1. Phí thẩm định hồ sơ cấp Sổ đỏ: Chi tiết hóa các trường hợp áp dụng

Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất tại Thông tư 106/2021/TT-BTC là việc sửa đổi quy định về phí thẩm định hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Cụ thể, tại khoản 3 Điều 1, khái niệm về loại phí này đã được mở rộng và làm rõ hơn so với quy định cũ tại Thông tư 85/2019/TT-BTC.

“i) Phí thẩm định hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là khoản thu đối với công việc thẩm định hồ sơ, các điều kiện cần và đủ đảm bảo việc thực hiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất (bao gồm cấp lần đầu, cấp mới, cấp đổi, cấp lại giấy chứng nhận và chứng nhận biến động vào giấy chứng nhận đã cấp) theo quy định của pháp luật.”

So với quy định trước đây chỉ dùng từ "cấp" chung chung, quy định mới đã liệt kê đầy đủ các hình thức như cấp lần đầu, cấp mới, cấp đổi, cấp lại và đặc biệt là chứng nhận biến động vào giấy chứng nhận đã cấp. Điều này giúp các địa phương có cơ sở pháp lý rõ ràng hơn để xây dựng mức thu phí phù hợp cho từng loại hồ sơ cụ thể, tránh tình trạng áp dụng tùy tiện hoặc gây khó khăn cho người dân.

2. Thay đổi căn cứ tính phí đăng ký giao dịch bảo đảm

Bên cạnh phí thẩm định hồ sơ, phí đăng ký giao dịch bảo đảm (hay còn gọi là phí đăng ký biện pháp bảo đảm) cũng có sự điều chỉnh quan trọng về căn cứ xác định mức thu. Theo quy định mới, việc xác định mức phí sẽ dựa trên:

• Hồ sơ đăng ký;
• Số lượng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất;
• Số thửa đất, tài sản gắn liền với đất được chứng nhận trên một Giấy chứng nhận;
• Hoặc các trường hợp đăng ký khác cho phù hợp với thực tế địa phương.

Trước đây, Thông tư 85/2019/TT-BTC quy định căn cứ vào "các trường hợp đăng ký, thửa đất". Việc thay đổi sang căn cứ vào "số lượng Giấy chứng nhận" giúp phản ánh chính xác hơn khối lượng công việc mà cơ quan đăng ký phải thực hiện, đồng thời tạo sự minh bạch trong việc tính toán chi phí cho người đi vay thế chấp tài sản là đất đai.

3. Nguyên tắc xác định mức thu tại các tỉnh, thành phố

Cần lưu ý rằng, cả phí thẩm định hồ sơ cấp Sổ đỏ và phí đăng ký giao dịch bảo đảm đều thuộc thẩm quyền quyết định của Hội đồng nhân dân (HĐND) cấp tỉnh. Thông tư 106/2021/TT-BTC nhấn mạnh nguyên tắc xây dựng mức thu phải:

• Phù hợp với điều kiện, tình hình cụ thể của địa phương nơi phát sinh hoạt động thu phí.
• Đảm bảo tương quan với mức thu phí, lệ phí do Bộ Tài chính quy định đối với các khoản phí tương tự.
• Khuyến khích thực hiện dịch vụ công trực tuyến thông qua việc quy định mức phí ưu đãi cho các hồ sơ nộp qua mạng.

Như vậy, tùy vào từng địa phương mà mức phí cụ thể người dân phải nộp có thể khác nhau. Người dân nên chủ động tra cứu Nghị quyết của HĐND tỉnh, thành phố nơi có đất để biết chính xác số tiền mình cần chuẩn bị khi đi làm thủ tục.

4. Lời khuyên cho người dân khi thực hiện thủ tục trong năm 2022

Với việc các quy định mới bắt đầu có hiệu lực từ ngày 10/01/2022, người dân cần lưu ý một số điểm sau để quá trình làm Sổ đỏ hoặc đăng ký thế chấp diễn ra thuận lợi:

• Kiểm tra kỹ loại hồ sơ: Xác định rõ mình thuộc trường hợp cấp mới, cấp đổi hay chứng nhận biến động để đối chiếu mức phí chính xác.
• Ưu tiên nộp hồ sơ trực tuyến: Nếu địa phương đã triển khai cổng dịch vụ công, hãy ưu tiên phương thức này để có thể được hưởng mức phí ưu đãi theo tinh thần khuyến khích của Bộ Tài chính.
• Chuẩn bị tài chính: Mức phí thẩm định hồ sơ thường căn cứ vào diện tích thửa đất và tính chất phức tạp, do đó hãy tham khảo trước bảng giá phí tại Văn phòng đăng ký đất đai.

Việc nắm vững các thay đổi pháp lý không chỉ giúp người dân chủ động về mặt tài chính mà còn giúp giám sát việc thực thi công vụ của các cơ quan nhà nước, đảm bảo tính đúng đắn và minh bạch trong quản lý đất đai.

Nếu có thắc mắc về các quy định mới này, bạn đọc có thể liên hệ tổng đài tư vấn pháp luật để được giải đáp chi tiết theo từng trường hợp cụ thể.