Bãi bỏ toàn bộ 18 Thông tư của Thanh tra Chính phủ từ 01/10/2026: Những thay đổi pháp lý quan trọng cần biết
Thanh tra Chính phủ bãi bỏ hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật không còn phù hợp từ ngày 01/10/2026 (ảnh minh họa)
Ngày 15/8/2026, Tổng Thanh tra Chính phủ đã chính thức ban hành Thông tư 03/2026/TT-TTCP về việc bãi bỏ một số văn bản quy phạm pháp luật do Tổng Thanh tra Chính phủ ban hành. Theo đó, toàn bộ 18 Thông tư quan trọng thuộc các lĩnh vực nghiệp vụ cốt lõi như tiếp công dân, giải quyết khiếu nại tố cáo, quy trình thanh tra và công tác phòng, chống tham nhũng sẽ chính thức hết hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/10/2026. Đây được đánh giá là bước đi then chốt trong nỗ lực cắt giảm thủ tục hành chính, đồng bộ hóa hệ thống pháp luật theo các quy định mới nhất của Quốc hội và Chính phủ.
Vì sao Thanh tra Chính phủ quyết định bãi bỏ cùng lúc 18 Thông tư?
Hoạt động rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật là nhiệm vụ định kỳ mang tính sống còn nhằm đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ và minh bạch của hệ thống pháp lý Việt Nam. Trong giai đoạn qua, hàng loạt văn bản luật nền tảng đã được ban hành và cập nhật, tiêu biểu như Luật Thanh tra 2025, Luật Phòng, chống tham nhũng 2018, Luật Tố cáo 2018 và Luật Tiếp công dân 2013.
Rất nhiều quy định hướng dẫn nghiệp vụ ban hành từ giai đoạn 2011 đến 2021 đã bộc lộ sự chồng chéo, không còn phù hợp với thực tiễn chuyển đổi số, cải cách tư pháp và mô hình tổ chức bộ máy nhà nước tinh gọn. Do đó, việc ban hành Thông tư 03/2026/TT-TTCP nhằm bãi bỏ dứt điểm các văn bản đã lỗi thời là giải pháp tất yếu để tránh xung đột pháp luật trong quá trình thực thi công vụ.
Các nhóm lĩnh vực chịu tác động trực tiếp khi 18 Thông tư bị bãi bỏ
Các văn bản bị bãi bỏ tại Điều 1 Thông tư 03/2026/TT-TTCP bao trùm hầu hết các mặt công tác chuyên môn của ngành thanh tra. Cụ thể có thể phân loại thành các nhóm trọng tâm sau:
1. Lĩnh vực phòng, chống tham nhũng và minh bạch tài sản, thu nhập
Nhóm này bao gồm Thông tư số 05/2011/TT-TTCP quy định về phòng, chống tham nhũng trong ngành Thanh tra; Thông tư số 08/2013/TT-TTCP hướng dẫn thi hành các quy định về minh bạch tài sản, thu nhập; Thông tư số 02/2014/TT-TTCP về trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước theo Nghị định 90/2013/NĐ-CP; và Thông tư số 04/2014/TT-TTCP quy định về nhận định tình hình tham nhũng và đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng. Hiện nay, các nội dung này đã được điều chỉnh toàn diện bởi hệ thống Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Phòng, chống tham nhũng 2018 và các quyết định, chỉ thị mới của cấp có thẩm quyền.
Quy trình thanh tra và giải quyết khiếu nại tố cáo được chuẩn hóa theo các quy định mới nhất (ảnh minh họa)
2. Lĩnh vực giải quyết khiếu nại, tố cáo và tiếp công dân
Đây là mảng công tác gắn liền trực tiếp với quyền và lợi ích hợp pháp của người dân cũng như doanh nghiệp. Các văn bản bị bãi bỏ bao gồm: Thông tư số 06/2013/TT-TTCP quy định quy trình giải quyết tố cáo; Thông tư 07/2013/TT-TTCP và Thông tư 02/2016/TT-TTCP về quy trình giải quyết khiếu nại hành chính theo Luật Khiếu nại 2011; cùng Thông tư số 04/2021/TT-TTCP quy định quy trình tiếp công dân. Việc bãi bỏ này mở đường cho việc áp dụng thống nhất các quy trình xử lý đơn thư trực tuyến và cơ sở dữ liệu quốc gia về khiếu nại, tố cáo.
3. Tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo và tổ chức hoạt động thanh tra
Các quy định về tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo thanh tra ban hành từ năm 2011 và 2014 như Thông tư 08/2011/TT-TTCP (tiêu chuẩn Chánh Thanh tra Bộ), Thông tư 09/2011/TT-TTCP (tiêu chuẩn Chánh Thanh tra tỉnh) và Thông tư số 09/2014/TT-TTCP (Phó Chánh Thanh tra Bộ, tỉnh) chính thức hết hiệu lực. Bên cạnh đó, Thông tư số 01/2012/TT-TTCP về Thẻ Thanh tra, Thông tư số 01/2013/TT-TTCP về theo dõi, đôn đốc kết luận thanh tra, Thông tư số 02/2013/TT-TTCP, Thông tư số 04/2015/TT-TTCP, Thông tư số 06/2015/TT-TTCP, Thông tư số 06/2021/TT-TTCP về hoạt động của đoàn thanh tra, cùng Thông tư số 02/2025/TT-TTCP cũng được bãi bỏ để vận hành đồng bộ theo khung pháp lý mới.
