Bộ Nội vụ vừa ban hành hướng dẫn quan trọng liên quan đến việc xếp ngạch công chức theo vị trí việc làm đối với các chức danh lãnh đạo tại Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân cấp tỉnh. Theo đó, Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND cấp tỉnh sẽ được thực hiện xếp ngạch chuyên viên cao cấp, mở ra cơ chế chuẩn hóa đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý tại địa phương.

Bối cảnh pháp lý mới về vị trí việc làm công chức

Công tác cải cách hành chính và tinh gọn bộ máy luôn là một trong những trọng tâm hàng đầu của Đảng và Nhà nước. Để cụ thể hóa các mục tiêu này, Chính phủ đã ban hành Nghị định 361/2025/NĐ-CP quy định về vị trí việc làm công chức. Đây là văn bản pháp lý nền tảng, thay thế các quy định cũ nhằm xây dựng cơ cấu ngạch công chức khoa học, gắn liền với thực tiễn thực hiện nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 8 Nghị định 361/2025/NĐ-CP, tỷ lệ công chức được bố trí theo vị trí việc làm xếp ngạch chuyên viên cao cấp và tương đương được xác định chặt chẽ theo từng chức danh lãnh đạo, quản lý cấp tỉnh:

"1. Tỷ lệ công chức bố trí theo vị trí việc làm xếp ngạch chuyên viên cao cấp và tương đương:
a) Đối với vị trí việc làm lãnh đạo, quản lý là người đứng đầu cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh: Tỷ lệ là 100%;
b) Đối với vị trí việc làm lãnh đạo, quản lý là cấp phó người đứng đầu cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh: Tỷ lệ không vượt quá 50% tổng số lượng cấp phó người đứng đầu của toàn bộ các cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh theo quy định của cấp có thẩm quyền."

Quy định này nhằm bảo đảm tính thống nhất, công bằng và nâng cao chất lượng đội ngũ công chức giữ các vị trí chủ chốt tại các cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, phù hợp với tinh thần của Luật Cán bộ, công chức năm 2025 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025.

Việc chuẩn hóa ngạch công chức góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền địa phương (ảnh minh họa)

Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND cấp tỉnh được xếp ngạch chuyên viên cao cấp thế nào?

Trên cơ sở các quy định mới của Chính phủ, Bộ Nội vụ đã ban hành Công văn 9196/BNV-CCVC gửi Sở Nội vụ Thành phố Hà Nội nhằm hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ liên quan đến xếp ngạch công chức theo vị trí việc làm. Đây là văn bản phản hồi trực tiếp đối với đề xuất của địa phương tại Công văn 5981/SNV-XDCQ.

Theo hướng dẫn của Bộ Nội vụ, vị trí Chánh Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội (và tương đương ở các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương) được xác định tương đương với người đứng đầu cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh. Do đó, căn cứ theo điểm a khoản 1 Điều 8 Nghị định 361/2025/NĐ-CP, tỷ lệ bố trí xếp ngạch chuyên viên cao cấp đối với chức danh này là 100%.

Điều này đồng nghĩa với việc Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND cấp tỉnh hoàn toàn đủ điều kiện để thực hiện việc xếp ngạch chuyên viên cao cấp theo đúng quy định áp dụng đối với người đứng đầu cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh. Hướng dẫn này tháo gỡ nhiều vướng mắc thực tế cho các địa phương trong việc thực hiện chế độ chính sách và quy hoạch cán bộ.

Hướng dẫn cụ thể đối với chức danh Phó Chánh Văn phòng

Bên cạnh chức danh đứng đầu, Bộ Nội vụ cũng đưa ra hướng dẫn chi tiết đối với vị trí Phó Chánh Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội. Khác với vị trí Chánh Văn phòng, chức danh Phó Chánh Văn phòng được xếp ngạch linh hoạt hơn:

• Có thể được xếp ngạch chuyên viên cao cấp hoặc chuyên viên chính.
• Việc xếp ngạch phải bảo đảm nằm trong phạm vi tỷ lệ công chức bố trí theo vị trí việc làm đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Tổng số lượng Phó Chánh Văn phòng được xếp ngạch chuyên viên cao cấp không được vượt quá tỷ lệ 50% tổng số lượng cấp phó người đứng đầu của toàn bộ các cơ quan chuyên môn thuộc tỉnh theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 8 Nghị định 361/2025/NĐ-CP.

Sự linh hoạt này giúp các địa phương chủ động trong việc sắp xếp, bố trí nhân sự dựa trên năng lực thực tế, thâm niên công tác và quỹ biên chế được giao, tránh tình trạng cồng kềnh hoặc mất cân đối cơ cấu ngạch công chức.

Ý nghĩa thực tiễn của việc chuẩn hóa ngạch công chức lãnh đạo

Việc Bộ Nội vụ kịp thời ban hành hướng dẫn xếp ngạch chuyên viên cao cấp đối với Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND cấp tỉnh mang lại nhiều ý nghĩa thiết thực:

1. Đảm bảo quyền lợi chính đáng cho cán bộ: Giúp các cán bộ lãnh đạo có cống hiến lâu năm, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn về trình độ, năng lực được hưởng đúng chế độ, chính sách tiền lương và phụ cấp tương xứng với ngạch chuyên viên cao cấp.
2. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động: Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND là cơ quan tham mưu, giúp việc đắc lực cho các cơ quan dân cử ở địa phương. Việc chuẩn hóa đội ngũ lãnh đạo tại đây giúp nâng cao chất lượng tham mưu, tổng hợp và phục vụ các hoạt động giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương.
3. Tạo động lực phấn đấu: Quy định rõ ràng về cơ cấu ngạch và tỷ lệ xếp ngạch tạo động lực để các công chức trẻ, công chức giữ chức vụ cấp phó không ngừng học tập, rèn luyện để đáp ứng các tiêu chuẩn cao hơn của ngạch chuyên viên cao cấp.

Trong thời gian tới, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố cần khẩn trương tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh rà soát, xây dựng và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt đề án vị trí việc làm, bảo đảm việc xếp ngạch công chức được thực hiện khách quan, đúng quy định và phát huy tối đa năng lực của từng cá nhân.