Nghĩa vụ quân sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân phục vụ trong Quân đội nhân dân. Tuy nhiên, để tạo điều kiện cho công dân trong việc học tập và ổn định cuộc sống, pháp luật đã có những quy định cụ thể về các trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ. Một trong những vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm nhất hiện nay là liệu sinh viên đang theo học hệ liên thông đại học có được hưởng quyền lợi này hay không?

Căn cứ pháp lý về tạm hoãn gọi nhập ngũ

Tại thời điểm năm 2021, việc xem xét tạm hoãn gọi nhập ngũ được thực hiện dựa trên các văn bản pháp luật quan trọng sau:

• Luật Nghĩa vụ quân sự 2015;
• Thông tư 148/2018/TT-BQP quy định về tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ.

Cụ thể, tại Điều 5 Thông tư 148/2018/TT-BQP (hướng dẫn Điều 41 Luật Nghĩa vụ quân sự 2015) quy định các trường hợp tạm hoãn gọi nhập ngũ trong thời bình như sau:

“Điều 5. Tạm hoãn gọi nhập ngũ và miễn gọi nhập ngũ

... 1. Tạm hoãn gọi nhập ngũ đối với những công dân sau đây:

a) Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luận của Hội đồng khám sức khỏe.

b) Là lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi dưỡng thân nhân không còn khả năng lao động hoặc chưa đến tuổi lao động; trong gia đình bị thiệt hại nặng về người và tài sản do tai nạn, thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm gây ra được Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã) xác nhận.

c) Một con của bệnh binh, người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 61% đến 80%.

d) Có anh, chị hoặc em ruột là hạ sĩ quan, binh sĩ đang phục vụ tại ngũ; hạ sĩ quan, chiến sĩ thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.

đ) Người thuộc diện di dân, giãn dân trong 03 năm đầu đến các xã đặc biệt khó khăn theo dự án phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trở lên quyết định.

e) Cán bộ, công chức, viên chức, thanh niên xung phong được điều động đến công tác, làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật.

g) Đang học tại cơ sở giáo dục phổ thông; đang được đào tạo trình độ đại học hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục đại học, trình độ cao đẳng hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục nghề nghiệp trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo.”

Phân tích quy định đối với sinh viên hệ liên thông

Dựa trên điểm g khoản 1 Điều 5 Thông tư 148/2018/TT-BQP, công dân đang được đào tạo trình độ đại học hệ chính quy sẽ được tạm hoãn gọi nhập ngũ. Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là việc tạm hoãn này chỉ xét trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo.

Đối với trường hợp học liên thông, chúng ta cần phân biệt rõ hai tình huống thực tế thường gặp sau đây:

Trường hợp 1: Đã từng được tạm hoãn khi học Cao đẳng

Nếu trước đó bạn đã theo học hệ Cao đẳng chính quy và đã được hưởng quyền lợi tạm hoãn gọi nhập ngũ để hoàn thành khóa học này, thì sau khi tốt nghiệp và chuyển sang học liên thông lên Đại học, bạn sẽ không được tiếp tục tạm hoãn. Lý do là vì bạn đã hoàn thành một khóa đào tạo (hệ Cao đẳng) và việc học liên thông được coi là bắt đầu một trình độ đào tạo mới hoặc tiếp nối nhưng đã vượt quá phạm vi "một khóa đào tạo" ban đầu được xét hoãn.

Trường hợp 2: Chưa từng được tạm hoãn vì lý do học tập

Trong trường hợp những năm trước bạn được tạm hoãn gọi nhập ngũ vì các lý do khác (ví dụ: điểm a khoản 1 Điều 5 về sức khỏe) mà chưa từng dùng quyền được hoãn do đang học đại học, cao đẳng, thì khi bạn bắt đầu học liên thông đại học hệ chính quy, bạn sẽ được xét tạm hoãn gọi nhập ngũ cho khóa học này.

Lời khuyên cho sinh viên

Việc nắm rõ các quy định pháp luật giúp sinh viên chủ động hơn trong kế hoạch học tập và thực hiện nghĩa vụ đối với Tổ quốc. Nếu bạn thuộc diện được tạm hoãn, hãy chủ động chuẩn bị hồ sơ xác nhận từ nhà trường và nộp cho Ban Chỉ huy quân sự cấp xã nơi cư trú đúng thời hạn quy định.

Mọi thắc mắc về quy trình và thủ tục, bạn nên liên hệ trực tiếp với cơ quan quân sự địa phương hoặc các chuyên gia pháp lý để được hướng dẫn chi tiết nhất, tránh những sai sót không đáng có dẫn đến vi phạm quy định về đăng ký và gọi nhập ngũ.