Danh mục chi tiết 18 Thông tư của Tổng Thanh tra Chính phủ bị bãi bỏ toàn bộ
Dưới đây là danh sách đầy đủ 18 Thông tư bị bãi bỏ toàn bộ theo quy định tại Điều 1 Thông tư 03/2026/TT-TTCP, có hiệu lực từ ngày 01/10/2026:
| STT | Tên văn bản quy phạm pháp luật bị bãi bỏ | Ngày ban hành | Ngày có hiệu lực |
|---|---|---|---|
| 1 | Thông tư số 05/2011/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định về phòng, chống tham nhũng trong ngành Thanh tra | 10/01/2011 | 01/03/2011 |
| 2 | Thông tư số 08/2011/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định tiêu chuẩn Chánh Thanh tra Bộ, cơ quan ngang Bộ | 12/09/2011 | 27/10/2011 |
| 3 | Thông tư số 09/2011/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định tiêu chuẩn Chánh Thanh tra tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương | 12/09/2011 | 27/10/2011 |
| 4 | Thông tư số 01/2012/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định mẫu và việc quản lý, sử dụng Thẻ Thanh tra | 09/04/2012 | 01/06/2012 |
| 5 | Thông tư số 01/2013/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định về hoạt động theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý về thanh tra | 12/03/2013 | 01/05/2013 |
| 6 | Thông tư số 02/2013/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định về soạn thảo, thẩm định, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thuộc trách nhiệm của Thanh tra Chính phủ | 02/04/2013 | 01/06/2013 |
| 7 | Thông tư số 06/2013/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định quy trình giải quyết tố cáo | 30/09/2013 | 15/11/2013 |
| 8 | Thông tư số 07/2013/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định quy trình giải quyết khiếu nại hành chính | 31/10/2013 | 16/12/2013 |
| 9 | Thông tư số 08/2013/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ hướng dẫn thi hành các quy định về minh bạch tài sản, thu nhập | 31/10/2013 | 16/12/2013 |
| 10 | Thông tư số 02/2014/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị định số 90/2013/NĐ-CP về trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước | 29/04/2014 | 13/06/2014 |
| 11 | Thông tư số 04/2014/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định về nhận định tình hình tham nhũng và đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng | 18/09/2014 | 01/01/2015 |
| 12 | Thông tư số 09/2014/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định tiêu chuẩn chức danh Phó Chánh Thanh tra Bộ, Phó Chánh Thanh tra tỉnh | 24/11/2014 | 15/01/2015 |
| 13 | Thông tư số 04/2015/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định công tác bảo vệ bí mật nhà nước trong ngành Thanh tra | 09/07/2015 | 15/09/2015 |
| 14 | Thông tư số 06/2015/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ về rà soát, hệ thống hóa, pháp điển, kiểm tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật ngành Thanh tra | 21/10/2015 | 08/12/2015 |
| 15 | Thông tư số 02/2016/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ sửa đổi, bổ sung Thông tư 07/2013/TT-TTCP về quy trình giải quyết khiếu nại hành chính | 20/10/2016 | 05/12/2016 |
| 16 | Thông tư số 04/2021/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ quy định quy trình tiếp công dân | 01/10/2021 | 15/11/2021 |
| 17 | Thông tư số 06/2021/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ về tổ chức, hoạt động của đoàn thanh tra và trình tự tiến hành một cuộc thanh tra | 01/10/2021 | 15/11/2021 |
| 18 | Thông tư số 02/2025/TT-TTCP của Tổng Thanh tra Chính phủ hướng dẫn thực hiện một số quy định thuộc lĩnh vực thanh tra liên quan đến chính quyền địa phương 02 cấp | 25/06/2025 | 01/07/2025 |
Trách nhiệm và lưu ý dành cho các cơ quan, đơn vị, người dân
Kể từ mốc thời gian 01/10/2026, các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra, thủ trưởng các cơ quan hành chính nhà nước, người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị cần đặc biệt lưu tâm các điểm mấu chốt sau:
- Không áp dụng viện dẫn căn cứ cũ: Tuyệt đối không trích dẫn các biểu mẫu, quy trình hay tiêu chuẩn chức danh dựa trên 18 Thông tư đã bị bãi bỏ khi ban hành quyết định hành chính hoặc kết luận thanh tra.
- Cập nhật hệ thống văn bản thay thế: Áp dụng trực tiếp các quy định tại Nghị định của Chính phủ và các Thông tư mới thay thế phù hợp với tinh thần của Luật Thanh tra 2025.
- Đảm bảo quyền lợi của người khiếu nại, tố cáo: Công tác tiếp công dân, tiếp nhận và phân loại đơn thư khiếu nại, tố cáo tiếp tục được thực hiện theo trình tự chặt chẽ, bảo đảm đúng thẩm quyền, thời hạn luật định và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin.
Việc bãi bỏ 18 Thông tư này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong công tác hoàn thiện thể chế thanh tra, góp phần xây dựng nền hành chính minh bạch, liêm chính và phục vụ người dân, doanh nghiệp ngày một hiệu quả hơn.
Đăng ký hethongphapluat.com để trải nghiệm toàn bộ tính năng thông minh.
• Dễ sử dụng
• Nội dung đầy đủ
• Hỗ trợ nhanh chóng
Thanh tra Chính phủ ban hành Thông tư 03/2026/TT-TTCP chính thức bãi bỏ toàn bộ 18 Thông tư về khiếu nại, tố cáo, tiếp công dân, thanh tra và phòng chống tham nhũng từ ngày 01/10/2026.
