Trong bối cảnh chính sách thuế liên tục có những thay đổi nhằm cải cách thủ tục hành chính, việc nắm vững quy định về thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) tạm tính theo quý là vô cùng quan trọng đối với các kế toán và chủ doanh nghiệp, đặc biệt là loại hình Công ty TNHH hai thành viên trở lên. Tính đến thời điểm đầu năm 2019, các quy định tại Thông tư 151/2014/TT-BTC vẫn đang là kim chỉ nam giúp doanh nghiệp tối giản hóa thủ tục kê khai.

1. Doanh nghiệp không còn phải nộp tờ khai thuế TNDN tạm tính quý

Một trong những điểm cải cách lớn nhất mà doanh nghiệp cần lưu ý trong năm 2019 là việc bãi bỏ nghĩa vụ nộp tờ khai thuế TNDN tạm tính hàng quý. Theo quy định tại Điều 17 Thông tư 151/2014/TT-BTC (sửa đổi Điều 12 Thông tư 156/2013/TT-BTC):

"Căn cứ kết quả sản xuất, kinh doanh, người nộp thuế thực hiện tạm nộp số thuế thu nhập doanh nghiệp của quý chậm nhất là vào ngày thứ ba mươi của quý tiếp theo quý phát sinh nghĩa vụ thuế; doanh nghiệp không phải nộp tờ khai thuế thu nhập doanh nghiệp tạm tính hàng quý."

Như vậy, Công ty TNHH hai thành viên trở lên chỉ cần tự xác định số tiền thuế và mang đi nộp mà không cần thực hiện các bước kê khai rườm rà trên phần mềm HTKK như trước đây.

Kế toán doanh nghiệp cần chủ động xác định số thuế TNDN tạm nộp hàng quý (ảnh minh họa)

2. Cách xác định số thuế TNDN tạm nộp hàng quý

Dù không phải nộp tờ khai, doanh nghiệp vẫn phải có trách nhiệm tự tính toán số thuế một cách chính xác dựa trên tình hình kinh doanh thực tế. Cụ thể:

• Đối với doanh nghiệp không phải lập báo cáo tài chính quý: Căn cứ vào số thuế TNDN của năm trước và dự kiến kết quả sản xuất kinh doanh trong năm hiện tại để xác định số thuế tạm nộp.
• Đối với doanh nghiệp phải lập báo cáo tài chính quý: (Như doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp niêm yết...) Căn cứ vào báo cáo tài chính quý và các quy định của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp để xác định con số chính xác.

Việc xác định này cần tuân thủ các hướng dẫn về chi phí được trừ và thu nhập chịu thuế tại Thông tư 78/2014/TT-BTC và Thông tư 96/2015/TT-BTC.

3. Cảnh báo rủi ro: Ngưỡng chênh lệch 20% và tiền chậm nộp

Đây là nội dung quan trọng nhất mà các Công ty TNHH cần lưu tâm để tránh bị phạt oan. Pháp luật quy định một ngưỡng an toàn cho việc tạm nộp:

• Nếu tổng số thuế tạm nộp 4 quý thấp hơn số thuế phải nộp theo quyết toán năm từ 20% trở lên, doanh nghiệp sẽ bị tính tiền chậm nộp đối với phần chênh lệch vượt quá 20% đó.
• Thời gian tính tiền chậm nộp được tính từ ngày tiếp sau ngày cuối cùng của thời hạn nộp thuế quý 4 (tức là từ ngày 31/01 của năm sau).

Ví dụ minh họa: Năm 2018, Công ty TNHH A tạm nộp 4 quý là 80 triệu đồng. Khi quyết toán năm vào tháng 3/2019, số thuế thực tế phải nộp là 110 triệu đồng.
- Ngưỡng 20% của số phải nộp là: 110 x 20% = 22 triệu đồng.
- Phần chênh lệch thực tế: 110 - 80 = 30 triệu đồng.
- Vì 30 triệu > 22 triệu, nên công ty bị tính tiền chậm nộp trên số tiền: 30 - 22 = 8 triệu đồng.

4. Thời hạn và địa điểm nộp thuế

Để không vi phạm thời gian, doanh nghiệp cần chốt số liệu và nộp tiền đúng hạn:

• Thời hạn: Chậm nhất là ngày thứ 30 của quý tiếp theo (Ví dụ: Thuế quý 1/2019 nộp chậm nhất ngày 30/04/2019).
• Địa điểm: Nộp tại Kho bạc Nhà nước địa phương hoặc qua các ngân hàng thương mại có liên kết thu ngân sách nhà nước. Hiện nay, việc nộp thuế điện tử qua chữ ký số là phương thức được khuyến khích nhất.

Lời khuyên pháp lý: Doanh nghiệp nên ước tính sát doanh thu và chi phí hàng quý. Nếu nhận thấy kết quả kinh doanh quý sau tăng đột biến, hãy chủ động nộp dư một chút ở các quý trước để đảm bảo tổng số tạm nộp cả năm không thấp hơn 80% số quyết toán cuối cùng.