Chỉ còn ít ngày nữa, bước sang năm 2020, một trong những đạo luật nhận được sự quan tâm đặc biệt của dư luận là Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019 sẽ chính thức đi vào cuộc sống. Không chỉ dừng lại ở việc siết chặt quảng cáo hay cấm lái xe khi có nồng độ cồn, luật mới còn đưa ra một rào cản kỹ thuật nghiêm ngặt: Yêu cầu xuất trình giấy tờ tùy thân khi mua đồ uống có cồn.

Tác hại khôn lường của rượu bia đối với người chưa thành niên

Rượu, bia không chỉ là tác nhân gây ra hàng loạt các vấn đề xã hội như tai nạn giao thông, bạo lực gia đình mà còn để lại những hệ lụy ghê gớm đối với sức khỏe, đặc biệt là đối với người chưa thành niên (dưới 18 tuổi). Ở độ tuổi này, cơ thể và trí não đang trong giai đoạn hoàn thiện, việc tiếp xúc sớm với chất kích thích sẽ gây tổn thương nghiêm trọng đến gan, thận, hệ thần kinh và khả năng tư duy.

Nhận thức rõ tính cấp thiết của việc bảo vệ thế hệ tương lai, Quốc hội đã ban hành các quy định cấm đoán nghiêm ngặt. Cụ thể, tại khoản 2 Điều 5 và khoản 3 Điều 5 của luật này đã nêu rõ các hành vi bị nghiêm cấm:

"2. Người chưa đủ 18 tuổi uống rượu, bia."

"3. Bán, cung cấp, khuyến mại rượu, bia cho người chưa đủ 18 tuổi."

Quy định mới: Người bán có quyền kiểm tra CMND của khách hàng

Để các lệnh cấm trên không chỉ nằm trên giấy, Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019 đã trao cho người bán một "vũ khí" pháp lý quan trọng. Theo quy định tại khoản 5 Điều 32:

"Cơ sở bán rượu, bia phải niêm yết thông báo không bán rượu, bia cho người chưa đủ 18 tuổi. Trường hợp nghi ngờ về độ tuổi của người mua rượu, bia thì người bán có quyền yêu cầu người mua xuất trình giấy tờ chứng minh."

Điều này đồng nghĩa với việc từ ngày 01/01/2020, nếu bạn trông có vẻ "trẻ măng" và muốn mua một chai bia hay rượu tại siêu thị, cửa hàng tiện lợi, người bán hoàn toàn có quyền từ chối phục vụ nếu bạn không trình ra được Chứng minh nhân dân (CMND), thẻ Căn cước công dân hoặc Bằng lái xe để chứng minh mình đã đủ 18 tuổi.

Trách nhiệm của các cơ sở kinh doanh từ năm 2020

Không chỉ là quyền lợi, đây còn là trách nhiệm bắt buộc đối với các chủ cửa hàng, nhà hàng, quán ăn. Việc niêm yết thông báo "Không bán rượu, bia cho người chưa đủ 18 tuổi" phải được thực hiện công khai, rõ ràng tại vị trí dễ quan sát. Quy định này tương tự như việc kiểm soát bán thuốc lá hiện nay, nhưng được dự báo sẽ thực hiện quyết liệt hơn do những tác động trực tiếp của rượu bia đến trật tự an toàn xã hội.

Đối với người tiêu dùng, đặc biệt là các bạn trẻ, việc luôn mang theo giấy tờ tùy thân khi đi mua sắm các mặt hàng này sẽ trở thành một thói quen mới. Điều này không chỉ giúp quá trình mua bán diễn ra thuận lợi mà còn thể hiện ý thức tuân thủ pháp luật, góp phần xây dựng một văn hóa tiêu dùng lành mạnh.

Lời kết

Quy định yêu cầu xuất trình giấy tờ khi mua rượu bia là một bước tiến quan trọng trong việc cụ thể hóa các chính sách bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên. Dù ban đầu có thể gây ra một chút bất tiện, nhưng về lâu dài, đây là giải pháp cần thiết để giảm thiểu những hệ lụy đau lòng từ rượu bia gây ra cho thế hệ trẻ Việt Nam.