Bước sang tháng 9/2026, hàng loạt chính sách pháp luật quan trọng trong lĩnh vực hành chính công, định danh điện tử và ứng dụng công nghệ thông tin chính thức có hiệu lực thi hành. Những điểm mới này không chỉ đơn thuần là sự điều chỉnh về mặt quản lý nhà nước mà còn mang lại sự thuận lợi trực tiếp, giảm thiểu tối đa chi phí và thời gian cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện các thủ tục hành chính.

Dưới đây là tổng hợp chi tiết 5 thay đổi lớn về chính sách hành chính mà người dân và cơ quan, tổ chức cần nắm rõ để bảo đảm quyền lợi chính đáng cũng như tuân thủ quy định pháp luật.

1. Thiết lập mã định danh riêng cho từng địa điểm trên phạm vi toàn quốc

Một bước tiến chiến lược trong việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu địa lý quốc gia và chuyển đổi số hạ tầng đô thị là việc chuẩn hóa mã định danh cho từng địa điểm cụ thể.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 2 Nghị định 326/2026/NĐ-CP, định danh địa điểm được xác định là hoạt động thu thập, tạo lập dữ liệu và cấp mã định danh duy nhất cho một địa điểm nhằm phân biệt chính xác địa điểm này với bất kỳ địa điểm nào khác trong không gian không giới hạn.

Đối tượng thuộc diện áp dụng bao gồm thửa đất, công trình kiến trúc, công trình xây dựng, kết cấu xây dựng, địa danh, các cấu trúc vật lý và những đối tượng khác được quy định cụ thể tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định.

Đáng chú ý, khoản 1 Điều 3 Nghị định 326/2026/NĐ-CP khẳng định nguyên tắc mỗi địa điểm chỉ có duy nhất một mã định danh. Mã này tuân thủ cấu trúc thống nhất trên toàn quốc, có tính liên tục, ổn định và tuyệt đối không trùng lặp trong toàn bộ hệ thống dữ liệu quốc gia. Sau khi khởi tạo và gán cho đối tượng thực tế, mã định danh địa điểm sẽ được giữ vững tính ổn định lâu dài.

Về mặt kỹ thuật, mã định danh địa điểm là một dãy số tự nhiên gồm 12 chữ số được khởi tạo từ Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm. Dãy số này đóng vai trò là 'chìa khóa' mở ra khả năng liên kết, tích hợp, chia sẻ và khai thác thông tin đồng bộ giữa Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, cơ sở dữ liệu dân cư và các hệ thống chuyên ngành khác.

2. Thực hiện thủ tục hành chính qua VNeID được miễn, giảm phí, lệ phí

Nhằm thúc đẩy thói quen giao dịch trực tuyến và khuyến khích người dân ứng dụng công nghệ trong giải quyết công việc hành chính, Chính phủ đã ban hành quy định ưu đãi tài chính rõ ràng khi người dân sử dụng tài khoản định danh điện tử.

Theo quy định sửa đổi tại Điều 2 Nghị định 320/2026/NĐ-CP (bổ sung khoản 4 Điều 4 Nghị định 69/2024/NĐ-CP), cá nhân, tổ chức khi nộp hồ sơ, thực hiện các thủ tục hành chính hoặc dịch vụ công trực tuyến thông qua Ứng dụng định danh quốc gia VNeID sẽ được áp dụng chính sách miễn, giảm phí và lệ phí.

Tuy nhiên, mức độ và trường hợp cụ thể được miễn, giảm vẫn tuân thủ theo các quy định riêng của pháp luật về phí, lệ phí do Bộ Tài chính hoặc Hội đồng nhân dân cấp tỉnh ban hành cho từng loại dịch vụ công, chứ không đồng nghĩa với việc toàn bộ tất cả mọi thủ tục đều được miễn 100% chi phí.

3. Cho phép chi trả lương hưu qua tài khoản an sinh xã hội trên VNeID từ 28/9/2026

Bắt đầu từ ngày 28/9/2026, người hưởng lương hưu và các trợ cấp bảo hiểm xã hội sẽ có thêm một phương thức tiếp nhận tiền lương hiện đại, an toàn và cực kỳ tiện lợi thông qua ứng dụng VNeID.

