Trong nỗ lực không ngừng nhằm nâng cao chất lượng sức khỏe cộng đồng và chủ động phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, Bộ Y tế đã ban hành một quyết định mang tính lịch sử đối với hệ thống y tế dự phòng nước nhà. Theo đó, kể từ ngày 01/7/2026, vắc xin phòng vi rút HPV (Human Papilloma Virus) sẽ chính thức được đưa vào danh mục các loại vắc xin tiêm chủng bắt buộc trong Chương trình tiêm chủng mở rộng.

Cán bộ y tế chuẩn bị tiêm chủng vắc xin HPV cho người dân (ảnh minh họa)

Bước ngoặt trong chính sách y tế dự phòng tại Việt Nam

Việc đưa vắc xin HPV vào danh mục tiêm chủng bắt buộc không chỉ là một bước tiến về mặt kỹ thuật y tế mà còn thể hiện cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc bảo vệ sức khỏe phụ nữ và trẻ em. Vi rút HPV là tác nhân chính gây ra ung thư cổ tử cung - một trong những căn bệnh ung thư phổ biến và nguy hiểm hàng đầu ở phụ nữ Việt Nam. Việc triển khai tiêm chủng đại trà thông qua Chương trình tiêm chủng mở rộng sẽ giúp hàng triệu trẻ em gái có cơ hội tiếp cận vắc xin miễn phí, từ đó giảm thiểu đáng kể tỷ lệ mắc bệnh trong tương lai.

Theo quy định tại Thông tư 13/2026/TT-BYT, bệnh do vi rút HPV ở người đã chính thức được bổ sung vào danh sách các bệnh truyền nhiễm phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm y tế bắt buộc. Đây là kết quả của quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng về gánh nặng bệnh tật và hiệu quả kinh tế - y tế mà vắc xin này mang lại.

Danh mục 13 loại bệnh phải tiêm chủng bắt buộc từ năm 2026

Căn cứ vào Điều 3 Thông tư 13/2026/TT-BYT, danh mục các bệnh truyền nhiễm phải thực hiện tiêm chủng bắt buộc bao gồm:

• Bệnh viêm gan vi rút B;
• Bệnh lao;
• Bệnh bạch hầu;
• Bệnh ho gà;
• Bệnh uốn ván;
• Bệnh bại liệt;
• Bệnh do Haemophilus influenzae týp b;
• Bệnh sởi;
• Bệnh rubella;
• Bệnh viêm não Nhật Bản;
• Bệnh tiêu chảy do vi rút Rota;
• Bệnh do phế cầu;
• Bệnh do vi rút HPV ở người;
• Các bệnh khác theo quy định cụ thể của Bộ trưởng Bộ Y tế tùy theo tình hình dịch tễ.

Vắc xin HPV sẽ được triển khai rộng rãi trong Chương trình tiêm chủng mở rộng (ảnh minh họa)

Lộ trình triển khai và các quy định chuyển tiếp quan trọng

Người dân cần lưu ý mốc thời gian quan trọng: Thông tư 13/2026/TT-BYT sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026. Việc ban hành thông tư trước thời điểm có hiệu lực khá xa nhằm giúp các cơ quan y tế địa phương có đủ thời gian chuẩn bị về cơ sở vật chất, nguồn cung ứng vắc xin cũng như đào tạo nhân lực triển khai.

Đồng thời, kể từ thời điểm Thông tư này có hiệu lực, các văn bản pháp quy sau đây sẽ hết hiệu lực thi hành:

• Thông tư 24/2018/TT-BYT;
• Thông tư 34/2018/TT-BYT;
• Thông tư 05/2020/TT-BYT;
• Thông tư 52/2025/TT-BYT.

Tầm quan trọng của việc quản lý đối tượng tiêm chủng

Bên cạnh việc bổ sung vắc xin mới, Thông tư 13/2026/TT-BYT còn siết chặt các quy định về tổ chức tiêm chủng thường xuyên, tiêm chủng bù liều và tiêm chủng chiến dịch. Đặc biệt, công tác quản lý đối tượng tiêm chủng và chế độ báo cáo thông tin sẽ được thực hiện nghiêm ngặt hơn nhằm đảm bảo không bỏ sót bất kỳ đối tượng nào trong diện được thụ hưởng chính sách.

Hội đồng tư vấn chuyên môn cũng sẽ được kiện toàn để đánh giá nguyên nhân các trường hợp tai biến nặng sau tiêm chủng (nếu có), nhằm đảm bảo an toàn tối đa cho người dân khi tham gia tiêm chủng bắt buộc. Đây là minh chứng cho sự thận trọng và trách nhiệm của ngành y tế đối với sức khỏe nhân dân.

Việc chủ động tìm hiểu và tuân thủ lịch tiêm chủng không chỉ là quyền lợi mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân và gia đình để cùng nhau xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh, đẩy lùi các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ra khỏi đời sống xã hội.