Bộ Y tế đã chính thức ban hành Thông tư 43/2025/TT-BYT hướng dẫn về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Trạm Y tế xã, phường, đặc khu. Văn bản này có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong việc củng cố và phát triển mạng lưới y tế cơ sở tại Việt Nam.

Vị trí pháp lý mới: Đơn vị sự nghiệp y tế công lập có tư cách pháp nhân

Một trong những điểm đáng chú ý nhất tại Thông tư 43/2025/TT-BYT là việc xác định rõ vị trí pháp lý của Trạm Y tế cấp xã. Theo đó, Trạm Y tế cấp xã là đơn vị sự nghiệp y tế công lập trực thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã.

Đặc biệt, Trạm Y tế cấp xã có tư cách pháp nhân, có trụ sở riêng, con dấu riêng và tài khoản riêng. Việc được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng giúp các trạm y tế chủ động hơn trong quản lý tài chính và triển khai các hoạt động chuyên môn.

Chức năng đa dạng trong chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Trạm Y tế cấp xã không chỉ đơn thuần là nơi khám chữa bệnh ban đầu mà còn đảm nhận chức năng cung cấp, thực hiện dịch vụ chuyên môn, kỹ thuật thuộc nhiều lĩnh vực quan trọng:

• Phòng bệnh và quản lý, nâng cao sức khỏe cộng đồng.
• Khám bệnh, chữa bệnh theo phân cấp kỹ thuật.
• Bảo vệ, chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em và sức khỏe sinh sản.
• Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, người khuyết tật.
• Quản lý về dân số, an toàn thực phẩm, dược và thiết bị y tế tại địa phương.

22 nhiệm vụ và quyền hạn trọng tâm từ năm 2026

Tại Điều 4 Thông tư 43/2025/TT-BYT quy định chi tiết các nhóm nhiệm vụ mà Trạm Y tế phải thực hiện. Cụ thể:

"Trạm Y tế cấp xã có nhiệm vụ thực hiện các hoạt động chuyên môn, kỹ thuật về y tế dự phòng; khám bệnh, chữa bệnh; chăm sóc sức khỏe sinh sản; cung ứng thuốc thiết yếu; quản lý sức khỏe cá nhân và tham gia các hoạt động bảo trợ xã hội trên địa bàn."

Bên cạnh đó, Trạm Y tế còn có trách nhiệm phối hợp với các cơ quan chức năng trong việc kiểm tra, giám sát an toàn thực phẩm, triển khai các chiến dịch tiêm chủng mở rộng và quản lý các bệnh không lây nhiễm tại cộng đồng.

Cơ cấu tổ chức và quản lý nhân lực

Về tổ chức bộ máy, Trạm Y tế cấp xã có Trưởng trạm và không quá 02 Phó Trưởng trạm. Nhân lực làm việc tại Trạm được xác định trên cơ sở vị trí việc làm, phù hợp với khối lượng công việc và đặc thù địa bàn (miền núi, hải đảo, vùng sâu vùng xa). Việc quản lý trực tiếp về tổ chức, nhân lực và tài chính sẽ do UBND cấp xã đảm nhiệm, dưới sự hướng dẫn chuyên môn của Sở Y tế.

Quy định mới này được kỳ vọng sẽ giúp Trạm Y tế xã phát huy tối đa vai trò là "người gác cổng" trong hệ thống y tế, giúp người dân tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe chất lượng ngay tại cơ sở.