnh hưởng đến môi trường sư phạm.

Học bổng khuyến khích học tập: Nguồn lực và đối tượng thụ hưởng

Bên cạnh các vấn đề quản lý, Nghị định cũng dành sự quan tâm đặc biệt đến người học. Tại Điều 7 Nghị định 66/2026/NĐ-CP, khung pháp lý về học bổng khuyến khích học tập đã được mở rộng:

1. Đối tượng: Học sinh tại các trường chuyên, trường năng khiếu; người học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học có kết quả học tập, rèn luyện từ loại khá trở lên.
2. Nguồn kinh phí: Được trích từ ngân sách địa phương (đối với các trường công lập) hoặc từ nguồn thu hợp pháp của chính cơ sở giáo dục đó.
3. Mức hưởng: Được xác định dựa trên kết quả học tập cụ thể, tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh và công bằng trong môi trường giáo dục.

Trích dẫn Điều 7 Nghị định 66/2026/NĐ-CP: "Học bổng khuyến khích học tập được cấp cho học sinh trường chuyên, trường năng khiếu và người học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học có kết quả học tập, rèn luyện từ loại khá trở lên... Nguồn kinh phí được bảo đảm từ ngân sách nhà nước hoặc nguồn thu hợp pháp của cơ sở giáo dục."

Lời khuyên pháp lý cho các cơ sở giáo dục

Với việc Nghị định 66/2026/NĐ-CP có hiệu lực, các cơ sở giáo dục cần chủ động rà soát lại quy chế tổ chức và hoạt động của mình. Đặc biệt, các trường tư thục đang có ý định chuyển đổi mô hình cần chuẩn bị kỹ lưỡng về hồ sơ tài chính và văn bản cam kết của các cổ đông để đảm bảo quy trình diễn ra thuận lợi.

Đối với người học, việc nắm vững các tiêu chuẩn về học bổng sẽ giúp các em có lộ trình phấn đấu rõ ràng, tận dụng tối đa các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước và nhà trường để phát triển bản thân trong bối cảnh năm 2026 đầy cơ hội.