Trong hệ thống hành chính nhà nước, chế độ tập sự đóng vai trò quan trọng giúp người mới trúng tuyển làm quen với môi trường công tác và rèn luyện kỹ năng chuyên môn. Tuy nhiên, không phải ai cũng bắt buộc phải trải qua giai đoạn này. Tính đến thời điểm tháng 5/2020, các quy định về việc miễn tập sự đã có những thay đổi đáng kể nhằm tạo điều kiện cho những người đã có kinh nghiệm thực tiễn.

Quy định chung về chế độ tập sự công chức năm 2020

Theo quy định tại Điều 40 Luật Cán bộ, công chức 2008, người được tuyển dụng vào công chức phải thực hiện chế độ tập sự để làm quen với môi trường công tác, tập làm những công việc của vị trí việc làm được tuyển dụng.

Cụ thể hóa quy định này, tại khoản 12 Điều 1 Nghị định 161/2018/NĐ-CP (sửa đổi Điều 20 Nghị định 24/2010/NĐ-CP), thời gian tập sự được quy định như sau:

• 12 tháng đối với trường hợp tuyển dụng vào công chức loại C (ngạch chuyên viên hoặc tương đương).
• 06 tháng đối với trường hợp tuyển dụng vào công chức loại D (ngạch cán sự hoặc tương đương; ngạch nhân viên).

Cần lưu ý rằng, thời gian nghỉ sinh con theo chế độ bảo hiểm xã hội, thời gian nghỉ ốm đau từ 14 ngày trở lên, thời gian nghỉ không hưởng lương, thời gian bị tạm giam, tạm giữ, tạm đình chỉ công tác theo quy định của pháp luật không được tính vào thời gian tập sự.

Những trường hợp được miễn chế độ tập sự

Đây là nội dung được nhiều người quan tâm nhất khi trúng tuyển công chức. Theo quy định mới nhất áp dụng trong năm 2020, người trúng tuyển công chức không phải thực hiện chế độ tập sự nếu đáp ứng đủ các điều kiện sau:

1. Điều kiện về thời gian đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH)

Người trúng tuyển phải có thời gian công tác có đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc theo đúng quy định của pháp luật. Thời gian này phải bằng hoặc lớn hơn thời gian tập sự tương ứng với ngạch được tuyển dụng (12 tháng hoặc 06 tháng tùy loại công chức).

2. Điều kiện về chuyên môn nghiệp vụ

Không chỉ đủ về thời gian, người trúng tuyển còn phải đảm bảo yếu tố chuyên môn. Cụ thể, trong thời gian công tác có đóng BHXH bắt buộc nêu trên, người đó phải được bố trí làm việc theo đúng ngành, nghề đào tạo hoặc theo đúng chuyên môn nghiệp vụ trước đây đã đảm nhiệm mà công việc đó phù hợp với yêu cầu của vị trí việc làm được tuyển dụng.

Quy định này cũng được hướng dẫn chi tiết tại Điều 12 Thông tư 13/2010/TT-BNV của Bộ Nội vụ. Nếu thời gian công tác có đóng BHXH bắt buộc bị đứt quãng mà chưa hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội một lần thì được cộng dồn để tính thời gian miễn tập sự.

Hủy bỏ quyết định tuyển dụng nếu không đạt yêu cầu tập sự

Giai đoạn tập sự không chỉ là thời gian làm quen mà còn là thử thách đối với công chức mới. Theo Điều 23 Nghị định 24/2010/NĐ-CP, có 02 trường hợp người tập sự sẽ bị hủy bỏ quyết định tuyển dụng:

1. Người tập sự không hoàn thành nhiệm vụ sau thời gian tập sự.
2. Người tập sự bị kỷ luật từ hình thức khiển trách trở lên trong thời gian tập sự.

Khi bị hủy bỏ quyết định tuyển dụng, người tập sự được cơ quan sử dụng công chức trợ cấp 01 tháng lương, phụ cấp hiện hưởng (nếu có) và tiền tàu xe về nơi cư trú. Đây là quy định nhằm đảm bảo tính nghiêm minh và chất lượng đầu vào của đội ngũ công chức nhà nước.

Lời khuyên pháp lý: Đối với những người đã có kinh nghiệm làm việc tại các doanh nghiệp hoặc đơn vị sự nghiệp trước khi thi đỗ công chức, hãy chuẩn bị đầy đủ hồ sơ xác nhận quá trình đóng BHXH và hợp đồng lao động để làm thủ tục miễn tập sự ngay khi nhận quyết định tuyển dụng, nhằm sớm được bổ nhiệm vào ngạch và hưởng 100% lương chính thức.