Việc lựa chọn nhà thầu cung cấp thuốc tại các cơ sở y tế công lập luôn là vấn đề "nóng" nhận được sự quan tâm lớn từ dư luận. Với sự ra đời của Thông tư 40/2025/TT-BYT, quy trình này đã có những điều chỉnh quan trọng nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và kịp thời trong việc cung ứng thuốc phục vụ nhân dân.

Bước ngoặt trong xây dựng kế hoạch lựa chọn nhà thầu

Theo quy định tại Điều 12 Thông tư 40/2025/TT-BYT, kế hoạch lựa chọn nhà thầu hiện nay yêu cầu sự chi tiết và chính xác tuyệt đối. Không chỉ dừng lại ở việc liệt kê tên gói thầu, các đơn vị phải xác định rõ nhóm thuốc, đơn giá và nguồn vốn thực hiện.

Đặc biệt, việc phân loại gói thầu được thực hiện khoa học theo từng nhóm: thuốc generic, biệt dược gốc, dược liệu và thuốc cổ truyền. Đối với thuốc biệt dược gốc, một điểm mới đáng chú ý là tên thuốc phải kèm cụm từ “hoặc tương đương” theo tinh thần của Nghị định 214/2025/NĐ-CP, nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận các loại thuốc có chất lượng tương đương cho người bệnh.

Nguyên tắc xác định giá kế hoạch: Đảm bảo tính cạnh tranh

Giá gói thầu không còn là một con số cảm tính mà phải dựa trên căn cứ thực tiễn từ giá trúng thầu của 12 tháng gần nhất hoặc giá đàm phán khung do Bộ Y tế công bố. Thông tư cũng thiết lập một "hàng rào" giá chặt chẽ giữa các nhóm thuốc generic để đảm bảo ngân sách nhà nước được sử dụng hiệu quả nhất.

"Giá kế hoạch nhóm 1 không cao hơn giá kế hoạch thuốc biệt dược gốc hoặc sinh phẩm tham chiếu; các nhóm tiếp theo phải tuân thủ nguyên tắc không vượt quá giá của nhóm có tiêu chuẩn kỹ thuật cao hơn."

Thẩm quyền và trách nhiệm: Phân cấp mạnh mẽ

Một trong những cải cách lớn nhất là việc trao quyền phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu cho Chủ đầu tư theo Điều 13 Thông tư 40/2025/TT-BYT. Điều này giúp rút ngắn thời gian chờ đợi, đặc biệt là trong các trường hợp mua sắm tập trung hoặc ủy quyền.

Tuy nhiên, đi kèm với quyền lợi là trách nhiệm nặng nề. Mọi quyết định phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Đấu thầu 2023 và Luật số 90/2025/QH15 để tránh các sai phạm trong đấu thầu.

Đánh giá hồ sơ và xét duyệt trúng thầu: Chất lượng là ưu tiên hàng đầu

Quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu hiện nay được thực hiện theo các mẫu quy chuẩn tại Phụ lục của Thông tư. Đối với các gói thầu quy mô lớn, các đơn vị còn phải căn cứ vào hướng dẫn của Bộ Tài chính tại Thông tư 79/2025/TT-BTC.

Thuốc được xét trúng thầu không chỉ cần có giá thấp nhất mà quan trọng hơn hết là phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật và chất lượng GMP. Trong bối cảnh dịch bệnh hoặc tình huống khẩn cấp, việc xét trúng thầu có thể được thực hiện theo cơ số thuốc để đảm bảo tính kịp thời.

Linh hoạt trong thực hiện hợp đồng

Pháp luật cũng cho phép sự linh hoạt nhất định khi nhà thầu có thể thay thế thuốc trong quá trình thực hiện hợp đồng nếu có sự thay đổi về số đăng ký hoặc cơ sở sản xuất, miễn là tiêu chuẩn chất lượng không thấp hơn so với thuốc đã trúng thầu. Điều này giúp duy trì chuỗi cung ứng thuốc liên tục, tránh tình trạng thiếu thuốc cục bộ tại các bệnh viện.

Tóm lại, Thông tư 40/2025/TT-BYT là một bước tiến quan trọng, tạo hành lang pháp lý vững chắc cho hoạt động đấu thầu thuốc, hướng tới mục tiêu cao nhất là chăm sóc sức khỏe nhân dân một cách tốt nhất.