Trong bối cảnh chuyển đổi số đang trở thành động lực chính cho phát triển kinh tế - xã hội, việc minh bạch hóa và hiện đại hóa hệ thống quản lý tài nguyên là yêu cầu cấp thiết. Mới đây, theo Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 29/NQ-CP, đặt ra những mục tiêu cụ thể nhằm thay đổi diện mạo ngành quản lý đất đai tại Việt Nam.

Hoàn thiện hệ thống dữ liệu - Nhiệm vụ cấp bách

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của Nghị quyết là yêu cầu hoàn thiện việc đo đạc, thống kê, số hóa và làm sạch hệ thống dữ liệu đất đai trên toàn quốc. Đây không chỉ là công việc kỹ thuật thuần túy mà còn là nền tảng để thực thi hiệu quả Luật Đất đai 2024.

Việc kết nối, chia sẻ liên thông với các hệ thống dữ liệu quốc gia khác sẽ giúp cơ quan quản lý có cái nhìn tổng thể, chính xác về quỹ đất, từ đó điều chỉnh quy hoạch phù hợp, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia kết hợp nâng cao hiệu quả sử dụng đất. Điều này cũng giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận thông tin đất đai một cách bình đẳng, giảm thiểu các tranh chấp không đáng có.

Phân cấp, phân quyền và trách nhiệm trong quản lý đất đai

Nghị quyết cũng giao Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì rà soát, đề xuất sửa đổi các văn bản hướng dẫn theo hướng phân cấp, phân quyền hợp lý. Mục tiêu là tạo ra một cơ chế quản lý linh hoạt nhưng vẫn đảm bảo sự kiểm soát chặt chẽ từ Trung ương đến địa phương.

"Việc hoàn thiện pháp luật đất đai được định hướng theo hướng tạo cơ hội bình đẳng cho các khu vực kinh tế trong tiếp cận đất đai; ưu tiên bố trí quỹ đất cho phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng, công nghiệp, dịch vụ, phát triển đô thị và nhà ở xã hội."

Đặc biệt, Chính phủ nhấn mạnh việc làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có thẩm quyền. Những trường hợp đất bỏ hoang, sử dụng sai mục đích hoặc gây lãng phí sẽ bị cương quyết thu hồi theo đúng quy định tại Điều 81 Luật Đất đai 2024 về các trường hợp thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai.

Khai thác hiệu quả nguồn lực tài nguyên khoáng sản

Bên cạnh đất đai, các nguồn tài nguyên khoáng sản cũng nằm trong lộ trình thắt chặt quản lý. Chính phủ yêu cầu đẩy mạnh điều tra, thăm dò và thống kê đầy đủ các nguồn tài nguyên để thống nhất quản lý. Việc khai thác phải gắn liền với bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Việc số hóa dữ liệu đất đai và tài nguyên không chỉ là một yêu cầu hành chính mà là một cuộc cách mạng về tư duy quản lý. Khi dữ liệu được "làm sạch" và công khai, những kẽ hở gây thất thoát tài nguyên sẽ dần được lấp đầy, mở ra cơ hội phát triển bền vững cho nền kinh tế.