Trong bối cảnh chuẩn bị cho ngày hội toàn dân - bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026, việc đảm bảo an toàn y tế và quyền lợi bầu cử của mọi công dân là ưu tiên hàng đầu. Để chủ động ứng phó với các diễn biến bất ngờ, Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư 01/2021/TT-BNV hướng dẫn nghiệp vụ công tác tổ chức bầu cử, trong đó đặc biệt chú trọng đến các tình huống phát sinh do dịch bệnh và thiên tai.

1. Phương án tổ chức bầu cử khi dịch Covid-19 bùng phát

Theo quy định tại khoản 1 Điều 15 Thông tư 01/2021/TT-BNV, khi có dịch Covid-19 bùng phát, các địa phương cần thực hiện các bước sau:

• Chủ động xây dựng kế hoạch: Ủy ban bầu cử cấp tỉnh có trách nhiệm báo cáo Ủy ban nhân dân cấp tỉnh để chỉ đạo, hướng dẫn phương án tổ chức phù hợp với thực tế địa phương.
• Đưa hòm phiếu phụ tận nơi: Đối với những cử tri đang thực hiện cách ly y tế hoặc nằm trong khu vực phong tỏa, Tổ bầu cử sẽ có kế hoạch đưa hòm phiếu phụ và phiếu bầu đến tận nơi để cử tri thực hiện quyền bầu cử mà không làm lây lan dịch bệnh.
• Tuân thủ nghiêm ngặt quy định phòng dịch: Các biện pháp phòng, chống dịch phải được thực hiện theo đúng tinh thần của các Chỉ thị từ Thủ tướng Chính phủ như Chỉ thị 15/CT-TTg, Chỉ thị 16/CT-TTg và Chỉ thị 19/CT-TTg.

2. Ứng phó với tình huống thiên tai, mưa lũ chia cắt

Không chỉ dịch bệnh, các yếu tố thiên tai cũng được pháp luật dự liệu kỹ lưỡng. Tại khoản 2 Điều 15 Thông tư 01/2021/TT-BNV quy định:

"Trường hợp mưa lũ đặc biệt nghiêm trọng, địa hình bị chia cắt dẫn đến cử tri không thể đi đến khu vực bỏ phiếu thì Ủy ban bầu cử các cấp chỉ đạo Tổ bầu cử tìm phương án tốt nhất để có kế hoạch đưa hòm phiếu phụ và phiếu bầu đến cho những cử tri này nhận phiếu bầu và thực hiện việc bầu cử."

Điều này cho thấy sự linh hoạt và quyết tâm của Nhà nước trong việc đảm bảo không một cử tri nào bị bỏ lại phía sau do các trở ngại khách quan về địa lý hay thời tiết.

3. Thẩm quyền giải quyết khi tình huống vượt quá khả năng của địa phương

Trong trường hợp các tình huống phát sinh quá phức tạp, vượt quá thẩm quyền giải quyết của địa phương, khoản 3 Điều 15 của Thông tư này nêu rõ: Ủy ban bầu cử cấp tỉnh phải kịp thời báo cáo Hội đồng bầu cử quốc gia để xem xét và quyết định phương án tổ chức bầu cử tối ưu nhất cho khu vực đó.

Việc nắm vững các quy định này không chỉ giúp các cơ quan chức năng thực hiện đúng nhiệm vụ mà còn giúp cử tri yên tâm thực hiện quyền và nghĩa vụ thiêng liêng của mình trong mọi hoàn cảnh.

Xem thêm: Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân 2015