Việc đăng ký giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc là quyền lợi chính đáng của người nộp thuế thu nhập cá nhân, giúp giảm bớt gánh nặng tài chính khi thực hiện nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên, trong thực tế triển khai tại các địa phương, không ít trường hợp người nộp thuế còn lúng túng khi có sự thay đổi về người trực tiếp đăng ký giảm trừ giữa các thành viên trong gia đình.

Để tháo gỡ những vướng mắc này, ngày 10/10/2018, Tổng cục Thuế đã ban hành Công văn 3850/TCT-TNCN gửi Cục thuế TP. Hồ Chí Minh. Văn bản này đưa ra những chỉ dẫn quan trọng liên quan đến việc chuyển đổi người phụ thuộc giữa bố và mẹ trong năm tính thuế.

Nguyên tắc giảm trừ gia cảnh khi có sự thay đổi giữa bố và mẹ

Theo nội dung hướng dẫn tại Công văn 3850/TCT-TNCN, cơ quan thuế làm rõ hai kịch bản phổ biến đối với trường hợp con cái là người phụ thuộc:

• Trường hợp duy trì đăng ký cũ: Nếu trong năm tính thuế 2018, người mẹ đã đăng ký giảm trừ gia cảnh cho con và đang thực hiện tính giảm trừ vào thu nhập chịu thuế hàng tháng, thì việc giảm trừ này sẽ được tiếp tục thực hiện ổn định cho đến hết năm 2018.
• Trường hợp muốn chuyển đổi người giảm trừ: Nếu người bố muốn thay thế người mẹ để tính giảm trừ gia cảnh cho con, thủ tục này sẽ không được áp dụng ngay lập tức cho năm 2018 mà phải thực hiện đăng ký thay đổi để áp dụng cho kỳ tính thuế tiếp theo.

Cụ thể, Tổng cục Thuế nhấn mạnh:

"Trường hợp người nộp thuế (là bố) muốn tính giảm trừ gia cảnh cho con thì thực hiện thủ tục đăng ký khi có thay đổi về người phụ thuộc quy định tại khoản 1 Điều 9 Thông tư 111/2013/TT-BTC để được tính giảm trừ gia cảnh khi xác định thu nhập chịu thuế từ năm 2019."

Hồ sơ và thủ tục đăng ký thay đổi người phụ thuộc

Để đảm bảo quyền lợi cho năm tính thuế 2019, người nộp thuế cần lưu ý các quy định về hồ sơ chứng minh người phụ thuộc tại điểm g khoản 1 Điều 9 Thông tư 111/2013/TT-BTC. Thông thường, đối với con cái, hồ sơ bao gồm:

• Bản sao Giấy khai sinh hoặc bản sao Chứng minh nhân dân/Thẻ căn cước công dân (nếu có).
• Tờ khai đăng ký người phụ thuộc theo mẫu quy định của cơ quan thuế.
• Các giấy tờ khác chứng minh quan hệ nuôi dưỡng nếu không cùng hộ khẩu.

Việc nắm vững các mốc thời gian và quy trình chuyển đổi này sẽ giúp các gia đình tối ưu hóa số thuế phải nộp một cách hợp pháp, tránh những sai sót không đáng có khi quyết toán thuế cuối năm. Người nộp thuế nên chủ động thực hiện đăng ký thay đổi sớm trước khi bước sang kỳ tính thuế mới để đảm bảo quyền lợi được áp dụng kịp thời.

Nguồn: Hệ thống Pháp luật Việt Nam