Việc học sinh phải ở lại lớp là một quyết định giáo dục quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý và lộ trình học tập của các em. Để giúp phụ huynh và học sinh nắm rõ các tiêu chuẩn đánh giá, bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các trường hợp không được lên lớp theo quy định hiện hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

1. Học sinh tiểu học ở lại lớp khi nào?

Theo quy định tại Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT, việc xét hoàn thành chương trình lớp học dựa trên sự đánh giá toàn diện về kết quả học tập và rèn luyện. Cụ thể, học sinh tiểu học sẽ không được lên lớp nếu thuộc các trường hợp sau:

• Học sinh được đánh giá kết quả giáo dục ở mức "Chưa hoàn thành".
• Sau khi đã được giáo viên hướng dẫn, giúp đỡ tận tình mà vẫn chưa đủ điều kiện hoàn thành chương trình môn học hoặc hoạt động giáo dục.
• Dựa trên danh sách báo cáo của giáo viên, Hiệu trưởng sẽ là người ra quyết định cuối cùng về việc học sinh có được lên lớp hay không sau khi đã xem xét kỹ lưỡng các yếu tố về năng lực và phẩm chất.

2. Tiêu chuẩn xét lên lớp đối với học sinh THCS và THPT

Đối với cấp trung học, tiêu chuẩn đánh giá có phần khắt khe hơn nhằm đảm bảo chất lượng đầu ra. Căn cứ Thông tư 22/2021/TT-BGDĐT, học sinh sẽ phải ở lại lớp nếu vi phạm một trong các điều kiện sau:

• Kết quả rèn luyện: Cả năm học được đánh giá ở mức "Chưa đạt" (kể cả sau khi đã rèn luyện thêm trong kỳ nghỉ hè).
• Kết quả học tập: Cả năm học được đánh giá ở mức "Chưa đạt" (sau khi đã kiểm tra, đánh giá lại các môn học chưa đạt theo quy định).
• Nghỉ học quá quy định: Học sinh nghỉ học quá 45 buổi trong một năm học (tính cả nghỉ có phép và không phép, liên tục hoặc không liên tục).

3. Học sinh lớp 9 và lớp 12 chưa tốt nghiệp có phải học lại lớp không?

Đối với học sinh lớp 9

Căn cứ Thông tư 31/2023/TT-BGDĐT, nếu học sinh không được công nhận tốt nghiệp do chưa hoàn thành chương trình học cấp THCS thì bắt buộc phải ở lại lớp 9 để học lại và hoàn thành các điều kiện cần thiết.

Đối với học sinh lớp 12

Theo Thông tư 15/2020/TT-BGDĐT, có hai trường hợp cần lưu ý:

• Chưa hoàn thành chương trình lớp 12: Học sinh phải học lại lớp 12 để đủ điều kiện dự thi tốt nghiệp.
• Không đủ điểm đỗ tốt nghiệp: Thí sinh đã hoàn thành chương trình nhưng trượt kỳ thi tốt nghiệp THPT thì không nhất thiết phải học lại lớp 12 mà có thể đăng ký thi lại với tư cách thí sinh tự do vào năm sau.

4. Học sinh ở lại lớp có được chuyển trường không?

Pháp luật hiện hành, cụ thể là Quyết định 51/2002/QĐ-BGDĐT, không cấm học sinh ở lại lớp chuyển trường. Tuy nhiên, phụ huynh cần lưu ý rằng kết quả học tập sẽ được bảo lưu trong học bạ. Khi chuyển sang trường mới, học sinh vẫn phải học lại đúng khối lớp mà mình chưa hoàn thành tại trường cũ.

Hy vọng những thông tin trên đã giúp quý phụ huynh và các em học sinh hiểu rõ hơn về các quy định xoay quanh việc ở lại lớp để có kế hoạch học tập phù hợp nhất.