Thông tin từ Tổng cục Thuế cho biết, trong thời gian qua đã xuất hiện một số ý kiến đề xuất về việc áp dụng thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với lãi tiền gửi tiết kiệm. Đề xuất này ngay lập tức đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận, nhất là trong bối cảnh người dân coi gửi tiết kiệm là kênh đầu tư an toàn và phổ biến nhất.

Người dân thực hiện giao dịch gửi tiết kiệm tại ngân hàng (Ảnh minh họa)

Bối cảnh và lý do của đề xuất đánh thuế lãi tiền gửi tiết kiệm

Để bảo vệ cho quan điểm đánh thuế đối với lãi tiền gửi tiết kiệm, nhiều chuyên gia và nhà quản lý cho rằng đây là một giải pháp cần thiết để tăng thu cho ngân sách Nhà nước. Bên cạnh đó, việc đánh thuế này còn được xem là cách để đảm bảo tính công bằng trong hệ thống thuế, đặc biệt là so với các loại hình đầu tư vốn khác.

Hiện nay, theo quy định tại Thông tư 111/2013/TT-BTC, các khoản thu nhập từ hoạt động đầu tư vốn vào doanh nghiệp (như cổ tức, lợi nhuận chia cho thành viên góp vốn...) đang phải chịu mức thuế suất là 5%. Do đó, những người ủng hộ đề xuất cho rằng việc miễn thuế hoàn toàn cho lãi tiền gửi tiết kiệm tạo ra sự chênh lệch đáng kể giữa các kênh đầu tư, vô hình trung khiến dòng vốn không chảy mạnh vào sản xuất kinh doanh.

Quy định hiện hành: Lãi tiền gửi tiết kiệm vẫn thuộc diện miễn thuế

Mặc dù có những đề xuất thay đổi, nhưng tính đến thời điểm hiện tại (tháng 05/2018), khung pháp lý về thuế TNCN vẫn giữ nguyên quan điểm ưu đãi đối với tiền gửi của cá nhân. Cụ thể, căn cứ theo quy định tại điểm g khoản 1 Điều 3 Thông tư 111/2013/TT-BTC, các khoản thu nhập sau đây được miễn thuế:

"g) Thu nhập từ lãi tiền gửi tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, lãi từ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ; thu nhập từ lãi trái phiếu Chính phủ."

Quy định này cũng được cụ thể hóa dựa trên tinh thần của Luật Thuế thu nhập cá nhân. Theo đó, lãi tiền gửi bằng Đồng Việt Nam, vàng hay ngoại tệ của cá nhân tại các ngân hàng đều không phải đóng thuế TNCN. Đây là một chính sách quan trọng nhằm bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền và duy trì sự ổn định của hệ thống tài chính.

Sổ tiết kiệm là căn cứ quan trọng để xác định thu nhập miễn thuế (Ảnh minh họa)

Tại sao Bộ Tài chính chưa đồng ý đánh thuế ở thời điểm này?

Sau khi xem xét và đánh giá tác động, Bộ Tài chính nhận định rằng dư luận xã hội chưa đồng tình với việc thu thuế TNCN đối với lãi tiền gửi ngân hàng. Có nhiều lý do mang tính an sinh và kinh tế vĩ mô đằng sau quyết định này:

• Khuyến khích huy động vốn: Gửi tiết kiệm qua ngân hàng là kênh huy động vốn cực kỳ quan trọng cho nền kinh tế. Việc đánh thuế có thể khiến người dân rút tiền để chuyển sang các kênh đầu tư rủi ro hơn hoặc tích trữ vàng, ngoại tệ, gây khó khăn cho việc điều hành chính sách tiền tệ.
• Chính sách an sinh xã hội: Đối với nhiều đối tượng như người về hưu, người không còn khả năng lao động, khoản lãi tiền gửi là nguồn thu nhập duy nhất để trang trải cuộc sống. Đánh thuế vào khoản này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của những nhóm đối tượng yếu thế.
• Phù hợp với thực tế: Trong bối cảnh lạm phát và lãi suất thực dương không quá cao, việc thu thêm thuế sẽ làm giảm đáng kể giá trị khoản tiền tích lũy của người dân.

Bộ Tài chính kết luận, trước mắt chưa thu thuế thu nhập cá nhân đối với lãi tiền gửi tiết kiệm. Đây là thông tin quan trọng giúp người dân yên tâm tiếp tục sử dụng dịch vụ ngân hàng để tích lũy tài sản.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng khuyến cáo người dân cần thường xuyên cập nhật các thay đổi về chính sách thuế để có kế hoạch tài chính phù hợp. Việc hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ thuế không chỉ giúp bảo vệ tài sản cá nhân mà còn đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật.