Trong bối cảnh giao thương quốc tế ngày càng phát triển, cuốn hộ chiếu (passport) trở thành vật bất ly thân của mỗi công dân khi bước ra thế giới. Tuy nhiên, không ít người vẫn nhầm lẫn về thời hạn sử dụng của các loại hộ chiếu khác nhau, dẫn đến những rắc rối không đáng có tại cửa khẩu. Vậy thực tế, hộ chiếu Việt Nam có thời hạn bao lâu và liệu chúng ta có thể chủ động đổi mới khi hộ chiếu vẫn còn hạn?

Thời hạn hộ chiếu Việt Nam: 5 năm hay 10 năm?

Theo quy định tại Điều 7 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019, thời hạn của hộ chiếu được phân loại rất rõ ràng dựa trên độ tuổi và mục đích sử dụng. Cụ thể:

• Hộ chiếu phổ thông cho người từ đủ 14 tuổi trở lên: Có thời hạn 10 năm và tuyệt đối không được gia hạn. Khi hết hạn, công dân bắt buộc phải làm thủ tục cấp mới.
• Hộ chiếu phổ thông cho trẻ em dưới 14 tuổi: Nhằm đảm bảo tính cập nhật về nhận dạng của trẻ em trong quá trình phát triển, loại hộ chiếu này chỉ có thời hạn 05 năm và cũng không được gia hạn.
• Hộ chiếu ngoại giao và hộ chiếu công vụ: Có thời hạn từ 01 đến 05 năm và có thể được gia hạn một lần không quá 03 năm.
• Hộ chiếu cấp theo thủ tục rút gọn: Thường dành cho các trường hợp đặc biệt như mất hộ chiếu ở nước ngoài muốn về nước ngay, thời hạn không quá 12 tháng.

Hộ chiếu chưa hết hạn có được đi đổi không?

Đây là câu hỏi mà rất nhiều người quan tâm, đặc biệt là khi hộ chiếu cũ đã hết trang ghi thị thực hoặc bị hư hỏng, hay đơn giản là muốn đổi sang mẫu hộ chiếu mới có gắn chip điện tử. Câu trả lời là: Hoàn toàn ĐƯỢC.

Pháp luật hiện hành không bắt buộc công dân phải đợi đến khi hộ chiếu hết hạn mới được đổi. Tại Điều 15 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019 (được sửa đổi bởi Luật sửa đổi 2023), khi thực hiện thủ tục cấp hộ chiếu lần thứ hai trở đi, nếu hộ chiếu cũ còn hạn, người dân chỉ cần nộp lại cuốn hộ chiếu đó kèm theo tờ khai đề nghị.

"Người đề nghị cấp hộ chiếu nộp hộ chiếu phổ thông cấp lần gần nhất còn giá trị sử dụng; trường hợp hộ chiếu còn giá trị sử dụng bị mất phải kèm đơn báo mất hoặc thông báo về việc đã tiếp nhận đơn báo mất của cơ quan có thẩm quyền."

Việc chủ động đổi hộ chiếu khi còn hạn (thường là trước 6 tháng khi hết hạn) là một quyết định thông minh, bởi nhiều quốc gia yêu cầu hộ chiếu của khách nhập cảnh phải còn thời hạn trên 6 tháng mới cấp visa hoặc cho phép nhập cảnh.

Hộ chiếu hết hạn có cần nộp lại cho cơ quan Công an?

Nhiều người lo lắng rằng nếu không nộp lại hộ chiếu cũ đã hết hạn thì sẽ bị phạt hoặc không được cấp hộ chiếu mới. Tuy nhiên, theo quy định hiện nay, hộ chiếu đã hết hạn sẽ tự động mất giá trị sử dụng trên hệ thống quản lý xuất nhập cảnh. Do đó, công dân không cần phải nộp lại hộ chiếu cũ đã hết hạn khi làm thủ tục cấp mới.

Bạn có thể giữ lại cuốn hộ chiếu cũ như một kỷ niệm về những chuyến đi hoặc để đối chiếu các dấu mộc xuất nhập cảnh, visa cũ khi cần thiết. Cơ quan chức năng chỉ yêu cầu thu hồi hoặc hủy giá trị sử dụng đối với những hộ chiếu còn hạn nhưng người dân muốn đổi sang cuốn mới.

Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn nắm rõ các quy định về thời hạn hộ chiếu để có sự chuẩn bị tốt nhất cho những hành trình vươn ra biển lớn của mình.