Trong nỗ lực tinh gọn bộ máy nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở, Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư 13/2019/TT-BNV (có hiệu lực từ ngày 25/12/2019). Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất của văn bản này chính là việc mở rộng danh sách các chức danh công chức cấp xã được phép bố trí từ 02 người trở lên.

Căn cứ pháp lý và sự thay đổi về số lượng người đảm nhiệm

Theo quy định tại Điều 9 Thông tư 13/2019/TT-BNV, mỗi chức danh công chức cấp xã về cơ bản được bố trí từ 01 người trở lên. Tuy nhiên, tùy thuộc vào yêu cầu, nhiệm vụ và đặc thù của từng xã, phường, thị trấn, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có thẩm quyền quyết định bố trí tăng thêm người ở một số chức danh cụ thể.

"Mỗi chức danh công chức cấp xã quy định tại Khoản 2 Điều 2 Nghị định số 92/2009/NĐ-CP được bố trí từ 01 người trở lên. Những chức danh công chức có từ 02 người đảm nhiệm, khi tuyển dụng, ghi hồ sơ lý lịch và sổ bảo hiểm xã hội phải thống nhất theo đúng tên gọi của chức danh công chức cấp xã quy định tại Khoản 2 Điều 2 Nghị định số 92/2009/NĐ-CP."

Danh sách 5 chức danh công chức được bố trí 2 người trở lên

So với các quy định trước đây, danh sách các chức danh được phép tăng cường nhân sự đã được mở rộng đáng kể, bao gồm:

• Công chức Văn phòng - Thống kê: Đảm nhiệm khối lượng lớn công việc về hành chính, tổng hợp và dữ liệu thống kê tại địa phương.
• Công chức Địa chính - xây dựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc Công chức Địa chính - nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã): Đây là mảng công việc phức tạp, liên quan trực tiếp đến đất đai và hạ tầng.
• Công chức Tài chính - kế toán: Quản lý ngân sách và các hoạt động tài chính công tại cấp cơ sở.
• Công chức Văn hóa - xã hội: Phụ trách các vấn đề về văn hóa, giáo dục, y tế và an sinh xã hội.
• Công chức Tư pháp - hộ tịch: Giải quyết các thủ tục hành chính, chứng thực và hộ tịch cho người dân.

Sự khác biệt so với quy định cũ

Trước khi Thông tư 13/2019/TT-BNV ra đời, theo quy định cũ, chỉ có 02 chức danh là Văn hóa - xã hội và Địa chính - nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã) là được phép bố trí 02 người đảm nhiệm. Việc mở rộng lên 05 chức danh cho thấy sự nhìn nhận thực tế của cơ quan quản lý về áp lực công việc tại cấp xã, đặc biệt là ở những địa phương có dân số đông hoặc tốc độ đô thị hóa nhanh.

Cần lưu ý rằng, ngoài chức danh Trưởng Công an xã (đang trong lộ trình chính quy hóa) và Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã, tất cả các chức danh công chức xã còn lại hiện nay đều đã được phép bố trí từ 02 người trở lên nếu cần thiết.

Yêu cầu về chuẩn hóa trình độ từ năm 2019

Đi kèm với việc linh hoạt trong bố trí nhân sự, Thông tư 13/2019/TT-BNV cũng siết chặt tiêu chuẩn đầu vào. Cụ thể, từ ngày 25/12/2019, công chức cấp xã khi tuyển dụng mới bắt buộc phải có trình độ đại học trở lên (trừ một số trường hợp đặc thù ở vùng sâu, vùng xa). Điều này nhằm đảm bảo đội ngũ công chức đủ năng lực để vận hành bộ máy chính quyền hiện đại và phục vụ nhân dân tốt hơn.

Việc nắm vững các quy định mới này không chỉ giúp các địa phương chủ động trong công tác cán bộ mà còn giúp người dân giám sát hoạt động của bộ máy chính quyền cơ sở một cách hiệu quả.