Từ ngày 01/07/2024, hệ thống an ninh tại địa phương đã có những thay đổi mang tính bước ngoặt với sự ra đời chính thức của một lực lượng đặc biệt. Không chỉ là những người hàng xóm thân thuộc, họ chính là "cánh tay nối dài" giúp lực lượng Công an chính quy giữ gìn bình yên cho từng con phố, bản làng.

Lực lượng an ninh cơ sở – 'Cánh tay nối dài' của Công an cấp xã

Theo quy định tại khoản 2 Điều 2 Luật Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở 2023, đây là lực lượng do chính quyền địa phương thành lập trên cơ sở tự nguyện của người dân. Nhiệm vụ cốt lõi của họ là hỗ trợ Công an cấp xã giúp Ủy ban nhân dân cùng cấp trong việc bảo vệ an ninh, trật tự và xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc.

"Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở là lực lượng do quần chúng nhân dân tự nguyện tham gia làm nòng cốt trong xây dựng mô hình tự quản về bảo vệ an ninh, trật tự trên địa bàn xã, phường, thị trấn..."

5 tiêu chuẩn 'vàng' để trở thành thành viên lực lượng an ninh cơ sở

Để được đứng vào hàng ngũ này, công dân Việt Nam cần đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe được quy định tại Điều 13 Luật Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở 2023. Cụ thể:

• Độ tuổi linh hoạt: Công dân từ đủ 18 tuổi đến đủ 70 tuổi. Trường hợp trên 70 tuổi nhưng có sức khỏe tốt vẫn có thể được Chủ tịch UBND cấp xã xem xét tuyển chọn.
• Lý lịch trong sạch: Có phẩm chất đạo đức tốt, bản thân và gia đình chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước. Đặc biệt, không đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc chấp hành án.
• Trình độ văn hóa: Tối thiểu phải tốt nghiệp hoặc hoàn thành chương trình giáo dục trung học cơ sở. Đối với vùng sâu, vùng xa, miền núi, chỉ cần hoàn thành chương trình giáo dục tiểu học.
• Cư trú ổn định: Phải thường trú hoặc tạm trú từ 01 năm trở lên tại nơi nộp đơn. Trường hợp đặc biệt theo khoản 3 Điều 15 của Luật này thì chỉ cần đang cư trú tại địa phương.
• Sức khỏe đảm bảo: Có giấy chứng nhận sức khỏe từ cơ sở y tế có thẩm quyền.

Sứ mệnh cao cả: 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm

Không chỉ dừng lại ở việc tuần tra, lực lượng này còn gánh vác nhiều trọng trách quan trọng được quy định tại Chương II Luật Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở 2023:

1. Nắm bắt tình hình: Hỗ trợ Công an cấp xã thu thập thông tin về an ninh trật tự, tệ nạn xã hội và bạo lực gia đình từ nhân dân.
2. Xây dựng phong trào: Tuyên truyền, vận động người dân tham gia phòng chống tội phạm, nhân rộng các mô hình tự quản tiên tiến.
3. Phòng cháy, cứu nạn: Sát cánh cùng lực lượng dân phòng trong các tình huống hỏa hoạn, thiên tai.
4. Quản lý hành chính: Hỗ trợ kiểm tra nhân khẩu, tạm trú, tạm vắng và vận động giao nộp vũ khí, vật liệu nổ.
5. Giáo dục người vi phạm: Tham gia vận động, cảm hóa những người lầm lỗi tại cộng đồng tái hòa nhập xã hội.
6. Tuần tra, điều tiết giao thông: Trực tiếp tham gia tuần tra đêm, phân luồng giao thông khi có ùn tắc hoặc sự kiện lớn.

Việc hiểu rõ các tiêu chuẩn và nhiệm vụ này không chỉ giúp những công dân có tâm huyết chuẩn bị tốt hồ sơ gia nhập mà còn giúp cộng đồng tin tưởng, ủng hộ hơn nữa cho những "người gác đêm" thầm lặng tại cơ sở.