Bạn đang lo lắng khi đi công tác xa, sinh viên về quê nghỉ hè hay người lao động nghỉ phép tại gia đình mà chẳng may ốm đau thì quyền lợi Bảo hiểm y tế (BHYT) sẽ ra sao? Liệu có phải lặn lội quay về nơi đăng ký ban đầu hay chấp nhận khám trái tuyến với mức hưởng thấp? Câu trả lời đã thay đổi hoàn toàn từ ngày 01/01/2025 với những bước ngoặt lớn trong chính sách an sinh xã hội.

Quyền lợi "vàng" khi thay đổi nơi lưu trú từ năm 2025

Trước đây, rào cản về địa giới hành chính luôn là nỗi ám ảnh của người tham gia BHYT. Nếu bạn đăng ký khám chữa bệnh ban đầu tại tuyến tỉnh hoặc trung ương, việc tự ý đi khám tại các cơ sở tuyến huyện, xã ở địa phương khác thường không được hưởng quyền lợi thông tuyến. Tuy nhiên, Thông tư 01/2025/TT-BYT đã chính thức "cởi trói" cho quy định này.

Cụ thể, người tham gia BHYT khi thay đổi nơi cư trú dưới 30 ngày và đã thực hiện khai báo thông tin lưu trú sẽ được hưởng 100% mức hưởng khi khám bệnh, chữa bệnh tại các cơ sở y tế cấp ban đầu hoặc cấp cơ bản khác nơi đăng ký ban đầu, mà không phân biệt địa giới hành chính.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 4 Thông tư 01/2025/TT-BYT, quy định này áp dụng cho các trường hợp thay đổi nơi cư trú dưới 30 ngày đã thực hiện khai báo lưu trú.

Những ai được hưởng lợi từ quy định mới này?

Quy định mới mang tính nhân văn sâu sắc, tập trung vào các nhóm đối tượng thường xuyên phải di chuyển nhưng vẫn cần được bảo vệ sức khỏe tối đa:

• Cán bộ, công chức, người lao động: Đi công tác đến các tỉnh, thành phố khác.
• Học sinh, sinh viên: Về quê nghỉ hè, nghỉ lễ, Tết hoặc đi thực tập, thực hành tại địa phương khác.
• Người lao động: Trong thời gian nghỉ phép về thăm gia đình tại quê nhà.
• Người làm việc lưu động: Thường xuyên di chuyển giữa các địa phương do đặc thù công việc.
• Thăm thân nhân: Người đi đến tỉnh khác để thăm thành viên gia đình theo quy định tại khoản 16 Điều 3 của Luật Hôn nhân và gia đình 2014.

Ví dụ thực tế: Anh Nam làm việc tại TP. Hồ Chí Minh và đăng ký BHYT tại một bệnh viện quận ở đây. Dịp Tết Nguyên đán, anh về quê tại Quảng Ngãi nghỉ phép 15 ngày. Nếu chẳng may anh Nam bị ốm trong thời gian này, anh chỉ cần đến trạm y tế xã hoặc bệnh viện huyện tại Quảng Ngãi, xuất trình thông tin lưu trú trên VNeID là sẽ được hưởng quyền lợi BHYT như đang khám tại đúng nơi đăng ký ở TP. Hồ Chí Minh.

Hồ sơ và thủ tục cần thiết để không bị từ chối quyền lợi

Để được hưởng quyền lợi 100% khi khám chữa bệnh tại nơi lưu trú mới, người dân cần chuẩn bị các giấy tờ minh chứng phù hợp với từng trường hợp:

1. Đối với người đi công tác, làm việc lưu động

Cần xuất trình văn bản cử đi công tác hoặc phân công nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị. Đồng thời, thông tin về lưu trú phải được cập nhật trên tài khoản định danh điện tử mức độ 2 (ứng dụng VNeID).

2. Đối với học sinh, sinh viên

Cần mang theo thẻ học sinh, sinh viên hoặc học viên. Tương tự, thông tin lưu trú trong thời gian nghỉ hè, lễ Tết cũng cần được thể hiện rõ trên ứng dụng VNeID.

3. Đối với người nghỉ phép hoặc thăm thân

Người lao động cần có văn bản nghỉ phép có xác nhận của đơn vị. Người đi thăm thân cần có giấy tờ chứng minh quan hệ gia đình (như sổ hộ khẩu cũ, giấy khai sinh, đăng ký kết hôn...) hoặc các thông tin xác nhận trên môi trường điện tử.

4. Trường hợp thay đổi nơi tạm trú

Nếu bạn đã đăng ký tạm trú tại nơi mới, hãy xuất trình một trong các loại giấy tờ sau:

• Phiếu tiếp nhận hồ sơ đăng ký tạm trú.
• Thông báo cập nhật thông tin đăng ký tạm trú từ cơ quan Công an.
• Thông tin đăng ký tạm trú hiển thị trực tiếp trên ứng dụng VNeID.

Lời khuyên từ chuyên gia: Để mọi thủ tục diễn ra nhanh chóng, người dân nên chủ động cập nhật thông tin cư trú và lưu trú trên ứng dụng VNeID ngay khi đến địa phương mới. Việc tích hợp thẻ BHYT vào tài khoản định danh điện tử cũng giúp bạn giảm bớt gánh nặng giấy tờ khi đi khám chữa bệnh.

Quy định mới tại Thông tư 01/2025/TT-BYT không chỉ giúp người dân tiết kiệm chi phí mà còn góp phần giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên, đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với người dân ở mọi miền tổ quốc.