Việc công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài quay trở về quê hương sinh sống và mong muốn xác lập lại quyền cư trú là nhu cầu chính đáng. Tuy nhiên, với những người đã sở hữu thẻ thường trú (thường gọi là "Thẻ xanh") tại nước ngoài, câu hỏi đặt ra là liệu họ có vi phạm nguyên tắc "mỗi công dân chỉ có một nơi thường trú" hay không? Dưới đây là phân tích chi tiết dựa trên quy định của Luật Cư trú 2020 và các văn bản hướng dẫn mới nhất áp dụng từ đầu năm 2024.

1. Nguyên tắc cư trú và đối tượng áp dụng

Theo quy định tại Điều 3 Luật Cư trú 2020, một trong những nguyên tắc quản lý cư trú quan trọng là:

Điều 3. Nguyên tắc cư trú và quản lý cư trú

[...] 4. Thông tin về cư trú phải được cập nhật vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu về cư trú theo quy định của pháp luật; tại một thời điểm, mỗi công dân chỉ có một nơi thường trú và có thể có thêm một nơi tạm trú.

Cần lưu ý rằng, phạm vi điều chỉnh của Luật Cư trú 2020 chỉ giới hạn trên lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Do đó, việc một cá nhân có thẻ thường trú tại Hoa Kỳ, Úc hay bất kỳ quốc gia nào khác không làm mất đi quyền được đăng ký thường trú tại Việt Nam, miễn là họ vẫn giữ quốc tịch Việt Nam.

2. Điều kiện đăng ký thường trú đối với người Việt Nam định cư ở nước ngoài

Người Việt Nam định cư ở nước ngoài (vẫn còn quốc tịch Việt Nam) khi về nước sinh sống có quyền đăng ký thường trú nếu đáp ứng các điều kiện về chỗ ở hợp pháp. Theo khoản 9 Điều 21 Luật Cư trú 2020, hồ sơ đăng ký thường trú đối với đối tượng này cần lưu ý:

• Trường hợp có hộ chiếu Việt Nam còn giá trị: Phải sử dụng hộ chiếu này để nhập cảnh lần gần nhất.
• Trường hợp không có hộ chiếu Việt Nam còn giá trị: Phải có giấy tờ chứng minh quốc tịch Việt Nam và văn bản đồng ý cho giải quyết thường trú của cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh Bộ Công an.

3. Điểm mới từ ngày 01/01/2024 về phương thức nộp hồ sơ

Kể từ ngày 09/01/2024, thủ tục hành chính về cư trú đã có những bước tiến lớn về chuyển đổi số. Theo Thông tư 66/2023/TT-BCA (sửa đổi Thông tư 55/2021/TT-BCA), việc tiếp nhận hồ sơ đăng ký cư trú được thực hiện linh hoạt:

• Nộp trực tiếp tại cơ quan đăng ký cư trú (Công an cấp xã hoặc Công an cấp huyện nơi không có đơn vị hành chính cấp xã).
• Nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công hoặc đặc biệt là qua ứng dụng VNeID.

Việc cho phép nộp hồ sơ qua VNeID giúp người dân, đặc biệt là những người từ nước ngoài về, tiết kiệm thời gian và công sức đi lại. Khi nộp trực tuyến, công dân khai báo thông tin theo biểu mẫu điện tử, đăng tải bản quét hoặc bản chụp giấy tờ hợp lệ.

4. Hồ sơ chi tiết theo quy định mới

Căn cứ Thông tư 55/2021/TT-BCA và các sửa đổi tại Thông tư 66/2023/TT-BCA, hồ sơ bao gồm:

1. Tờ khai thay đổi thông tin cư trú: Sử dụng mẫu CT01 (hoặc CT02 nếu không có hộ chiếu Việt Nam còn giá trị).
2. Giấy tờ chứng minh chỗ ở hợp pháp: Sổ đỏ, hợp đồng mua bán nhà, hoặc hợp đồng thuê/mượn/ở nhờ (phải có ý kiến đồng ý của chủ hộ).
3. Giấy tờ chứng minh quốc tịch: Hộ chiếu Việt Nam hoặc Giấy xác nhận có quốc tịch Việt Nam.

Lời khuyên pháp lý: Dù bạn đang sở hữu thẻ thường trú tại nước ngoài, quyền lợi về cư trú tại Việt Nam vẫn được bảo đảm nếu bạn thực hiện đúng trình tự thủ tục. Việc nắm bắt các quy định mới về nộp hồ sơ trực tuyến sẽ giúp quá trình hồi hương và ổn định cuộc sống của bạn trở nên thuận lợi hơn rất nhiều.

Trên đây là nội dung tư vấn chuyên sâu về việc đăng ký thường trú cho công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài. Nếu quý khách cần hỗ trợ chi tiết về từng trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ với chúng tôi để được giải đáp.