Trong công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC), việc thiết kế và lắp đặt các biển chỉ dẫn, sơ đồ thoát nạn đóng vai trò quyết định đến khả năng cứu hộ và tự thoát nạn của con người. Một sơ đồ thoát nạn chuẩn không chỉ cần chính xác về mặt kỹ thuật mà còn phải đảm bảo kích thước đủ lớn để bất kỳ ai cũng có thể nhận diện nhanh chóng trong giây phút sinh tử.

Quy định về kích thước sơ đồ chỉ dẫn thoát nạn theo tiêu chuẩn mới nhất

Theo nội dung tại tiết 5.2.9 tiểu mục 5.2 mục 5 TCVN 13456:2022 về Yêu cầu thiết kế, lắp đặt PCCC, kích thước của sơ đồ chỉ dẫn thoát nạn không được nhỏ hơn các thông số sau:

• 600x400mm: Đối với sơ đồ được lắp đặt tại các khu vực chung như hành lang, sảnh tầng.
• 400x300mm: Đối với sơ đồ được lắp đặt bên trong các phòng riêng lẻ.

Việc quy định kích thước tối thiểu này nhằm đảm bảo các ký hiệu hình học và chỉ dẫn bằng chữ đủ rõ ràng để người đọc có thể nắm bắt thông tin trong điều kiện ánh sáng yếu hoặc tâm lý hoảng loạn khi có sự cố xảy ra.

Các tiêu chuẩn thiết kế sơ đồ thoát nạn bắt buộc phải tuân thủ

Căn cứ theo quy định tại TCVN 13456:2022, một sơ đồ chỉ dẫn thoát nạn đạt chuẩn phải bao gồm 02 phần chính:

1. Phần ký hiệu hình học

Phần này phải thể hiện trực quan mặt bằng của tầng hoặc phòng, bao gồm:

• Lối ra và hướng đường thoát nạn chính xác.
• Vị trí hiện tại của người xem sơ đồ (điểm "Bạn đang ở đây").
• Hệ thống cầu thang bộ, lối thoát hiểm khẩn cấp.
• Vị trí đặt các phương tiện chữa cháy (bình chữa cháy, họng nước) và thiết bị cứu nạn cứu hộ.

2. Phần chỉ dẫn bằng chữ

Nội dung này mô tả ngắn gọn, súc tích trình tự các bước cần xử lý khi có cháy xảy ra, giúp người dân giữ bình tĩnh và thực hiện đúng kỹ năng thoát hiểm.

Về vị trí lắp đặt: Sơ đồ phải được niêm yết tại những nơi dễ thấy, thường xuyên có người qua lại. Độ cao lắp đặt được quy định sao cho mép dưới của sơ đồ nằm ở mức 1,5m ± 0,2m so với mặt sàn.

Những đối tượng nào bắt buộc phải có sơ đồ chỉ dẫn thoát nạn?

Theo quy định tại Điều 20 Luật Phòng cháy và chữa cháy 2001 và các văn bản hướng dẫn thi hành như Nghị định 50/2024/NĐ-CP, các cơ sở sau đây bắt buộc phải trang bị sơ đồ chỉ dẫn thoát nạn:

"Cơ sở phải có phương án chữa cháy, thoát nạn, chống cháy lan, cứu người, cứu tài sản tại cơ sở; có nội quy, biển báo, sơ đồ chỉ dẫn PCCC phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn."

Cụ thể, danh mục các cơ sở bắt buộc bao gồm:

• Nhà chung cư, ký túc xá, nhà hỗn hợp từ 5 tầng trở lên hoặc có khối tích lớn.
• Trường mầm non, bệnh viện, phòng khám, nhà dưỡng lão.
• Khách sạn, nhà nghỉ, cơ sở lưu trú du lịch.
• Chợ, siêu thị, trung tâm thương mại, nhà hàng có diện tích kinh doanh lớn.
• Các cơ sở sản xuất, kho bãi chứa hàng hóa dễ cháy nổ.

Việc không tuân thủ các quy định về sơ đồ thoát nạn không chỉ dẫn đến nguy cơ bị xử phạt hành chính mà quan trọng hơn là đe dọa trực tiếp đến an toàn tính mạng của những người sinh sống và làm việc tại cơ sở đó.