Ngày 11/10/2019, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã thay mặt Thủ tướng Chính phủ ký ban hành Quyết định 1363/QĐ-TTg phê duyệt điều chỉnh, bổ sung Đề án “Phát triển trường cao đẳng chất lượng cao đến năm 2025”. Đây là một quyết sách mang tính chiến lược, không chỉ nhằm hiện đại hóa hệ thống giáo dục nghề nghiệp mà còn hướng tới việc cung ứng nguồn nhân lực có khả năng cạnh tranh sòng phẳng trên thị trường lao động quốc tế.

Mục tiêu chiến lược: Từ 40 trường năm 2020 đến 70 trường năm 2025

Theo quy định tại Điều 1 Quyết định 1363/QĐ-TTg, Chính phủ đã xác định lộ trình phát triển rất cụ thể cho các cơ sở giáo dục nghề nghiệp:

• Đến năm 2020: Phấn đấu cả nước có khoảng 40 trường cao đẳng chất lượng cao. Trong giai đoạn này, trọng tâm là thí điểm đào tạo 34 ngành, nghề theo các chương trình được chuyển giao từ nước ngoài, ưu tiên những trường có năng lực đào tạo vượt trội.
• Giai đoạn 2021 - 2025: Mục tiêu được nâng lên con số 70 trường. Đặc biệt, trong số này phải có ít nhất 03 trường tiếp cận trình độ của các nước phát triển trong nhóm G20 và 40 trường tiếp cận trình độ các nước ASEAN-4.

Việc đặt ra các mốc thời gian và tiêu chuẩn quốc tế cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc thoát khỏi tư duy đào tạo truyền thống, hướng tới việc công nhận văn bằng, chứng chỉ bởi các tổ chức giáo dục uy tín trên thế giới.

Tiêu chí khắt khe để trở thành trường cao đẳng chất lượng cao

Không phải cơ sở giáo dục nào cũng có thể nghiễm nhiên trở thành trường chất lượng cao. Quyết định 1363/QĐ-TTg nhấn mạnh việc xây dựng và ban hành bộ tiêu chí đánh giá toàn diện, bao gồm:

1. Quy mô đào tạo: Đảm bảo số lượng sinh viên và sự đa dạng trong các ngành nghề trọng điểm.
2. Trình độ nhà giáo: Giảng viên không chỉ giỏi chuyên môn mà còn phải đạt chuẩn về ngoại ngữ và tin học để có thể giảng dạy theo các chương trình chuyển giao quốc tế.
3. Quản trị nhà trường: Áp dụng công nghệ thông tin, số hóa trong quản lý đào tạo và quản lý chất lượng.
4. Gắn kết doanh nghiệp: Đây là tiêu chí sống còn, đảm bảo học sinh, sinh viên có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp.

Cơ chế chính sách đặc thù và vai trò của xã hội hóa

Một điểm mới đáng chú ý trong quyết định này là định hướng phát triển theo hướng “mở”. Nhà nước không chỉ đầu tư cho các trường công lập mà còn khuyến khích, đẩy mạnh xã hội hóa để các trường cao đẳng tư thục cũng có cơ hội được đánh giá và công nhận là trường chất lượng cao.

Các trường đạt chuẩn sẽ được hưởng nhiều ưu đãi như:

• Ưu đãi về tín dụng đầu tư cơ sở vật chất và thiết bị đào tạo.
• Ưu đãi về thuế đối với các hoạt động sản xuất, kinh doanh gắn liền với đào tạo.
• Được Nhà nước ưu tiên đặt hàng, giao nhiệm vụ thực hiện các dịch vụ đào tạo từ ngân sách.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng khuyến khích các doanh nghiệp trực tiếp tham gia vào quá trình đào tạo. Việc doanh nghiệp cùng nhà trường xây dựng chương trình, giáo trình và tổ chức thực hành ngay tại xưởng sản xuất sẽ giúp rút ngắn khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn, giúp sinh viên thích ứng nhanh với môi trường làm việc chuyên nghiệp.

Lời kết

Với sự ra đời của Quyết định 1363/QĐ-TTg, bức tranh giáo dục nghề nghiệp tại Việt Nam hứa hẹn sẽ có những thay đổi mạnh mẽ trong những năm tới. Việc tập trung nguồn lực để xây dựng các trường cao đẳng chất lượng cao không chỉ là nhiệm vụ của ngành giáo dục mà còn là yêu cầu cấp thiết để Việt Nam không bị bỏ lại phía sau trong cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.