Trong không khí rộn ràng chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, việc sử dụng pháo hoa để tạo không khí vui tươi là nhu cầu chính đáng của nhiều gia đình. Tuy nhiên, ranh giới giữa việc 'vui xuân' hợp pháp và vi phạm pháp luật đôi khi rất mong manh nếu người dân không nắm rõ các quy định mới nhất. Đặc biệt, từ ngày 01/01/2022, Nghị định 144/2021/NĐ-CP đã chính thức có hiệu lực, thay thế Nghị định 167/2013/NĐ-CP với mức xử phạt đối với các hành vi về pháo tăng lên đáng kể.

1. Phân biệt loại pháo hoa được phép đốt và pháo hoa nổ

Nhiều người dân vẫn còn nhầm lẫn giữa khái niệm 'pháo hoa' và 'pháo hoa nổ'. Theo quy định tại Nghị định 137/2020/NĐ-CP, sự khác biệt lớn nhất nằm ở hiệu ứng âm thanh:

• Pháo hoa (được phép sử dụng): Là sản phẩm được chế tạo, sản xuất thủ công hoặc công nghiệp, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hóa hoặc điện tạo ra các hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian, không gây ra tiếng nổ.
• Pháo hoa nổ (cấm sử dụng): Là loại pháo khi đốt gây ra tiếng rít, tiếng nổ và hiệu ứng màu sắc trong không gian. Loại này người dân tuyệt đối không được tự ý sử dụng.

Như vậy, các loại pháo hoa như que cầm tay, ống phun nước bạc, cây hoa lửa... không gây tiếng nổ là những sản phẩm người dân có thể sử dụng trong dịp Tết này.

2. Điều kiện bắt buộc để người dân đốt pháo hoa hợp pháp

Không phải cứ mua pháo hoa về đốt là hợp pháp. Theo Điều 17 Nghị định 137/2020/NĐ-CP, người dân chỉ được sử dụng pháo hoa trong các trường hợp lễ, Tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và phải đảm bảo các điều kiện sau:

• Người sử dụng phải có năng lực hành vi dân sự đầy đủ.
• Chỉ được mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được phép sản xuất, kinh doanh pháo hoa thuộc Bộ Quốc phòng.

Hiện nay, Công ty TNHH MTV Hóa chất 21 (Nhà máy Z121) là đơn vị duy nhất tại Việt Nam được phép sản xuất và kinh doanh pháo hoa cho người dân. Người dân cần mua tại các cửa hàng chính thống có biển hiệu và giấy phép rõ ràng.

Người dân xếp hàng mua pháo hoa tại cửa hàng ủy quyền của Nhà máy Z121 (ảnh minh họa)

3. Mức phạt 'khủng' cho hành vi đốt pháo trái phép từ năm 2022

Đây là nội dung quan trọng nhất mà người dân cần lưu ý trong dịp Tết Nhâm Dần này. Kể từ ngày 01/01/2022, mức phạt đối với hành vi sử dụng pháo trái phép đã tăng gấp nhiều lần so với trước đây. Cụ thể, tại điểm i khoản 3 Điều 11 Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định:

Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi: Sử dụng các loại pháo, thuốc pháo trái phép.

Bên cạnh đó, các hành vi như vận chuyển, tàng trữ trái phép pháo có thể bị phạt từ 10 - 20 triệu đồng. Nếu đốt pháo hoa nổ tại nơi công cộng gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự, người vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Gây rối trật tự công cộng.

4. Giải đáp thắc mắc về pháo hoa Z121 có tiếng nổ

Vừa qua, có thông tin về việc một số sản phẩm như 'Giàn phun hoa' và 'Giàn phun viên' của Nhà máy Z121 có tiếng nổ vượt quá quy chuẩn. Về vấn đề này, cơ quan chức năng và nhà sản xuất đã có những hướng dẫn cụ thể để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Nếu sản phẩm không đúng tiêu chuẩn kỹ thuật như đã công bố, theo quy định tại khoản 3 Điều 448 Bộ luật Dân sự 2015, người mua có quyền yêu cầu đổi hàng hoặc trả lại hàng và lấy lại tiền. Đồng thời, khoản 6 Điều 8 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2010 cũng khẳng định quyền được bồi thường thiệt hại của người tiêu dùng khi hàng hóa không đúng tiêu chuẩn, chất lượng.

Lời khuyên pháp lý: Để đón một cái Tết an toàn và đúng luật, người dân khi mua pháo hoa cần yêu cầu cửa hàng xuất hóa đơn, chứng từ hợp lệ. Hãy lưu giữ các giấy tờ này cùng với vỏ hộp pháo để xuất trình khi cơ quan chức năng kiểm tra, tránh những rắc rối pháp lý không đáng có trong những ngày đầu năm mới.