Thực trạng nhức nhối: Hồ sơ "đắp chiếu", dân mòn mỏi đợi chờ

Trong suốt thời gian qua, công tác quản lý đất đai tại nhiều địa phương trên cả nước đã bộc lộ những yếu kém, bất cập đáng báo động. Theo báo cáo thực tế, việc đăng ký và cấp Giấy chứng nhận (GCN) quyền sử dụng đất cho một số loại đất vẫn diễn ra hết sức chậm chạp, đặc biệt là đối với đất chuyên dùng và đất ở tại các khu vực đô thị lớn. Đáng chú ý, tình trạng "GCN đã ký nhưng chưa trao" đang trở thành một vấn nạn nhức nhối, khi hàng ngàn cuốn sổ đỏ vẫn nằm im trong ngăn kéo của cơ quan chức năng thay vì đến tay người sử dụng đất.

Bên cạnh đó, việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai vẫn còn manh mún, thiếu tính thống nhất và đồng bộ giữa các cấp, các ngành. Hiệu quả sử dụng thông tin địa chính còn thấp, gây khó khăn cho công tác quản lý nhà nước cũng như các giao dịch dân sự của người dân. Công tác cập nhật, chỉnh lý biến động hồ sơ địa chính - một yêu cầu bắt buộc theo quy định của Luật Đất đai 2003 - vẫn chưa được thực hiện đầy đủ, thường xuyên, dẫn đến sai lệch thông tin thực tế.

Chỉ thị 1474/CT-TTg: "Cú hích" mạnh mẽ từ Chính phủ

Nhằm khắc phục triệt để những tồn tại nêu trên và lập lại trật tự trong quản lý đất đai, ngày 24/08/2011, Thủ tướng Chính phủ đã chính thức ban hành

Chỉ thị số 1474/CT-TTg

Giao chỉ tiêu cụ thể, gắn trách nhiệm người đứng đầu

Thủ tướng yêu cầu Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải coi công tác cấp GCN là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Các địa phương không được chỉ đạo chung chung mà phải giao chỉ tiêu kế hoạch cấp GCN cụ thể cho từng huyện, xã. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ và trách nhiệm của cán bộ, công chức trong bộ máy hành chính địa phương.

Ưu tiên nguồn lực tài chính: Trích 10% tiền sử dụng đất

Một trong những giải pháp mang tính đột phá trong Chỉ thị này là việc tháo gỡ nút thắt về kinh phí. Thủ tướng chỉ đạo các tỉnh phải bố trí đủ ngân sách, bảo đảm dành tối thiểu 10% tổng số thu từ tiền sử dụng đất, tiền thuê đất để đầu tư cho công tác đo đạc, đăng ký đất đai, cấp GCN và xây dựng cơ sở dữ liệu. Việc xác định rõ nguồn tài chính này giúp các địa phương có đủ nguồn lực để triển khai các dự án địa chính một cách bài bản, thay vì dàn trải như trước đây.

Quyết tâm xử lý dứt điểm hồ sơ tồn đọng trước tháng 12/2011

Thủ tướng yêu cầu các địa phương phải thực hiện ngay việc rà soát, thống kê toàn bộ hồ sơ đề nghị cấp GCN và hồ sơ đăng ký biến động đất đai đã tiếp nhận nhưng chưa được giải quyết. Mục tiêu tối thượng là phải tập trung mọi nguồn lực để giải quyết dứt điểm các hồ sơ này trước tháng 12/2011. Đồng thời, phải xử lý nghiêm và dứt điểm tình trạng sử dụng đất có nguồn gốc vi phạm pháp luật đất đai còn tồn đọng, không để kéo dài gây phức tạp tình hình.

Song song với đó, các tỉnh cần khẩn trương kiện toàn bộ máy Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất. Đảm bảo các văn phòng này có đủ nhân lực, kinh phí và điều kiện làm việc cần thiết để thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ theo quy định, hướng tới sự chuyên nghiệp và minh bạch trong phục vụ nhân dân.

Hướng tới hệ thống quản lý đất đai hiện đại và minh bạch

Theo lộ trình của Chính phủ, Bộ Tài nguyên và Môi trường sẽ tập trung chỉ đạo, hướng dẫn các địa phương xây dựng mô hình cơ sở dữ liệu đất đai hoàn chỉnh. Mục tiêu trong giai đoạn 2011 - 2012 là mỗi tỉnh, thành phố phải hoàn thành ít nhất một mô hình cấp huyện hoàn chỉnh, hiện đại để làm tiền đề triển khai rộng rãi trong những năm tiếp theo.

Việc thực hiện nghiêm túc Chỉ thị 1474/CT-TTg không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân mà còn góp phần khơi thông nguồn lực đất đai, thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh và minh bạch hơn trong tương lai.