Trong lộ trình tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu lực quản lý, việc chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 02 cấp đang trở thành tâm điểm của dư luận. Theo định hướng tại Kết luận 160-KL/TW, một cuộc chuyển giao quyền lực mạnh mẽ đang diễn ra với 1065 nhiệm vụ và thẩm quyền từ cấp huyện được đưa xuống cấp xã. Điều này đòi hỏi một đội ngũ lãnh đạo cơ sở không chỉ vững chuyên môn mà còn phải có bản lĩnh chính trị thép.

Bước ngoặt lịch sử: Cấp xã gánh vác trọng trách từ cấp huyện

Việc xây dựng chính quyền địa phương hiện đại, chuyên nghiệp và thực sự phục vụ nhân dân không còn là khẩu hiệu khi các địa phương bắt đầu thực hiện bỏ cấp huyện. Khi đó, UBND cấp xã sẽ trở thành đầu mối trực tiếp giải quyết hầu hết các thủ tục hành chính và quản lý nhà nước tại địa phương. Để đảm bảo bộ máy mới vận hành trơn tru, Bộ Nội vụ đã ban hành Công văn 3308/BNV-CCVC hướng dẫn cụ thể về công tác nhân sự.

Tiêu chuẩn 'vàng' cho đội ngũ lãnh đạo UBND cấp xã mới

Theo hướng dẫn tại Công văn 3308/BNV-CCVC, cán bộ được lựa chọn bố trí vào các vị trí chủ chốt tại UBND cấp xã mới phải đáp ứng các tiêu chí khắt khe:

• Sự minh bạch và uy tín: Việc lựa chọn phải dựa trên các tiêu chí công khai, bảo đảm chất lượng và phẩm chất đạo đức.
• Năng lực thực chiến: Ưu tiên những người có kinh nghiệm dày dạn trong quản lý nhà nước và năng lực lãnh đạo thực tế.
• Tư duy đổi mới: Đặc biệt chú trọng những cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung của cộng đồng.

Vị trí Chủ tịch UBND cấp xã được xác định là "mắt xích" then chốt. Đây là người trực tiếp điều hành và chịu trách nhiệm cao nhất khi cấp xã gánh vác thêm khối lượng công việc khổng lồ sau khi sắp xếp đơn vị hành chính theo quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025.

Phương án 'tăng viện' từ cấp tỉnh để đảm bảo hiệu quả

Một điểm mới đáng chú ý trong hướng dẫn của Bộ Nội vụ là cơ chế rà soát và điều động linh hoạt. Nếu phương án nhân sự tại chỗ không đáp ứng được yêu cầu khắt khe của mô hình mới, các địa phương cần chủ động phương án điều động, tăng cường cán bộ từ cấp tỉnh về cấp xã.

"Cần có phương án điều động, tăng cường cán bộ từ cấp tỉnh về cấp xã để đảm bảo hiệu quả quản lý, điều hành nếu nhân sự dự kiến tại chỗ chưa đáp ứng yêu cầu." - Trích nội dung hướng dẫn tại Công văn 3308/BNV-CCVC.

Việc này nhằm đảm bảo rằng ngay từ ngày đầu hoạt động, bộ máy chính quyền cấp xã mới phải vận hành hiệu quả, không để xảy ra tình trạng gián đoạn trong phục vụ nhân dân. Bộ Nội vụ cũng đề nghị lãnh đạo các tỉnh, thành phố chỉ đạo sát sao, triển khai kịp thời các nội dung này để bảo đảm sự ổn định trong giai đoạn chuyển đổi mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp.

Với những hướng dẫn chi tiết và quyết liệt này, kỳ vọng về một bộ máy chính quyền cơ sở tinh gọn, mạnh mẽ và thực sự vì dân đang dần trở thành hiện thực, góp phần quan trọng vào công cuộc cải cách hành chính quốc gia.