Trong bối cảnh tình hình dịch bệnh Covid-19 đang có những diễn biến hết sức phức tạp tại một số tỉnh, thành phố, đặc biệt là tại Thủ đô Hà Nội vào những ngày cuối tháng 1/2021, Bộ Y tế đã có những chỉ đạo quyết liệt nhằm kiểm soát tình hình. Để đảm bảo tiến độ xét nghiệm SARS-CoV-2 trong thời gian ngắn nhất, một "biệt đội" gồm 12 đơn vị y tế tinh nhuệ đã được huy động để sát cánh cùng ngành y tế Thủ đô.

Bối cảnh cấp bách và quyết định hỏa tốc của Bộ Y tế

Vào thời điểm ngày 30/01/2021, Hà Nội đang phải đối mặt với áp lực cực lớn trong việc truy vết và xét nghiệm cho những người trở về từ vùng dịch cũng như các đối tượng có nguy cơ cao. Nhận thấy nhu cầu xét nghiệm tăng đột biến vượt quá khả năng đáp ứng tức thời của địa phương, Bộ Y tế đã ban hành công văn hỏa tốc đề nghị các đơn vị trực thuộc và các cơ quan liên quan hỗ trợ Sở Y tế Hà Nội.

Mục tiêu cao nhất là hoàn thành việc xét nghiệm số mẫu bệnh phẩm tồn đọng và phát sinh trong giai đoạn từ ngày 01/02/2021 đến 05/02/2021. Đây được coi là "thời điểm vàng" để ngăn chặn sự lây lan của virus trong cộng đồng trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán đang cận kề.

Danh sách 12 'cánh tay nối dài' hỗ trợ Thủ đô

Theo chỉ đạo của Bộ Y tế, 12 đơn vị được lựa chọn đều là những cơ sở có năng lực xét nghiệm hàng đầu, sở hữu hệ thống máy móc hiện đại và đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm. Danh sách cụ thể bao gồm:

• Khối các trường Đại học: Đại học Y Hà Nội và Đại học Y tế công cộng.
• Khối các Bệnh viện Trung ương: Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, Bệnh viện Nhi Trung ương và Bệnh viện Phổi Trung ương.
• Khối Quân y: Bệnh viện Quân y 103, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 và Viện Y học dự phòng Quân đội.
• Các đơn vị phối hợp khác: Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga, Trung tâm Chẩn đoán thú y Trung ương và Chi cục Thú y vùng 1.

Sự tham gia của cả các đơn vị thú y trong công tác xét nghiệm cho thấy sự huy động tổng lực mọi nguồn lực có khả năng thực hiện kỹ thuật RT-PCR để phục vụ công tác phòng chống dịch bệnh ở người.

Căn cứ pháp lý và trách nhiệm của các đơn vị

Việc huy động các nguồn lực y tế trong tình trạng khẩn cấp về dịch bệnh được thực hiện dựa trên các quy định nghiêm ngặt của pháp luật. Cụ thể, tại Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007, Nhà nước có quyền huy động các nguồn lực để dập dịch.

Theo quy định tại Điều 48 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007 về việc huy động nguồn lực cho hoạt động chống dịch: "Trưởng Ban chỉ đạo chống dịch có quyền huy động người, huy động các phương tiện thuốc, thiết bị y tế, giường bệnh, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và các phương tiện khác để phục vụ cho việc chống dịch."

Sở Y tế Hà Nội có trách nhiệm chỉ đạo các Trung tâm Y tế cấp huyện tiến hành lấy mẫu đúng quy trình kỹ thuật và điều phối mẫu đến các đơn vị xét nghiệm đã được phân công. Các đơn vị hỗ trợ có trách nhiệm tiếp nhận mẫu, thực hiện xét nghiệm và trả kết quả nhanh nhất có thể để phục vụ công tác truy vết, cách ly.

Việc phối hợp nhịp nhàng giữa các đơn vị Trung ương và địa phương không chỉ giúp Hà Nội giải quyết bài toán quá tải xét nghiệm mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, quyết tâm đẩy lùi dịch bệnh của toàn ngành y tế trong giai đoạn cam go nhất.