Trong bối cảnh nền kinh tế đang bứt phá mạnh mẽ, việc thu hút và triển khai các dự án đầu tư phát triển kinh tế - xã hội giữ vai trò then chốt. Tuy nhiên, đi đôi với tăng trưởng kinh tế là bài toán bảo vệ an toàn quốc gia và trật tự xã hội. Kể từ ngày 22/9/2026, khi Nghị định 312/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành, hàng loạt quy định chặt chẽ liên quan đến bảo đảm an ninh đối với các đề án, dự án phát triển kinh tế - xã hội sẽ chính thức áp dụng. Đây được xem là 'màng lọc' quan trọng nhằm ngăn chặn các nguy cơ tiềm ẩn gây ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh quốc gia ngay từ khâu lập đề án.

Khái niệm và phạm vi điều chỉnh của quy định mới

Theo quy định tại khoản 1 Điều 7 Nghị định 312/2026/NĐ-CP, đề án, dự án phát triển kinh tế - xã hội liên quan đến an ninh được xác định là các đề án, dự án theo quy định của pháp luật về đầu tư (như Luật Đầu tư 2020) và các pháp luật chuyên ngành có liên quan. Các dự án này bắt buộc phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu, điều kiện về bảo đảm an ninh trong suốt toàn bộ quá trình, từ khâu chuẩn bị, xây dựng cho đến khi đi vào vận hành khai thác thực tế.

Những điều kiện bắt buộc dự án phải đáp ứng

Về các tiêu chuẩn cụ thể, khoản 2 Điều 7 Nghị định 312/2026/NĐ-CP đã dẫn chiếu trực tiếp đến các bộ tiêu chí quy định tại khoản 2 Điều 6 Nghị định 312/2026/NĐ-CP. Cụ thể, các nhà đầu tư và chủ dự án cần nắm rõ các nhóm điều kiện chính sau đây:

• Tuân thủ thể chế và bảo vệ bí mật nhà nước: Dự án phải tuyệt đối phục tùng chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước về an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội; tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo vệ bí mật nhà nước; đồng thời phải hoàn toàn phù hợp với quy hoạch sử dụng đất an ninh, quy hoạch hạ tầng phòng cháy và chữa cháy đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Ngăn chặn nguy cơ phá hoại và lợi ích nhóm: Quá trình lập, trình duyệt và triển khai dự án tuyệt đối không được có các hành vi móc nối, tác động nội bộ, xuất hiện biểu hiện 'lợi ích nhóm', phá hoại hoặc trục lợi chính sách. Không xuất hiện bất kỳ hoạt động nào xâm phạm an ninh quốc gia hoặc gây ra nguy cơ đe dọa trực tiếp/gián tiếp đến an toàn quốc gia.
• Không cản trở thế trận an ninh nhân dân: Dự án không được làm ảnh hưởng hoặc cản trở quá trình xây dựng, củng cố nền an ninh nhân dân, thế trận an ninh nhân dân cũng như các hoạt động triển khai biện pháp bảo vệ an ninh, trật tự của lực lượng chức năng trên địa bàn.

Hai 'chốt chặn' đặc biệt đối với chủ đầu tư và ngành nghề kinh doanh

Điểm đáng chú ý đối với các nhà đầu tư nằm ở quy định tại điểm b và điểm c khoản 2 Điều 7 Nghị định 312/2026/NĐ-CP khi đặt ra yêu cầu cá thể hóa và ngành nghề chuyên biệt:

1. Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, tổ chức thực hiện dự án phải có nhân thân sạch, không có bất kỳ hành vi hoặc lịch sử hoạt động xâm phạm an ninh quốc gia.

2. Đối với các dự án thuộc ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự, chủ đầu tư bắt buộc phải xây dựng phương án bảo đảm an ninh, trật tự chi tiết và khả thi theo đúng quy chuẩn pháp luật.

Ví dụ thực tế: Một doanh nghiệp đăng ký thực hiện dự án xây dựng hạ tầng khu công nghiệp khu vực biên giới hoặc ven biển. Cùng với hồ sơ xin cấp phép đầu tư thông thường, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp sẽ được rà soát tiêu chuẩn nhân thân, đồng thời dự án phải trình phương án đảm bảo an ninh trật tự chuyên biệt bao gồm hệ thống giám sát, kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực nhạy cảm này.

Cơ chế thẩm định và giám sát chặt chẽ từ lực lượng Công an

Để đảm bảo các quy định không nằm trên giấy, khoản 3 Điều 7 Nghị định 312/2026/NĐ-CP quy định Bộ Công an hoặc Công an cấp tỉnh sẽ trực tiếp tham gia ý kiến, thực hiện thẩm định hoặc đánh giá tác động về an ninh theo đề nghị của cơ quan chủ trì thẩm định dự án.

Không dừng lại ở khâu tiền kiểm (phê duyệt dự án), cơ chế hậu kiểm cũng được siết chặt. Căn cứ khoản 2 Điều 9 Nghị định 312/2026/NĐ-CP, lực lượng Công an sẽ duy trì hoạt động giám sát thường xuyên việc tuân thủ các yêu cầu, điều kiện an ninh trong suốt quá trình triển khai thực địa. Việc này giúp kịp thời phát hiện, xử lý các sai phạm hoặc rủi ro phát sinh, đảm bảo dự án phát triển kinh tế luôn song hành an toàn cùng nhiệm vụ giữ vững an ninh quốc gia.