Hệ thống trừ điểm Giấy phép lái xe (GPLX) là một trong những điểm mới nổi bật của Luật trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024. Vậy điều gì sẽ xảy ra nếu bạn tiếp tục cầm lái khi bằng lái đã 'cháy túi' điểm? Mức phạt không chỉ dừng lại ở con số vài triệu đồng mà có thể lên tới hàng chục triệu đồng, kèm theo những thủ tục kiểm tra kiến thức khắt khe để được phục hồi.

Mức phạt nặng khi điều khiển xe với bằng lái 0 điểm

Theo quy định tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi điều khiển phương tiện khi GPLX đã bị trừ hết điểm được coi là vi phạm nghiêm trọng. Tùy vào loại phương tiện, mức phạt tiền được quy định cụ thể như sau:

• Đối với xe máy:
  • Xe dưới 125 cm3 hoặc công suất điện đến 11 kW: Phạt từ 2 - 4 triệu đồng (theo điểm b khoản 5 Điều 18).
  • Xe trên 125 cm3 hoặc công suất điện trên 11 kW, xe mô tô ba bánh: Phạt từ 6 - 8 triệu đồng (theo điểm b khoản 7 Điều 18).
• Đối với ô tô: Mức phạt cực kỳ nghiêm khắc từ 18 - 20 triệu đồng áp dụng cho người điều khiển xe ô tô, xe chở người/hàng bốn bánh có gắn động cơ sử dụng GPLX đã hết điểm (theo điểm b khoản 9 Điều 18).
• Đối với xe máy chuyên dùng: Phạt từ 4 - 6 triệu đồng (theo khoan 2 Điều 19).

Làm sao để phục hồi 12 điểm khi đã bị trừ hết?

Khi bằng lái chạm mốc 0 điểm, bạn không thể tự động có lại điểm sau một thời gian như trường hợp bằng lái vẫn còn điểm. Thay vào đó, người lái xe phải trải qua một quy trình kiểm tra bắt buộc.

Căn cứ khoan 3 Điều 51 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, trình tự phục hồi điểm như sau:

"Sau khi người có Giấy phép lái xe bị trừ hết điểm tham gia kiểm tra nội dung kiến thức pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ và đạt yêu cầu... dữ liệu điểm Giấy phép lái xe sẽ được phục hồi đủ 12 điểm và cập nhật tự động trong Cơ sở dữ liệu về xử lý vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ."

Việc thông báo phục hồi điểm sẽ được thực hiện qua văn bản hoặc phương thức điện tử (VNeID, Cổng dịch vụ công). Đây là nỗ lực số hóa của ngành Công an nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân.

Nguyên tắc trừ điểm: Công bằng và minh bạch

Nghị định 168 cũng làm rõ các nguyên tắc trừ điểm để tránh việc một người bị trừ điểm quá nhiều lần cho cùng một lỗi hoặc trong cùng một thời điểm:

• Ưu tiên hành vi nặng nhất: Nếu vi phạm nhiều lỗi cùng lúc, chỉ trừ điểm đối với hành vi có mức trừ điểm cao nhất.
• Trừ hết số điểm còn lại: Nếu số điểm còn lại ít hơn số điểm bị trừ của lỗi vi phạm, hệ thống sẽ trừ về 0.
• Phân tách loại bằng lái: Đối với bằng lái tích hợp (cả ô tô và xe máy), lỗi ở loại xe nào sẽ trừ điểm vào phần bằng lái tương ứng của loại xe đó.
• Không trừ chồng chéo: Không thực hiện trừ điểm khi GPLX đang trong thời gian bị tước quyền sử dụng.

Việc nắm rõ các quy định này không chỉ giúp bạn tránh được những khoản phạt nặng mà còn nâng cao ý thức trách nhiệm khi tham gia giao thông, bảo vệ an toàn cho chính mình và cộng đồng.