Trong bối cảnh Quốc hội vừa chính thức thông qua Luật Cư trú 2020 vào tháng 11 vừa qua, một trong những thông tin khiến người dân ngoại tỉnh quan tâm nhất chính là việc nới lỏng điều kiện đăng ký thường trú tại các thành phố lớn. Đặc biệt, từ ngày 01/07/2021, giấc mơ sở hữu "hộ khẩu Hà Nội" sẽ trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết đối với những người có khả năng tài chính để mua nhà tại Thủ đô.

Xóa bỏ rào cản "tạm trú" - Tin vui cho người mua nhà Thủ đô

Trước đây, theo quy định tại Luật Cư trú 2006 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật cư trú sửa đổi năm 2013), việc đăng ký thường trú tại các thành phố trực thuộc Trung ương như Hà Nội hay TP. Hồ Chí Minh là một hành trình đầy gian nan với nhiều điều kiện khắt khe về thời gian tạm trú.

Cụ thể, quy định cũ yêu cầu công dân phải có thời gian tạm trú liên tục tại thành phố đó từ 01 năm trở lên (đối với huyện, thị xã) hoặc từ 02 năm trở lên (đối với các quận) mới đủ điều kiện xem xét cấp hộ khẩu. Tuy nhiên, kể từ ngày 01/07/2021, những rào cản này sẽ chính thức được bãi bỏ.

Quy định mới tại Luật Cư trú 2020: Có nhà là có hộ khẩu

Theo quy định tại khoản 1 Điều 20 Luật Cư trú 2020:

"1. Công dân có chỗ ở hợp pháp thuộc quyền sở hữu của mình thì được đăng ký thường trú tại chỗ ở hợp pháp đó."

Điểm đột phá ở đây là Luật không còn phân biệt điều kiện đăng ký thường trú giữa các tỉnh và các thành phố trực thuộc Trung ương. Điều này đồng nghĩa với việc, chỉ cần bạn sở hữu một căn nhà hợp pháp tại bất kỳ quận, huyện nào của Hà Nội, bạn hoàn toàn có quyền đăng ký thường trú ngay lập tức mà không cần phải chứng minh thời gian tạm trú như trước đây.

Những trường hợp "ngoại lệ" cần lưu ý

Mặc dù quy định mới rất thông thoáng, nhưng người dân cũng cần lưu ý rằng không phải mọi loại hình nhà ở đều được chấp nhận để đăng ký thường trú. Điều 23 Luật Cư trú 2020 đã liệt kê cụ thể các địa điểm không được đăng ký thường trú mới, bao gồm:

• Chỗ ở nằm trong địa điểm cấm, khu vực cấm xây dựng hoặc lấn, chiếm hành lang bảo vệ quốc phòng, an ninh, giao thông, thủy lợi, đê điều...
• Chỗ ở mà toàn bộ diện tích nhà ở nằm trên đất lấn, chiếm trái phép hoặc xây dựng trên đất không đủ điều kiện xây dựng.
• Chỗ ở đã có quyết định thu hồi đất và quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
• Chỗ ở là nhà ở mà một phần hoặc toàn bộ diện tích đang có tranh chấp, khiếu nại liên quan đến quyền sở hữu, quyền sử dụng nhưng chưa được giải quyết theo quy định của pháp luật.
• Chỗ ở đã có quyết định phá dỡ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Lời khuyên cho người dân chuẩn bị mua nhà

Với những thay đổi tích cực này, thị trường bất động sản Hà Nội dự báo sẽ có những chuyển biến sôi động trong thời gian tới. Tuy nhiên, để đảm bảo quyền lợi về cư trú, người mua nhà cần kiểm tra kỹ pháp lý của căn hộ hoặc nhà đất, đảm bảo không thuộc các trường hợp bị cấm tại Điều 23 nêu trên.

Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính và xóa bỏ hộ khẩu giấy để chuyển sang quản lý bằng dữ liệu điện tử (số hóa) từ ngày 01/07/2021 cũng sẽ giúp người dân tiết kiệm đáng kể thời gian và công sức khi thực hiện các giao dịch dân sự sau này.