Việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại bộ máy chính quyền địa phương là một chủ trương lớn, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt pháp lý. Để tháo gỡ những vướng mắc phát sinh, Bộ Tư pháp đã ban hành Công văn 3001/BTP-KTVB&QLXLVPHC hướng dẫn cụ thể về công tác thi hành pháp luật trong giai đoạn chuyển tiếp này.

Phân định trách nhiệm trước và sau khi chuyển đổi mô hình

Một trong những vấn đề được quan tâm nhất là trách nhiệm của Ủy ban nhân dân (UBND) các cấp trong việc tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật. Theo hướng dẫn, lộ trình thực hiện được chia làm hai giai đoạn rõ rệt:

• Giai đoạn trước khi tổ chức chính quyền 2 cấp: UBND các cấp (tỉnh, huyện, xã) vẫn tiếp tục thực hiện đầy đủ nhiệm vụ theo quy định tại khoản 4 Điều 15 và Chương II Nghị định 80/2025/NĐ-CP về tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật.
• Giai đoạn sau khi chuyển đổi: Các cơ quan mới được thành lập sẽ kế thừa và tiếp tục thực hiện nhiệm vụ dựa trên nền tảng của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025.

Đáng chú ý, khi UBND cấp huyện chấm dứt hoạt động theo mô hình mới, mọi trách nhiệm pháp lý liên quan đến việc tổ chức thi hành pháp luật của cơ quan này cũng đương nhiên chấm dứt, chuyển giao cho các đơn vị tương ứng theo quy định.

Kế hoạch theo dõi thi hành pháp luật năm 2025 có gì mới?

Đối với công tác theo dõi tình hình thi hành pháp luật, Bộ Tư pháp khẳng định kế hoạch năm 2025 vẫn tuân thủ nghiêm ngặt các quy định hiện hành. Cụ thể, các địa phương cần căn cứ vào:

"Kế hoạch theo dõi tình hình thi hành pháp luật năm 2025 của UBND các cấp vẫn được thực hiện theo Nghị định 59/2012/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 32/2020/NĐ-CP) và các văn bản hướng dẫn liên quan."

Tuy nhiên, để linh hoạt ứng phó với thực tiễn, UBND các cấp sau khi sắp xếp hoàn toàn có quyền ban hành kế hoạch mới nếu xét thấy cần thiết. Điều này nhằm đảm bảo không bỏ sót bất kỳ nhiệm vụ quản lý nhà nước nào trên địa bàn mới, đồng thời tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho các hoạt động kiểm tra, giám sát sau này.

Đảm bảo tính liên tục trong quản lý nhà nước

Việc hướng dẫn kịp thời từ Bộ Tư pháp không chỉ giúp các địa phương tránh lúng túng trong quá trình chuyển đổi mà còn khẳng định tinh thần thượng tôn pháp luật. Các cán bộ, công chức tại địa phương cần nắm vững các quy định tại Nghị định 80/2025/NĐ-CP để triển khai công việc một cách thông suốt, tránh tình trạng đứt gãy trong phục vụ nhân dân và doanh nghiệp.