Trong hoạt động sản xuất kinh doanh, việc bảo hộ kiểu dáng công nghiệp là yếu tố then chốt để khẳng định bản sắc và lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp. Tuy nhiên, vì nhiều lý do khách quan hoặc chủ quan, văn bằng bảo hộ có thể bị chấm dứt hoặc hủy bỏ hiệu lực. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết về thủ tục và cách lập tờ khai yêu cầu chấm dứt, hủy bỏ hiệu lực văn bằng bảo hộ kiểu dáng công nghiệp theo quy định mới nhất tính đến tháng 10/2019.

1. Phân biệt chấm dứt và hủy bỏ hiệu lực văn bằng bảo hộ

Theo quy định tại Luật Sở hữu trí tuệ 2005, doanh nghiệp cần phân biệt rõ hai khái niệm này để áp dụng đúng tờ khai và thủ tục:

• Chấm dứt hiệu lực: Xảy ra khi văn bằng bảo hộ đang có hiệu lực nhưng phát sinh các căn cứ làm mất hiệu lực cho tương lai (ví dụ: chủ văn bằng không nộp lệ phí duy trì, tuyên bố từ bỏ quyền, hoặc chủ văn bằng là cá nhân đã chết mà không có người thừa kế).
• Hủy bỏ hiệu lực: Xảy ra khi văn bằng bảo hộ được cấp không đúng quy định ngay từ đầu (ví dụ: đối tượng không đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ, người nộp đơn không có quyền nộp đơn). Khi bị hủy bỏ, văn bằng được coi là không có hiệu lực ngay từ thời điểm cấp.

2. Căn cứ pháp lý áp dụng năm 2019

Thủ tục này được điều chỉnh bởi các văn bản quy phạm pháp luật quan trọng sau:

• Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2009 và 2019).
• Thông tư 01/2007/TT-BKHCN hướng dẫn thi hành Nghị định 103/2006/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Thông tư 16/2016/TT-BKHCN).

Điều 95. Chấm dứt hiệu lực văn bằng bảo hộ
1. Văn bằng bảo hộ bị chấm dứt hiệu lực trong các trường hợp sau đây:
a) Chủ văn bằng bảo hộ không nộp lệ phí duy trì hiệu lực hoặc gia hạn hiệu lực theo quy định;
b) Chủ văn bằng bảo hộ tuyên bố từ bỏ quyền sở hữu công nghiệp...

3. Hướng dẫn chi tiết cách ghi tờ khai

Tờ khai yêu cầu chấm dứt/hủy bỏ hiệu lực văn bằng bảo hộ (Mẫu 04-CDHB quy định tại Phụ lục C của Thông tư 01/2007/TT-BKHCN) cần được điền chính xác các thông tin sau:

• Thông tin chủ đơn: Ghi đầy đủ tên, địa chỉ và thông tin liên lạc của tổ chức hoặc cá nhân yêu cầu.
• Đại diện của chủ đơn: Nếu thông qua tổ chức dịch vụ đại diện sở hữu công nghiệp, cần ghi rõ mã đại diện và thông tin tổ chức đó.
• Văn bằng bảo hộ bị yêu cầu: Đánh dấu vào ô "Bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp" và ghi chính xác số văn bằng.
• Nội dung yêu cầu: Lựa chọn "Chấm dứt" hoặc "Hủy bỏ" và trình bày chi tiết lý do kèm theo các tài liệu chứng minh.

4. Hồ sơ và lệ phí đi kèm

Để hồ sơ được Cục Sở hữu trí tuệ chấp nhận, doanh nghiệp cần chuẩn bị:

1. 02 bản Tờ khai theo mẫu.
2. Chứng cứ chứng minh lý do yêu cầu (nếu có).
3. Giấy ủy quyền (nếu nộp thông qua đại diện).
4. Bản sao chứng từ nộp phí, lệ phí.

Các khoản phí bao gồm: Lệ phí yêu cầu chấm dứt/hủy bỏ, phí thẩm định yêu cầu, phí đăng bạ và phí công bố quyết định chấm dứt/hủy bỏ hiệu lực văn bằng bảo hộ.

5. Kết luận

Việc thực hiện đúng thủ tục chấm dứt hoặc hủy bỏ hiệu lực văn bằng bảo hộ không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn là công cụ để bảo vệ quyền lợi hợp pháp trong các tranh chấp về sở hữu công nghiệp. Doanh nghiệp nên thường xuyên rà soát tình trạng pháp lý của các văn bằng để có những quyết định kịp thời.