Ngày 11/07/2019, Chính phủ đã ban hành Nghị định 62/2019/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 35/2015/NĐ-CP về quản lý, sử dụng đất trồng lúa. Đây là một bước tiến quan trọng nhằm khuyến khích nông dân áp dụng khoa học kỹ thuật và linh hoạt hơn trong việc sử dụng quỹ đất nông nghiệp.

Chính sách mới hỗ trợ người trồng lúa áp dụng công nghệ hiện đại (ảnh minh họa)

Hỗ trợ tối thiểu 50% kinh phí cho người trồng lúa áp dụng công nghệ mới

Một trong những điểm nổi bật nhất của quy định mới nằm ở việc phân bổ nguồn kinh phí hỗ trợ. Theo quy định tại Điều 1 Nghị định 62/2019/NĐ-CP (sửa đổi Điều 8 Nghị định 35/2015/NĐ-CP), Ủy ban nhân dân các cấp phải dành một phần ngân sách đáng kể để trực tiếp hỗ trợ người sản xuất.

"Sử dụng không thấp hơn 50% kinh phí dùng hỗ trợ cho người trồng lúa để áp dụng giống mới, tiến bộ kỹ thuật, công nghệ mới trong sản xuất lúa; hỗ trợ liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm."

Phần kinh phí còn lại (tối đa 50%) sẽ được các địa phương chủ động sử dụng cho các mục đích hạ tầng và cải tạo đất như:

• Cải tạo nâng cao chất lượng đất: Tăng độ dày tầng canh tác, tôn cao đất trũng, thau chua rửa mặn cho các vùng đất nhiễm phèn.
• Đầu tư hạ tầng: Xây dựng, duy tu bảo dưỡng các công trình giao thông, thủy lợi trực tiếp phục vụ sản xuất lúa trên địa bàn xã.
• Khai hoang, phục hóa: Biến đất chưa sử dụng thành đất chuyên trồng lúa nước.

Mở rộng đối tượng và linh hoạt thủ tục chuyển đổi cơ cấu cây trồng

Nghị định mới cũng tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn cho việc chuyển đổi từ đất trồng lúa sang trồng cây hàng năm, cây lâu năm hoặc nuôi trồng thủy sản. Đối tượng được phép đăng ký chuyển đổi hiện nay bao gồm cả các cơ quan, tổ chức và cá nhân nước ngoài sử dụng đất hợp pháp.

Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng giúp tăng hiệu quả kinh tế trên cùng một diện tích đất (ảnh minh họa)

Điều kiện chuyển đổi bắt buộc

Để đảm bảo an ninh lương thực và bảo vệ tài nguyên đất, việc chuyển đổi phải tuân thủ các điều kiện nghiêm ngặt tại khoản 1 Điều 1 Nghị định 62/2019/NĐ-CP:

• Không làm mất đi các điều kiện để có thể trồng lúa trở lại khi cần thiết.
• Không gây ô nhiễm, thoái hóa đất và không làm hư hỏng hạ tầng thủy lợi, giao thông chung.
• Phù hợp với kế hoạch chuyển đổi của cấp xã và định hướng sản xuất tập trung của địa phương.
• Riêng đối với mô hình lúa - cá: Chỉ được sử dụng tối đa 20% diện tích đất để hạ thấp mặt bằng nuôi thủy sản (độ sâu không quá 120cm).

Quy trình đăng ký tại UBND cấp xã

Thủ tục hành chính cũng được quy định rõ ràng để tránh gây phiền hà cho người dân. Người sử dụng đất chỉ cần gửi 01 bản đăng ký theo mẫu đến UBND cấp xã. Thời gian xử lý được ấn định cụ thể:

• Nếu hồ sơ chưa hợp lệ: UBND xã phải hướng dẫn chỉnh sửa trong vòng 03 ngày làm việc.
• Nếu hồ sơ hợp lệ và phù hợp kế hoạch: Trong vòng 05 ngày làm việc, UBND xã phải có ý kiến đồng ý, đóng dấu và trả lại cho người dân.
• Trường hợp từ chối: Phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Nghị định 62/2019/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 01/09/2019, hứa hẹn sẽ tạo ra luồng sinh khí mới cho ngành nông nghiệp lúa nước Việt Nam.