Trong hệ thống chính sách tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang, phụ cấp công vụ đóng một vai trò quan trọng nhằm hỗ trợ và khuyến khích những người làm việc trong các cơ quan hành chính nhà nước. Tuy nhiên, không phải ai làm việc trong bộ máy nhà nước cũng được hưởng loại phụ cấp này. Đặc biệt, trong bối cảnh năm 2021, các quy định về phụ cấp công vụ đang nhận được sự quan tâm lớn trước thềm cải cách tiền lương.

Phụ cấp công vụ là gì và được quy định tại đâu?

Mặc dù các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành không đưa ra một định nghĩa mang tính học thuật về "phụ cấp công vụ", nhưng bản chất của khoản phụ cấp này có thể hiểu là khoản tiền hỗ trợ thêm ngoài lương cơ bản dành cho những người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước, thực thi công vụ. Chế độ này hiện đang được điều chỉnh trực tiếp bởi Nghị định 34/2012/NĐ-CP của Chính phủ.

Những đối tượng nào được hưởng phụ cấp công vụ năm 2021?

Căn cứ theo quy định tại Điều 2 Nghị định 34/2012/NĐ-CP, danh sách các đối tượng được hưởng phụ cấp công vụ bao gồm:

• Cán bộ, công chức: Những người đã được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong các cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương, cấp tỉnh và cấp huyện. Lưu ý: Không bao gồm công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập.
• Cán bộ, công chức cấp xã: Những người làm việc tại Ủy ban nhân dân, Hội đồng nhân dân xã, phường, thị trấn.
• Người làm việc theo chế độ hợp đồng: Các cá nhân ký hợp đồng lao động trong cơ quan hành chính nhà nước theo quy định tại Nghị định 68/2000/NĐ-CP (trừ người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập).
• Lực lượng vũ trang: Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ, công nhân và viên chức quốc phòng thuộc Quân đội nhân dân; Sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ phục vụ có thời hạn, công nhân, nhân viên công an thuộc Công an nhân dân.
• Người làm công tác cơ yếu: Những người làm việc trong các tổ chức cơ yếu.

Như vậy, một điểm cần đặc biệt lưu ý là viên chức (người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập như giáo viên, bác sĩ...) thường không thuộc đối tượng hưởng phụ cấp công vụ, trừ một số trường hợp đặc thù được pháp luật quy định riêng.

Cách tính mức hưởng phụ cấp công vụ chính xác nhất

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 34/2012/NĐ-CP, mức phụ cấp công vụ được xác định bằng 25% mức lương hiện hưởng cộng với phụ cấp chức vụ lãnh đạo và phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có).

"Mức phụ cấp công vụ bằng 25% mức lương hiện hưởng cộng phụ cấp chức vụ lãnh đạo và phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có) hoặc phụ cấp quân hàm đối với đối tượng quy định tại Điều 2 Nghị định này."

Công thức tính cụ thể như sau:

Mức phụ cấp = 25% x [Lương theo ngạch bậc + Phụ cấp chức vụ (nếu có) + Phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có)]

Trong đó, các thành phần được xác định như sau:

• Lương theo ngạch bậc: Tính bằng Hệ số lương x Mức lương cơ sở. Trong năm 2021, mức lương cơ sở đang áp dụng là 1,49 triệu đồng/tháng.
• Phụ cấp chức vụ lãnh đạo: Thực hiện theo quy định tại Nghị định 204/2004/NĐ-CP.
• Phụ cấp thâm niên vượt khung: Được tính theo hướng dẫn tại Thông tư 04/2005/TT-BNV. Thông thường, sau khi hưởng bậc lương cuối cùng trong ngạch được 3 năm, cán bộ công chức sẽ được hưởng thêm 5% mức lương của bậc đó, và mỗi năm tiếp theo được cộng thêm 1%.

Lộ trình bãi bỏ phụ cấp công vụ khi cải cách tiền lương

Một thông tin cực kỳ quan trọng mà cán bộ, công chức cần nắm bắt là số phận của khoản phụ cấp này trong tương lai. Theo tinh thần của Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, khi thực hiện cải cách tiền lương (dự kiến từ ngày 01/7/2022), phụ cấp công vụ sẽ bị bãi bỏ.

Lý do của việc bãi bỏ này không phải là cắt giảm thu nhập, mà là do khoản phụ cấp này sẽ được gộp chung vào mức lương cơ bản mới. Việc này nhằm đơn giản hóa hệ thống thang bảng lương, giúp tiền lương phản ánh đúng giá trị sức lao động và vị trí việc làm của cán bộ, công chức.

Bên cạnh phụ cấp công vụ, một số loại phụ cấp khác cũng nằm trong danh sách bãi bỏ hoặc gộp lại như: Phụ cấp thâm niên nghề (trừ quân đội, công an, cơ yếu), phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp độc hại nguy hiểm... Tất cả đều hướng tới một hệ thống tiền lương minh bạch và công bằng hơn.

Tóm lại, trong năm 2021, phụ cấp công vụ vẫn là một khoản thu nhập ổn định và đáng kể (chiếm 25%) đối với những người thực thi công vụ. Việc hiểu rõ cách tính và đối tượng hưởng sẽ giúp cán bộ, công chức đảm bảo quyền lợi chính đáng của mình trước khi bước vào giai đoạn cải cách tiền lương mới.