Từ ngày 01/7/2024, Luật Căn cước 2023 chính thức có hiệu lực, thay thế cho Luật Căn cước công dân 2014. Một trong những thay đổi quan trọng nhất khiến nhiều người dân quan tâm chính là quy định về việc thu nhận thông tin sinh trắc học. Việc hiểu rõ quy định này không chỉ giúp quá trình làm thủ tục diễn ra thuận lợi mà còn giúp công dân bảo vệ quyền lợi về dữ liệu cá nhân của mình.

03 thông tin sinh trắc học "bất di bất dịch" phải thu nhận

Theo quy định tại Điều 15 Luật Căn cước 2023, cơ sở dữ liệu căn cước sẽ lưu trữ nhiều nhóm thông tin khác nhau. Trong đó, nhóm thông tin sinh trắc học đóng vai trò then chốt trong việc định danh chính xác mỗi cá nhân.

Cụ thể, khi thực hiện thủ tục cấp thẻ Căn cước cho người từ đủ 06 tuổi trở lên, cơ quan quản lý căn cước bắt buộc phải thu nhận 03 loại dữ liệu sau:

• Ảnh khuôn mặt: Dữ liệu hình ảnh trực quan nhất để nhận diện.
• Vân tay: Đặc điểm nhận dạng truyền thống và có độ chính xác cao.
• Mống mắt: Đây là điểm mới hoàn toàn so với trước đây. Mống mắt có cấu trúc phức tạp và duy nhất, giúp tăng cường tính bảo mật và chống làm giả thẻ.

Trích khoản 3 Điều 3 Luật Căn cước 2023: "Sinh trắc học là những thuộc tính vật lý, đặc điểm sinh học cá biệt và ổn định của một người để nhận diện, phân biệt người này với người khác."

Dữ liệu ADN và giọng nói: Chỉ thu nhận khi có sự tự nguyện

Khác với mống mắt hay vân tay, thông tin về ADN và giọng nói không phải là yêu cầu bắt buộc đối với mọi công dân khi làm thẻ. điểm d khoản 1 Điều 16 Luật Căn cước 2023 quy định rõ các thông tin này chỉ được cập nhật vào Cơ sở dữ liệu căn cước trong các trường hợp sau:

• Người dân tự nguyện cung cấp khi có nhu cầu tích hợp thông tin để phục vụ các mục đích cá nhân (như xác định danh tính trong các tình huống khẩn cấp, thiên tai, tai nạn).
• Cơ quan tiến hành tố tụng hình sự hoặc cơ quan quản lý người bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính thực hiện trưng cầu giám định hoặc thu thập được trong quá trình giải quyết vụ việc.

Lợi ích của việc thu nhận mống mắt

Nhiều người dân băn khoăn tại sao lại cần thêm mống mắt khi đã có vân tay? Thực tế, vân tay có thể bị mờ, biến dạng do lao động hoặc tuổi tác, trong khi mống mắt là đặc điểm sinh học ổn định suốt đời và cực kỳ khó làm giả. Việc bổ sung mống mắt giúp thẻ Căn cước trở thành một "chìa khóa số" an toàn tuyệt đối trong các giao dịch điện tử và dịch vụ công trực tuyến.

Đối với trẻ em dưới 06 tuổi, pháp luật quy định không thu nhận thông tin sinh trắc học khi cấp thẻ Căn cước, nhằm đảm bảo sự thuận tiện và phù hợp với đặc điểm phát triển của trẻ nhỏ.

Việc nắm vững các quy định về sinh trắc học sẽ giúp bạn chủ động hơn khi đến cơ quan Công an làm thủ tục, đồng thời hiểu rõ giá trị của tấm thẻ Căn cước mới trong kỷ nguyên số hiện nay.