Chính sách giảm thuế giá trị gia tăng (GTGT) từ 10% xuống 8% theo Nghị định 15/2022/NĐ-CP là một trong những nỗ lực lớn của Chính phủ nhằm hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi sau đại dịch. Tuy nhiên, việc áp dụng thực tế lại khiến không ít kế toán và chủ doanh nghiệp lúng túng vì danh mục loại trừ phức tạp.

Ai được hưởng lợi từ chính sách giảm thuế 2%?

Theo quy định tại Điều 1 Nghị định 15/2022/NĐ-CP, việc giảm thuế áp dụng cho các nhóm hàng hóa, dịch vụ đang chịu thuế suất 10%. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý các nhóm không được giảm bao gồm:

• Viễn thông, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm.
• Kinh doanh bất động sản, kim loại, sản phẩm khai khoáng.
• Hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (rượu, bia, thuốc lá, xe ô tô dưới 24 chỗ...).
• Sản phẩm công nghệ thông tin theo pháp luật về công nghệ thông tin.

Việc xác định chính xác mặt hàng có thuộc diện được giảm hay không đòi hỏi doanh nghiệp phải đối chiếu kỹ lưỡng với các Phụ lục I, II, III ban hành kèm theo Nghị định.

Mức giảm cụ thể và cách tính thuế mới

Tùy vào phương pháp tính thuế mà doanh nghiệp đang áp dụng, mức giảm sẽ được thực hiện khác nhau theo khoản 2 Điều 1 Nghị định 15/2022/NĐ-CP:

• Phương pháp khấu trừ: Áp dụng trực tiếp mức thuế suất 8%.
• Phương pháp tỷ lệ % trên doanh thu: Được giảm 20% mức tỷ lệ % để tính thuế GTGT.

Hướng dẫn xuất hóa đơn để tránh sai sót pháp lý

Một trong những sai lầm phổ biến là việc gộp chung các mặt hàng có thuế suất khác nhau trên cùng một hóa đơn mà không tách riêng. Nghị định yêu cầu hàng hóa, dịch vụ được giảm thuế phải được lập hóa đơn riêng.

Nếu doanh nghiệp lỡ lập hóa đơn theo mức 10% cho mặt hàng được giảm, cần nhanh chóng lập biên bản điều chỉnh và xuất hóa đơn mới để đảm bảo quyền lợi cho cả người mua và người bán.

Chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp

Bên cạnh thuế GTGT, Nghị quyết 43/2022/QH15 cũng cho phép doanh nghiệp tính vào chi phí được trừ đối với các khoản chi ủng hộ, tài trợ cho hoạt động phòng, chống dịch Covid-19 tại Việt Nam cho kỳ tính thuế năm 2022. Đây là một điểm cộng lớn giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nghĩa vụ thuế trong giai đoạn khó khăn.

Để thực hiện đúng, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ bao gồm biên bản xác nhận ủng hộ có chữ ký, đóng dấu của đơn vị tiếp nhận và các chứng từ chuyển tiền hoặc hiện vật hợp lệ.

Lời khuyên từ chuyên gia

Việc áp dụng chính sách thuế mới luôn đi kèm với những rủi ro về thanh tra, kiểm tra sau này. Doanh nghiệp nên chủ động rà soát lại mã HS (đối với hàng nhập khẩu) và mã sản phẩm để đảm bảo tính tuân thủ. Nếu có vướng mắc, hãy tham khảo các văn bản hướng dẫn của Tổng cục Thuế hoặc liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được giải đáp kịp thời.