Nhằm giải quyết tình trạng các thửa đất "đầu thừa đuôi thẹo" gây lãng phí và mất mỹ quan đô thị, UBND TP.HCM đã ban hành Quyết định 37/2023/QĐ-UBND. Quy định này mở ra cơ hội để các thửa đất nhỏ hẹp được đưa vào phục vụ mục đích công cộng hoặc giao, cho thuê đối với những hộ dân đang sinh sống liền kề.

Thế nào là thửa đất nhỏ hẹp do Nhà nước quản lý?

Theo quy định mới, các thửa đất nhỏ hẹp được xác định là những diện tích đất có kích thước, hình dạng không đủ tiêu chuẩn tối thiểu để tách thửa theo quy định hiện hành của Thành phố. Những thửa đất này thường phát sinh sau khi thực hiện các dự án hạ tầng hoặc do lịch sử để lại, hiện đang do Nhà nước trực tiếp quản lý nhưng chưa được đưa vào sử dụng hiệu quả.

Việc xác định các thửa đất này dựa trên căn cứ tại Luật Đất đai 2013 và các văn bản hướng dẫn thi hành như Nghị định 148/2020/NĐ-CP.

Quy trình rà soát và lấy ý kiến người dân

Để đảm bảo tính minh bạch, UBND cấp huyện sẽ chủ trì phối hợp với UBND cấp xã tiến hành kiểm tra thực địa và đối chiếu hồ sơ pháp lý. Một bước quan trọng trong quy trình này là việc niêm yết công khai danh mục các thửa đất tại trụ sở UBND xã, các điểm dân cư hoặc nhà sinh hoạt cộng đồng.

Cơ quan chức năng có trách nhiệm thông báo bằng văn bản cho người sử dụng đất liền kề. Người dân có quyền đóng góp ý kiến về phương án sử dụng đất, ranh giới và hiện trạng thửa đất. Điều này giúp tránh các tranh chấp phát sinh và đảm bảo quyền lợi hợp pháp của cộng đồng theo tinh thần của Luật tổ chức chính quyền địa phương 2015.

Ưu tiên mục đích công cộng và nhu cầu dân sinh

Quy định nêu rõ hai hướng xử lý chính đối với các thửa đất nhỏ hẹp:

• Phục vụ công cộng: Ưu tiên xây dựng các công trình tiện ích như vườn hoa, sân chơi, điểm sinh hoạt cộng đồng hoặc các công trình hạ tầng kỹ thuật địa phương.
• Giao đất, cho thuê đất: Trong trường hợp không sử dụng vào mục đích công cộng, Nhà nước sẽ xem xét giao đất hoặc cho thuê đất cho người sử dụng đất liền kề để hợp khối, tăng hiệu quả sử dụng đất.

Đối với hộ gia đình, cá nhân, Phòng Tài nguyên và Môi trường sẽ tham mưu cho UBND cấp huyện ra quyết định. Riêng với các tổ chức hoặc cơ sở tôn giáo, thẩm quyền quyết định sẽ thuộc về UBND Thành phố sau khi có sự tham mưu của Sở Tài nguyên và Môi trường.

"Việc rà soát, công bố công khai danh mục các thửa đất nhỏ hẹp do Nhà nước trực tiếp quản lý nhằm đảm bảo việc sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả và tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước, đồng thời đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân."

Quy định này không chỉ giúp làm đẹp không gian đô thị mà còn giải quyết được những vướng mắc kéo dài về quản lý đất đai tại các khu dân cư hiện hữu của TP.HCM. Người dân quan tâm có thể tra cứu chi tiết nội dung tại Quyết định 37/2023/QĐ-UBND để nắm rõ quyền lợi của mình.