Ngày 28/08/2018, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã ban hành Thông tư 09/2018/TT-BLĐTBXH hướng dẫn quy trình trợ giúp trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS. Đây là bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi và bí mật đời tư của nhóm đối tượng yếu thế này.

Cán bộ xã hội tư vấn và trợ giúp trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS (ảnh minh họa)

Nguyên tắc vàng: Bảo mật thông tin và không kỳ thị

Tại Điều 3 Thông tư 09/2018/TT-BLĐTBXH, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã xác lập 03 nguyên tắc cốt lõi trong việc trợ giúp trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS:

1. Bảo đảm sự tham gia của trẻ em.
2. Bảo đảm không kỳ thị, không phân biệt đối xử.
3. Bảo đảm bảo mật thông tin, việc tiết lộ thông tin bí mật đời sống riêng tư của trẻ em phải tuân thủ quy định của pháp luật và bảo đảm vì lợi ích tốt nhất của trẻ em.

Việc bảo mật thông tin không chỉ là quy định hành chính mà còn là lá chắn bảo vệ trẻ em khỏi sự kỳ thị của cộng đồng, giúp các em tự tin hòa nhập và tiếp cận các dịch vụ y tế, giáo dục cần thiết.

Quy trình 5 bước trợ giúp chuyên sâu

Thay vì các hoạt động rời rạc, Điều 4 Thông tư 09/2018/TT-BLĐTBXH quy định một quy trình khép kín và khoa học bao gồm:

• Bước 1: Tiếp nhận, phối hợp xử lý thông tin: Thu thập dữ liệu cơ bản về tình trạng sức khỏe, gia đình và nhu cầu của trẻ.
• Bước 2: Xác định nhu cầu cần trợ giúp: Đánh giá cụ thể về y tế, dinh dưỡng, giáo dục, tâm lý và pháp lý.
• Bước 3: Lập kế hoạch trợ giúp: Xây dựng mục tiêu, hoạt động cụ thể và phân công trách nhiệm rõ ràng.
• Bước 4: Thực hiện kế hoạch: Kết nối các dịch vụ y tế, giáo dục, tư vấn tâm lý và hỗ trợ pháp lý.
• Bước 5: Rà soát, đánh giá: Theo dõi kết quả thực hiện và điều chỉnh kế hoạch nếu cần thiết.

Hồ sơ của trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS phải được lưu trữ và bảo mật tuyệt đối (ảnh minh họa)

Trách nhiệm của người quản lý tại cơ sở

Theo quy định tại Điều 8 Thông tư 09/2018/TT-BLĐTBXH, người quản lý và trợ giúp trẻ em tại xã, phường, thị trấn đóng vai trò then chốt. Họ không chỉ là người thực hiện kế hoạch mà còn là cầu nối giúp trẻ em tiếp cận với các chính sách phúc lợi xã hội.

Cụ thể, các cán bộ này có trách nhiệm tư vấn cho gia đình về cách chăm sóc trẻ tại nhà, chuyển tuyến đến các cơ sở y tế chuyên sâu, và đặc biệt là thực hiện các biện pháp phòng ngừa trẻ bị xâm hại. Mọi thông tin trong quá trình này phải được ghi chép đầy đủ nhưng phải đảm bảo lưu trữ bảo mật theo quy định của pháp luật về bí mật đời tư.

Hiệu lực thi hành

Thông tư 09/2018/TT-BLĐTBXH chính thức có hiệu lực từ ngày 15/10/2018. Việc triển khai nghiêm túc thông tư này sẽ góp phần thực hiện tốt Luật Trẻ em 2016 và các cam kết quốc tế về bảo vệ trẻ em mà Việt Nam tham gia.

Hệ Thống Pháp Luật