Căn cứ Điều 1 Nghị định 320/2026/NĐ-CP (bổ sung khoản 12 vào Điều 3 Nghị định 69/2024/NĐ-CP), tài khoản hưởng an sinh xã hội được định nghĩa là thông tin định danh tích hợp ngay trên ứng dụng VNeID. Thông qua đây, chủ thể danh tính điện tử có thể liên kết trực tiếp tài khoản thanh toán ngân hàng, ví điện tử hoặc tài khoản tiền di động của mình để thụ hưởng các nguồn chế độ:

• Các khoản hỗ trợ an sinh từ ngân sách nhà nước;
• Lương hưu hàng tháng;
• Trợ cấp thất nghiệp, bảo hiểm xã hội, trợ cấp bảo trợ xã hội;
• Các khoản kinh phí hỗ trợ hợp pháp khác theo quy định.

Quy trình đăng ký, liên kết và chuyển tiền được thực hiện minh bạch, bảo mật tối đa theo cơ chế điều chỉnh tại khoản 9 Điều 9 Nghị định 69/2024/NĐ-CP (đã được bổ sung bởi Điều 5 Nghị định 320/2026/NĐ-CP).

4. Cấp thẻ Căn cước cho trẻ dưới 6 tuổi ngay khi liên thông đăng ký khai sinh

Sự cải tiến mạnh mẽ trong quy trình liên thông dịch vụ công trực tuyến từ tháng 9/2026 tạo sự chủ động tối đa cho các bậc phụ huynh trong việc quản lý giấy tờ pháp lý cho con nhỏ.

Cụ thể, Nghị định 301/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung phạm vi điều chỉnh của Nghị định 63/2024/NĐ-CP. Nếu như trước đây quy trình liên thông chỉ bao gồm 03 thủ tục (Đăng ký khai sinh - Đăng ký thường trú - Cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi), thì theo quy định mới, cơ chế liên thông điện tử đã chính thức bổ sung thêm thủ tục cấp thẻ Căn cước cho trẻ em dưới 6 tuổi.

Theo khoản 3a Điều 8 Nghị định 63/2024/NĐ-CP (được bổ sung bởi Nghị định 301/2026/NĐ-CP), người đại diện hợp pháp khi làm thủ tục khai sinh trực tuyến cho con nếu có nhu cầu cấp thẻ Căn cước cho trẻ chỉ cần tích chọn tương ứng ngay trên biểu mẫu tờ khai điện tử liên thông mà không cần thực hiện thêm các bước kê khai phức tạp riêng biệt.

5. Cắt giảm, đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính trong lĩnh vực đo lường từ 01/9/2026

Nhằm tạo môi trường kinh doanh thông thoáng cho doanh nghiệp và cắt giảm chi phí tuân thủ, Thông tư 45/2026/TT-BKHCN mang lại nhiều điểm đột phá trong quản lý chất lượng và đo lường.

Theo đó, Thông tư đã sửa đổi toàn bộ quy trình, thành phần hồ sơ đề nghị chỉ định tổ chức giữ chuẩn quốc gia và phê duyệt chuẩn quốc gia. Các tổ chức có thể lựa chọn linh hoạt hình thức nộp hồ sơ trực tiếp, gửi qua bưu chính hoặc nộp hoàn toàn qua dịch vụ công trực tuyến.

Đặc biệt, quy định tại Điều 20 Thông tư 45/2026/TT-BKHCN đề cao nguyên tắc tái sử dụng dữ liệu số: tổ chức, cá nhân không phải nộp lại bất kỳ thông tin, giấy tờ, tài liệu nào còn giá trị sử dụng đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành hoặc hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính đã được kết nối, chia sẻ.

Trường hợp hồ sơ chưa chính xác hoặc thiếu thành phần, cơ quan tiếp nhận có nghĩa vụ thông báo bằng văn bản điện tử hoặc qua hệ thống để đối tượng thực hiện bổ sung, hoàn thiện kịp thời theo thời hạn luật định.

Việc triển khai đồng bộ các chính sách hành chính mới từ tháng 9/2026 thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc xây dựng một nền hành chính phục vụ, hiện đại và lấy người dân làm trung tâm.