Nhằm chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ việc phát triển năng lượng nguyên tử an toàn và bền vững, ngày 02/10/2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chính thức ban hành Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT quy định về Chuẩn chương trình đào tạo trình độ thạc sĩ và tiến sĩ các ngành về điện hạt nhân. Quy định mới này đặt ra những tiêu chuẩn khắt khe về xếp loại tốt nghiệp đại học, năng lực nghiên cứu khoa học cũng như kiến thức an toàn bức xạ đối với người học.

Siết chặt điều kiện dự tuyển: Tốt nghiệp đại học từ loại khá trở lên

Theo mục 2.3.1 của Chuẩn chương trình đào tạo ban hành kèm theo Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT, người tham gia dự tuyển chương trình thạc sĩ các ngành về điện hạt nhân trước hết phải đáp ứng đầy đủ điều kiện tuyển sinh chung theo Thông tư 23/2021/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo và đề án tuyển sinh của từng cơ sở giáo dục đại học.

Tuy nhiên, do tính chất đặc thù đòi hỏi hàm lượng kỹ thuật cao và kỷ luật vận hành nghiêm ngặt, Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT đặt thêm tiêu chí định lượng đặc biệt: người dự tuyển bắt buộc phải tốt nghiệp đại học đạt hạng khá trở lên thuộc ngành phù hợp, đồng thời sở hữu khối kiến thức nền tảng đáp ứng yêu cầu cụ thể của từng chương trình đào tạo.

Yêu cầu kinh nghiệm nghiên cứu thực tế đối với thạc sĩ định hướng nghiên cứu

Đối với các chương trình đào tạo thạc sĩ theo định hướng nghiên cứu, rào cản đầu vào tiếp tục được nâng cao để đảm bảo học viên có thể bắt nhịp ngay với các đề tài chuyên sâu. Cụ thể:

• Kinh nghiệm chuyên môn: Người dự tuyển phải có hoạt động chuyên môn phù hợp trong vòng 03 năm gần nhất tính đến thời điểm nộp hồ sơ.
• Minh chứng khoa học: Bắt buộc phải có ít nhất 01 kết quả nghiên cứu khoa học liên quan đã được công bố, bao gồm: bài báo khoa học trên các tạp chí chuyên ngành, bằng độc quyền sáng chế, giải pháp hữu ích hoặc sản phẩm khoa học công nghệ tương đương.
• Xem xét quy đổi: Quá trình trực tiếp tham gia các đề án, dự án hoặc nhiệm vụ khoa học và công nghệ có thể được cơ sở đào tạo xem xét công nhận tương đương nếu có đầy đủ hồ sơ minh chứng hợp lệ.

Kiến thức an toàn bức xạ là điều kiện bắt buộc trước khi thực hành

Lĩnh vực điện hạt nhân gắn liền với yêu cầu an toàn tuyệt đối theo tinh thần quy định tại Luật Năng lượng nguyên tử. Chính vì vậy, theo mục 2.3.4 Chuẩn chương trình ban hành kèm Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT, an toàn bức xạ được xác định là một trong những khối kiến thức nền tảng cốt lõi:

• Người học bắt buộc phải có kiến thức nền tảng về an toàn bức xạ trước khi bước vào các nội dung chuyên môn. Trường hợp chưa tích lũy hoặc chưa đáp ứng đủ tiêu chuẩn đầu vào, học viên phải hoàn thành học phần bổ sung tương ứng trước khi được phép tham gia bất kỳ hoạt động học tập, thực hành trong phòng thí nghiệm hoặc nghiên cứu thực địa nào.
• Cơ sở đào tạo có trách nhiệm quy định chi tiết khối lượng kiến thức bổ sung đối với từng đối tượng tốt nghiệp các ngành phù hợp khác nhau. Đáng chú ý, các học phần bổ sung này không được tính gộp vào tổng khối lượng tín chỉ của chương trình đào tạo thạc sĩ chính thức.

Tuyệt đối không chuyển ngành trong quá trình đào tạo và lộ trình áp dụng

Một điểm mới mang tính nguyên tắc rất cao trong Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT là: Chuẩn quy định không thực hiện chuyển ngành trong suốt quá trình đào tạo thạc sĩ các ngành về điện hạt nhân. Người học chỉ được phép chuyển đổi định hướng chuyên sâu trong phạm vi cùng một ngành đào tạo, với điều kiện phải hoàn thành thủ tục theo quy chế của nhà trường trước thời điểm bắt đầu triển khai học phần chuyên sâu.

Quyết định 2888/QĐ-BGDĐT có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (02/10/2026). Để các trường đại học kịp thời thích ứng, Điều 3 của Quyết định quy định thời hạn chuyển tiếp là 36 tháng kể từ ngày văn bản có hiệu lực. Trong khoảng thời gian này, các cơ sở đào tạo đang triển khai chương trình đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ ngành điện hạt nhân phải tiến hành rà soát tổng thể, điều chỉnh khung chương trình, nâng cấp cơ sở vật chất và tiêu chí tuyển sinh nhằm đáp ứng toàn diện Chuẩn chương trình đào tạo mới.