Trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, việc phát hiện ra những sai sót sau khi đã nộp hồ sơ khai thuế là điều khó tránh khỏi đối với các kế toán viên và chủ doanh nghiệp. Tuy nhiên, pháp luật thuế Việt Nam luôn dành cho người nộp thuế cơ hội để tự chỉnh sửa và khắc phục sai lầm thông qua thủ tục khai bổ sung.

Cơ sở pháp lý và quyền tự quyết của người nộp thuế

Tại thời điểm hiện tại (năm 2019), quy trình này được điều chỉnh chặt chẽ bởi Thông tư 156/2013/TT-BTC của Bộ Tài chính. Cụ thể, theo quy định tại khoản 5 Điều 10 Thông tư 156/2013/TT-BTC, sau khi hết hạn nộp hồ sơ khai thuế, nếu người nộp thuế phát hiện hồ sơ đã nộp có sai sót thì được quyền khai bổ sung.

Điều quan trọng nhất cần lưu ý là việc khai bổ sung phải được thực hiện trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, thanh tra thuế tại trụ sở người nộp thuế. Nếu thực hiện sau thời điểm này, các quyền lợi về miễn giảm xử phạt hành chính sẽ bị hạn chế đáng kể.

Hồ sơ khai bổ sung bao gồm những gì?

Một bộ hồ sơ khai bổ sung đầy đủ không chỉ đơn thuần là nộp lại tờ khai mới. Theo điểm b khoản 5 Điều 10 Thông tư 156/2013/TT-BTC, hồ sơ bao gồm:

• Tờ khai thuế của kỳ tính thuế bị sai sót đã được bổ sung, điều chỉnh.
• Bản giải trình khai bổ sung, điều chỉnh mẫu số 01/KHBS (đây là thành phần cốt lõi để giải trình các con số chênh lệch).
• Các tài liệu kèm theo giải thích số liệu (nếu có).

Mẫu Bản giải trình khai bổ sung, điều chỉnh (Mẫu 01/KHBS)

Dưới đây là mẫu bản giải trình chuẩn được ban hành kèm theo Thông tư 156/2013/TT-BTC mà doanh nghiệp cần sử dụng:

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do - Hạnh phúc
--------------------------

BẢN GIẢI TRÌNH KHAI BỔ SUNG, ĐIỀU CHỈNH
(Bổ sung, điều chỉnh các thông tin đã khai tại Tờ khai thuế ............ mẫu số ..............
kỳ tính thuế .......... ngày ... tháng ... năm ...)

[01] Tên người nộp thuế: ...........................................................................................

[02] Mã số thuế: [ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ]

[03] Địa chỉ: .....................................................................................................................

[04] Quận/huyện: ................... [05] Tỉnh/thành phố: ...........................................................

[06] Điện thoại: ..................... [07] Fax: .......................... [08] Email: .......................................

[09] Tên đại lý thuế (nếu có): ...........................................................................................

[10] Mã số thuế: [ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ][ ]

[11] Địa chỉ: .....................................................................................................................

[17] Hợp đồng đại lý thuế số ................................................. ngày ......................................

A. Nội dung bổ sung, điều chỉnh thông tin đã kê khai:

Đơn vị tiền: Đồng Việt Nam

STT	Chỉ tiêu điều chỉnh	Mã số chỉ tiêu	Số đã kê khai	Số điều chỉnh	Chênh lệch
I	Chỉ tiêu điều chỉnh tăng số thuế phải nộp
...	...	...	...	...	...
II	Chỉ tiêu điều chỉnh giảm số thuế phải nộp
...	...	...	...	...	...
III	Tổng hợp điều chỉnh số thuế phải nộp (tăng: +; giảm: -)

B. Tính số tiền chậm nộp:

1. Số ngày chậm nộp: ...................................................................................................................

2. Số tiền chậm nộp (= số thuế điều chỉnh tăng x số ngày chậm nộp x mức tiền chậm nộp %): ......................................................

C. Nội dung giải thích và tài liệu đính kèm:

1. Lý do điều chỉnh: ....................................................................................................................

2. Tài liệu đính kèm: ...................................................................................................................

Tôi cam đoan số liệu khai trên là đúng và chịu trách nhiệm trước pháp luật về những số liệu đã khai./.

NHÂN VIÊN ĐẠI LÝ THUẾ (Ký, ghi rõ họ tên và số chứng chỉ)

Ngày ....... tháng ….... năm ….... NGƯỜI NỘP THUẾ (Ký, ghi rõ họ tên; chức vụ và đóng dấu)

Những lưu ý "vàng" khi thực hiện khai bổ sung

Thứ nhất, về tiền chậm nộp. Nếu việc khai bổ sung làm tăng số thuế phải nộp, doanh nghiệp phải tự xác định số tiền chậm nộp dựa trên số ngày chậm trễ. Theo quy định tại Điều 34 Thông tư 156/2013/TT-BTC, việc nộp đủ số thuế tăng thêm và tiền chậm nộp sẽ giúp doanh nghiệp tránh được các án phạt về hành vi khai sai.

Thứ hai, đối với thuế Giá trị gia tăng (GTGT). Nếu khai bổ sung làm giảm số thuế GTGT còn được khấu trừ, doanh nghiệp cần điều chỉnh vào chỉ tiêu [37] trên tờ khai của kỳ hiện tại. Ngược lại, nếu làm tăng số thuế được khấu trừ, hãy điều chỉnh vào chỉ tiêu [38].

Việc nắm vững cách lập Bản giải trình khai bổ sung không chỉ là yêu cầu về nghiệp vụ mà còn là lá chắn bảo vệ doanh nghiệp trước những rủi ro pháp lý không đáng có trong lĩnh vực thuế.